Qazaqstan Respýblıkasy Aýyl sharýashylyǵy mınıstrliginiń buıryǵy №730

2010 jylǵy  26 qarasha, Astana qalasy Qazaqstan Respýblıkasynda janama orman paıdalaný erejesin bekitý týraly Qazaqstan Respýblıkasy Orman kodeksiniń 98-babyna sáıkes, buıyramyn: 1. Qosa berilip otyrǵan Qazaqstan Respýblıkasynda janama orman paıdalaný erejesi bekitilsin. 2. «Qazaqstan Respýblıkasynyń memlekettik orman qory aýmaǵynda janama orman paıdalaný erejesin bekitý týraly» Qazaqstan Respýblıkasy Aýyl sharýashylyǵy mınıstrligi Orman jáne ańshylyq sharýashylyǵy komıteti tóraǵasynyń 2004 jylǵy 10 qarashadaǵy №238 (Normatıvtik quqyqtyq aktilerdi memlekettik tirkeý tiziliminde №3253 tirkelgen, «Qazaqstan Respýblıkasy ortalyq atqarýshy jáne ózge de memlekettik organdarynyń normatıvtik quqyqtyq aktiler Bıýlleteninde, 2005 j. №9-13, 36-qujat jarııalanǵan) buıryǵynyń kúshi joıyldy dep tanylsyn. 3. Qazaqstan Respýblıkasy Aýyl sharýashylyǵy mınıstrligi Tabıǵat resýrstaryn paıdalaný strategııasy departamenti (J. Y. Omarov) zańnamada belgilengen tártippen osy buıryqtyń Qazaqstan Respýblıkasy Ádilet mınıstrliginde memlekettik tirkelýin qamtamasyz etsin. 4. Osy buıryq birinshi ret resmı jarııalanǵannan bastap on kúntizbelik kún ótken soń qoldanysqa engiziledi. Mınıstrdiń m. a.   E.AMAN. Qazaqstan Respýblıkasy  Aýyl sharýashylyǵy  mınıstriniń m. a. 2010 jylǵy 26 qarashadaǵy № 730 buıryǵymen bekitilgen Qazaqstan Respýblıkasynda janama orman paıdalaný erejesi 1. Jalpy erejeler 1. Osy Qazaqstan Respýblıkasynda janama orman paıdalaný Erejesi (budan ári – Ereje) Qazaqstan Respýblıkasy Orman kodeksiniń 98-babyna sáıkes ázirlendi jáne Qazaqstan Res­pýblıkasynyń memlekettik orman qory aýmaǵynda janama orman paıdalanýdy júzege asyrý tártibin aıqyndaıdy. 2. Janama orman paıdalanýǵa: shóp shabý, mal jaıý, maral jáne ań ósirý, ara uıalary men omartalar ornalastyrý, kókónis ósirý, baqsha sharýashylyǵy jáne ózge de aýyl sharýashylyǵy daqyldaryn ósirý, dári-dármektik ósimdikter men tehnıkalyq shıkizat, jabaıy jemister, jańǵaq­tar, jıdekter jáne basqa da azyqtyq ónimderdi, múk, orman tósendisin jáne jerge túsken japyraqtardy jáne qamys daıyndaý jáne jınaý jatady. 3. Jeke tulǵalarmen jabaıy jemister, jań­ǵaqtar, sańyraýqulaqtar, jıdekter, dári-dár­mektik shıkizat jáne basqa da janama orman resýrs­tarynyń shekti normalary men jınaý Qazaqstan Respýblıkasy Orman kodeksiniń 42 babyna sáıkes anyqtalady. 4. Janama orman paıdalaný ormanǵa zııanyn tıgizbeı, orman resýrstaryn molyqtyrýǵa nuq­san keltirmeı, osy Erejege jáne orman­dardy paıdalanýdyń basqa da erejeleri belgilegen merzimde jáne tásilmen júzege asyrylýǵa tıis. 5. Memlekettik orman qory ýchaskesi bir nemese birneshe orman paıdalanýshyǵa janama orman paıdalanýdyń bir nemese birneshe túrin júzege asyrý úshin berilýi múmkin. 