Álemdik tájirıbeniń bereri mol

Bıylǵy Joldaýda «Sybaı­las jemqorlyqpen bitispes kúres jú­­rip jatyr. Qazirgi tańda ha­lyq­aralyq sarap­shy­lardyń ba­ǵa­sy boıynsha Qazaq­stannyń sy­baılas jemqorlyq­qa qarsy zań­namasy eń tıimdi­ler­diń biri dep tanylǵan», dep atap kórsetilgen bolatyn. Shyn má­nisinde de, tek sońǵy eki jyl­­dyń ishinde qyl­mys­tyq jaýapkershilikke res­pýblı­kalyq deń­geıdegi qy­ryq­tan astam jetekshi, eki júzden astam oblys­tyq jáne qalalyq aýqymdaǵy la­ýazymdy tulǵalar­dyń tar­tylýy kóp nárseden habar berse kerek. – Jasyratyny joq, halyq­aralyq sybaılas jemqor­lyq­tyń saldarynan memleket­ter­diń eko­no­mıkalyq jáne áleý­mettik sa­la­­laryna orasan zor shyǵyn kelip, onyń tutas­ty­ǵyna qaýip tóne bastady. Son­dyqtan da ha­lyq­aralyq deń­geıdegi jemqor­lyq­pen kúreste álemdik qaýym­dastyqtyń kúsh-jigerin birik­tirýdiń mańyzy zor. Bul oraıda qazirgi tańda kóp­tegen elderde mundaı qoǵam­dyq úlken keselmen kúreste sybaılas jemqor­lyqqa qarsy is-árekettiń tıimdi ádisteri men modelderiniń bo­lýy quptarlyq jáıt. Degenmen, jalpyǵa birdeı ortaq, biryńǵaı júıeniń áli kúnge deıin qa­lyptaspaı otyr­ǵandyǵy kóńildi alańdatatyn­dyǵy sózsiz. Bul oraı­da, ha­lyqaralyq sy­baılas qylmysqa qarsy kúreste jáne aktıvterdi qaıtarýda aı­tar­lyq­taı nátı­jege jetý úshin, eń al­dymen memleketter ara­synda qundy aqparattarmen almasý jáne júıeli túrde qu­qyqtyq kómek kórsetý jáne ózge de mańyzdy máselelerdiń jolǵa qo­ıy­lýy­nyń qajettiligi zor, – deıdi Qaırat Qojamjarov. Búgingi kún tártibinde tur­ǵan osy jáne ózge de máseleler jó­ninde Almatyda ótken «Aktıvterdi qaıtarýǵa jáne halyq­aralyq sybaılas jem­qor­lyqqa qarsy is-áreketterge ar­nalǵan kúshterdi biriktirý» at­ty ha­lyqaralyq konferensııada atap aıtyldy. Ha­lyq­ara­lyq konferensııada Pre­zı­denttiń kó­mekshisi, Qaýipsizdik Keńe­siniń hatshysy Marat Tá­jın Memleket basshysynyń qut­­tyq­taýyn oqyp berdi. Bul fo­rýmǵa eý­roatlantıkalyq ke­ńis­tikten eý­razııalyq keńistikke deıingi al­pysqa jýyq eldiń sybaılas jem­qorlyqqa qarsy kúres ve­domstvo­larynyń bas­shylary men bedeldi halyq­aralyq uı­ym­dardyń sarap­shy­lary qa­tysty. Agenttik basshysy jınal­ǵan­dardy, sondaı-aq «Transperensı Interneshnl» halyq­ara­lyq áleý­met­tik qory reıtıngi boıynsha osydan úsh jyl bu­ryn Qazaqstan sybaılas jem­qorlyq boıynsha 155-shi oryn­da tursa, qazirde 120-shy oryn­ǵa kóterilgendiginen de habardar etti. Bir quptarlyǵy, bul jaǵ­daıdyń qalypqa túsýine res­pýblıkanyń aldyńǵy jyly BUU-nyń sybaılas jemqor­lyq­qa qarsy konvensııasyna qo­­sylýy aıtarlyqtaı yqpal etti. Atap aı­tar­lyǵy, elimizde úshin­shi ret qa­tarynan ótkizilip otyr­ǵan halyq­aralyq konferensııa EQYU, BUU, GREKO jáne «Transperensı Interneshnl» sııaqty bedeldi uıym­darmen yntymaqtastyqty ny­ǵaıtýǵa jáne jańa serpilis berýge berik negiz bolmaq. Halyqaralyq konferensııada jıynǵa qatysýshy memleket­terdiń sybaılas jemqorlyqqa qar­sy kúres organdary basshy­lyǵymen «Aktıvterdi qaı­ta­rýǵa jáne halyqaralyq sybaı­las jem­­qorlyqqa qarsy is-qı­mylǵa kúsh­terdi biriktirý» tý­raly Al­ma­ty kommıýnıkesi qa­­byldandy. Baqyt BALǴARINA, Almaty.