Jumbaq jandy «Jızel»

Qazaqstan áıelderin kóktemniń alǵashqy merekesimen Parıjden kelgen balet juldyzdary quttyqtady Keshe Astanadaǵy Beıbitshilik jáne kelisim saraıynda elorda tórinde alǵash ret ótkizilgen áıelder seziniń qurmetine oraı Adolf Adannyń «Jızel» baleti qoıyldy. Bul qoıylymdy tamashalaýǵa Elbasy Nursultan Nazarbaev ta keldi. Týyndyny Mádenıet mınıstrliginiń muryndyq bolýymen «Qazaq áýenderi» AQ arqyly K.Baıseıitova atyndaǵy Ulttyq opera jáne balet teatry qoıǵan. Bul kúni Pıramıda ǵımaraty ishi erekshe qulpyryp ketti. Sebebi «Jızeldi» tamashalaýǵa kel­gen kórermenderdiń kóbisi qyz-ke­lin­shekter edi. Balet óne­ri­niń álem­dik jaýhary bolyp ta­by­la­tyn bul týyndynyń Astanadaǵy bas qoıýshysy – Sankt-Peterbýrgtegi Marıınskıı teatrynyń baletmeısteri Sergeı Vıharev. Sýretshi-qoıý­shynyń jaýapkershiligi Reseı­diń eńbek sińirgen sýretshisi Vıacheslav Okýnevke júktelipti. Bas­ty partııalarda Parıjdegi Grand operanyń jetekshi solısteri Melanı Iýrel men Karl Pakett oı­nady. «Jızel» qoıylymyna son­daı-aq K.Baıseıitova atyndaǵy Ult­tyq opera jáne balet teat­ry­nyń balet trýppasy men sım­fo­nııa­lyq orkestri qatysty. Atap aıt­saq dırıjerlikti, Aıdar Abjahanov, al dırıjer-qoıýshy qyzme­tin Qazaqstan Respýblıkasynyń eńbek sińirgen qaıratkeri Abzal Muhıtdınov atqardy. Parıjdiń Grand operasynda 1992 jyldan beri jumys istep kele jatqan 36 jastaǵy M.Iýrel «Sılfıda», «Baıaderka», «Uıqy­daǵy arý», «Shelkýnchık» jáne ta­ǵy da basqa klassıkalyq spektakl­derde oınaǵan. Al 37 jastaǵy K.Pakett Grand opera bı akademııa­syna 11 jasynda oqýǵa túsip, 17 jasynda atalmysh balet trýppa­sy­na qabyldanǵan. Onyń reper­týa­rynda «Korsar», «Shelkýnchık», «Jazǵy túndegi tús», «Parıj Qu­daı ana shirkeýi» sııaqty klas­sı­kalyq operalardyń basty partııa­lary bar. Mılandaǵy La Skala, Máskeýdegi Úlken Teatr, Nıý-Iorktegi Sıtı Balet syndy álem­niń áıgili teatrlaryndaǵy balet óneriniń klassıkalyq qoıylymda­ryna kóptegen jyldar boıy eńbek sińirgen bul eki óner juldyzy endi elorda kórermenderin óz sheberlikterimen tánti etti. Eske salaıyq, «Jızel» bale­tiniń alǵashqy qoıylymy 1841 jy­ly 28 maýsymda Grand opera­nyń sahnasynda ótken eken. Bir jarym ǵasyrdan beri bul týyndy esh ýaqytta óz quny men dara­ly­ǵyn, kórkemdigi men tartym­dy­lyǵyn joǵaltpaǵan. Joǵaltpaıdy da. Asyl dúnıeniń, bekzat ónerdiń qashan da syılanatyny, qurmet­te­li­­netini sóz­­siz. Eń bastysy, adam­zattyń bári ony moıyndaı­ty­ny­men máńgi jal­ǵasa bermek. Araı ÚIRENIShBEKQYZY.