6. Janama orman paıdalaný memlekettik orman paıdalanýshy beretin orman bıletiniń negizinde bir jylǵa deıingi merzimge qysqa merzimdi orman paıdalanýǵa beriledi. 7. Memlekettik orman qory ýchaskelerinde janama orman paıdalaný quqyǵy Qazaqstan Respýblıkasy Orman kodeksiniń 39-41-baptarymen aıqyndalǵan tártippen nemese negizdemeler boıynsha toqtatyla turady, shekteledi jáne toqtatylady. 2. Maral jáne ań ósirý 8. Memlekettik orman qory ýchaskelerinde maral nemese ań ósirýdi júzege asyrý quqyǵyn berý týraly máseleni qaraý úshin ótinish jasaýshy (yqtımal orman paıdalanýshy) memlekettik or­man ıelenýshige qajetti tehnıkalyq-ekonomı­kalyq negizdemeler men esepterdi, shemalardy, bıznes-jospardy, jánede osy qyzmettiń qor­shaǵan ortasyna áser etýin aldyn ala baǵalaý materıaldaryn qamtıtyn maral fermasyn nemese ań fermasyn uıymdastyrý jobasyn usynady. 9. Memlekettik orman ıelenýshiniń orman paıdalanýdyń ótinish jasalyp otyrǵan túrin berý týraly sheshimi orman bıletin berý túrinde resimdeledi. 10. Memlekettik orman ıelenýshi orman paıdalanýshy usynǵan materıaldardy qaras­tyryp, 30 kúntizbelik kún merziminde orman paıdalanýshyǵa orman bıletin jáne memlekettik orman qorynyń ýchaskelerin beredi nemese orman bıletin berýden dáleldi túrde bas tartady. Maral fermalaryn nemese ań fermalaryn uıymdastyrý úshin orman alqaptary bólinedi. Orman paıdalanýshynyń jobasyna sáıkes oǵan beriletin ýchaskelerdiń quramyna fermanyń jumys isteýi úshin qajet shabyndyq, jaıylymdyq jerler enedi. Berilgen ýchaskelerde baǵylatyn maraldardyń sany orman ekojúıesine túsetin ǵylymı túrde negizdelgen júktelim normalarynan aspaýǵa tıis. 11. Orman paıdalanýshylar berilgen ýchaskelerde ýaqytsha (qalqalar, kúzet úıshikteri, qor­shaýlar, qashalar, sharbaqtar) jáne turaqty (zoovet­zerthanalarǵa jáne jumyskerlerdi orna­las­tyrýǵa arnalǵan úıler, ań fermasynyń jemin saqtaıtyn tońazytqyshtar, maraldy qolda baǵyp ustaıtyn qora-jaılar) qurylystar sa­lýy­na bolady. Atalǵan qurylystardyń mól­sheri, ornalasýy, olardy kútip ustaý erejeleri shartta jáne orman bıletinde kórsetiledi. 12. Orman paıdalanýshylar ózderine paı­dalanýǵa berilgen ýchaskelerdi órtten, brakonerlikten qorǵaıdy, paıdalanylatyn jerler­diń shyǵymdylyǵyn qalpyna keltirý men arttyrý jónindegi sharalardy júzege asyrady. 3. Ara uıalary men omartalardy ornalastyrý 13. Ara uıalary men omartalar úshin ýchaskeler orman shetterinen, alańqaılardan jáne basqa da orman kómkermegen jerlerden aǵash kesý, orman alańdaryn tazartý, jyrtý jáne olarda jyljymaly omartalar úshin turaqty úlgidegi qurylystar turǵyzý quqyǵynsyz beriledi. Turaqty omartalar ornalastyrý úshin ýchaskeler orman paıdalanýshylarǵa arnaıy bekitip berilgen ýchaskelerden uzaq merzimdi orman paıdalaný kezinde beriledi. 14. Orman paıdalanýshylarǵa ara uıalaryn ornatýǵa jáne ýaqytsha qurylystar – kúzet úıshikterin, ara uıalaryn, qural-jabdyqtar, bal jınaý ónimderin saqtaıtyn qoımalar salýǵa, omarta sharýashylyǵynyń qajetteri úshin bu­ryn­nan bar orman joldaryn paıdalanýǵa jáne/nemese jekelegen jaǵdaılarda omartaǵa ýa­qytsha qara joldar tartýǵa ruqsat etiledi. Atal­ǵan qurylystardyń shekti mólsheri, túri jáne sıpaty, olardy qulatý (alyp ketý) tártibi, tartylatyn joldardyń baǵyty, uzyndyǵy jáne kólemi orman bıletinde aıqyndalady. 15. Orman paıdalanýshyǵa ara uıalary men omartalar ornalastyrý úshin berilgen ýchaske memlekettik qajettilikter nemese memlekettik orman qorynyń sanatyn ózgerý úshin alyp qoıylǵan jaǵdaıda osy ýchaskeni paıdalaný paıdalaný merzimine qaramastan toqtatylady, biraq orman paıdalanýshyǵa bul jaıynda keminde bir aı buryn eskertý jasalýy qajet. Orman paı­dalanýshyǵa onyń ótinishi bul ýchaskeniń ornyna bal jınaý maýsymy aıaqtalǵanǵa deıin ara uıalary men omartalar ornalastyrýǵa jaramdy basqa bos ýchaske berilýi múmkin. 4. Kókónis ósirý, baqsha ósirý jáne ózge de aýyl sharýashylyǵy daqyldaryn ósirý 16. Kókónis, baqsha ósirý jáne ózge aýyl sharýa­shylyǵy daqyldaryn ósirý úshin ýchaskeler (dári-dármektik ósimdikterdi, jemis jáne jıdek daqyldaryn plantasııada ósirýdi qosa alǵanda) memlekettik orman qorynyń ormansyz jerlerinen beriledi. Bólingen ýchaskelerde ósi­riletin aýyl sharýashylyǵy daqyldarynyń naq­ty túrleri men alqaby orman bıletinde kór­setiledi. 17. Osy daqyldardy ósirý kezinde paıda­lanylatyn jerler men qorshaǵan ortanyń jaı-kúıine teris áser etpeıtin agrotehnıka qol­danylýǵa tıis. Qajet emes ósimdiktermen kúresý úshin gerbısıdter men ózge hımııalyq quraldaryn paıdalaný «Pestısıdterdiń (ýly hımıkattardyń) qaýip­sizdigine qoylatyn talaptar» tehnıkalyq reglamentin bekitý týraly» Qazaqstan Respýblıkasy Úkimetiniń 2008 jylǵy 29 mamyrdaǵy № 515 qaýlysyna sáıkes júzege asyrylady. Tyńaıtqyshtar engizý qoldanystaǵy agroteh­nı­kalyq normalar sheginde qamtamasyz etilýge tıis. 18. О́sirilip jatqan aýyl sharýashylyǵy daqyl­daryn sýarý úshin sý resýrstaryn paıda­lanýdy orman paıdalanýshylar Qazaqstan Res­pýblı­ka­synyń Sý kodeksine sáıkes júzege asyrady. 19. Orman paıdalanýshylar berilgen ýchaskelerde ýaqytsha qurylystar – kúzet úıshikterin, qural-jabdyqtar, tyńaıtqyshtar, ósirilgen ónim­di saqtaıtyn qalqalar, sý tartý qurylys­taryn salýyna, burynnan bar joldardy paı­dalanýyna nemese jekelegen jaǵdaılarda ýa­qyt­sha qara joldar tartýyna bolady. Bul qury­lystardyń mólsheri, túri jáne maqsaty, olardy qulatý (alyp ketý) tártibi, sondaı-aq tarty­la­tyn sý júıeleri men joldardyń baǵyty, uzyn­dyǵy jáne mólsheri orman bıletinde aıqyndalady. 5. Dári-dármektik ósimdikter, tehnıkalyq shıkizat daıyndaý jáne jınaý 20. Orman paıdalanýshylar memlekettik or­man qory aýmaǵynda dári-dármektik (japyraq­tar, gúlder, jemister, búrshikter, qabyqtar, tamyrlar, shópterdiń jáne butalardyń keıbir túrleriniń túınekteri, qalemsheleri) jáne tehnı­kalyq shıkizat daıyndaýdy júzege asyra alady. 21. Dári-dármektik jáne tehnıkalyq shıkizat daıyndaýǵa (jınaýǵa) ósimdikterdiń der kezinde qalpyna kelýin jáne olardyń qorlarynyń mo­lyǵyp otyrýyn qamtamasyz etetin kólemde jol beriledi. 22. Dári-dármektik jáne tehnıkalyq shıki­zatty kásipshilik maqsatta daıyndaý (jınaý) osy maqsattar úshin uzaq nemese qysqa merzimdi orman paıdalanýǵa arnaıy bólingen ýchaskelerde júzege asyrylady. 23. Derbes tutyný úshin dári-dármektik alýan túrli shópter daıyndaý da (jınaý) arnaıy bólingen ýchaskelerde júzege asyrylady, bul rette orman bıletinde daıyndaý shekarasy (or­manshylyq, jer, oram, telim) kórsetiledi. 6. Jabaıy jemister, jıdekter, jańǵaqtar, sańyraýqulaqtar men basqa da azyqtyq ónimder daıyndaý jáne jınaý 24. Memlekettik orman qory aýmaǵynda jemister, jıdekter, jańǵaqtar, sańyraýqulaqtar jáne basqa da azyqtyq ónimder daıyndalady. 25. Balqaraǵaı men grek jańǵaǵy ekpelerinde shart negizinde jańǵaq jáne basqa da janama paıdalaný túrlerin daıyndaý úshin paı­dala­nýshy – zańdy tulǵalarǵa bekitip beriletin jań­ǵaq kásipshiligi aımaqtary men ýchaskeleri oqshaý kórinýi múmkin. 23. Jabaıy jemister, jańǵaqtar, sańy­raýqulaqtar, jıdekter jáne basqa da azyqtyq ónimder daıyndaý ormandaǵy jemis, jańǵaq, jıdek ósimdikteri men sańyraýqulaq alańqaı­laryna zııan keltirmeıtin tásildermen qatań belgilengen merzimde aǵashtar men butalardy kespeı júrgizilýge tıis. Jabaıy ósetin túrlerdi daıyndaýdyń ruqsat etilgen tásilderi orman bıletinde kórsetiledi. Genetıkalyq orman rezervattarynyń ýchaskelerinde jemister, jańǵaqtar jáne jıdekter daıyndaýǵa (udaıy molyqtyryp otyrý maqsat­tary úshin daıyndaýdan basqa) jol berilmeıdi. 27. Jabaıy jemister, jańǵaqtar, sańyraý­qu­laqtar, jıdekter jáne basqa da azyqtyq ónimder daıyndaý úshin berilgen ýchaskelerde orman paı­dalanýshylar ýaqytsha qurylystar – qalqalar, qoımalar, kúzet úıshikterin, jemister, jań­ǵaqtar, jıdekter men sańyraýqulaqtar, azyqtyq ónimder óńdeýge arnalǵan qondyrǵylar, keptirgishter salýyna, sondaı-aq bar orman joldaryn paıdalana alady. Qurylystardyń, sondaı-aq paıdalanylatyn qondyrǵylardyń mólsheri, túri jáne maqsaty orman bıletinde kórsetiledi. 7. Múk, qamys, orman tósendisin jáne jerge túsken japyraqtardy daıyndaý 28. Múk, qamys, orman tósendisi men jerge túsken japyraqtardy daıyndaý olardy qury­lysta, jem óndirýde, mal turatyn qora-jaılarda paıdalaný úshin jáne tyńaıtqysh ázirleý úshin jáne basqa maqsattarda júzege asyrylady. 29. Atalǵan ósimdik shıkizatyn daıyndaý qorshaǵan ortaǵa zııan keltirmeı, orman bıo­senozdarynyń tutastyǵyn saqtaýdy qamtamasyz etetin tásildermen osy resýrstardy yqtımal alýdyń ǵylymı negizdelgen normalaryna sáıkes júzege asyrylýy tıis. Buıryq Qazaqstan Respýblıkasynyń Ádilet mınıstrliginde 2010 jylǵy 21 jeltoqsanda Normatıvtik quqyqtyq kesimderdi memlekettik tirkeýdiń tizilimine №6700 bolyp engizildi.