Ushaqtardyń úılerge qulaýy sırek kezdesetin jaǵdaı. Nelikten?

2017 jyldyń 16 qańtarynda Gonkong-Ystanbul baǵytyndaǵy júk ushaǵy Bishkektegi bas áýejaıdyń mańyna qulap, apattan 33 adam qaıtys boldy. Degenmen, ushaqtardyń eldi mekenderdiń ústine qulaýy óte sırek kezdesetin jaǵdaı. О́ıtkeni, pılottarǵa apatty jaǵdaıda ushaqty neǵurlym eldi mekenderden alys áketý úıretiledi, dep jazady VVS.

"Apatty jaǵdaıda pılot ushaqtyń jolyn anyqtap, jaǵdaıdy túsindiredi. Ádette ýaqyt óte az bolady. Soǵan qaramastan, pılottar neǵurlym adamdar az qonystanǵan jerlerge qaraı baǵyt alýǵa tyrysady", deıdi Flight Global redaktory Greg Ýoldron.

Mysaly, 2009 jyldyń qańtarynda Nıý-Iork áýejaıynan ushqan Airbus 320 ushaǵynyń qozǵaltqyshtary qus soǵylǵandyqtan isten shyqty. Áýejaıǵa jete almaıtynyn túsingen pılot eldi mekenderge qulamas úshin ushaqty Gýdzon ózenine qondyrdy. Sóıtip, borttaǵy 155 adam men jerdegi turǵyndardyń ómirin qutqaryp qaldy.

Osyǵan uqsas oqıǵa Taıvanda 2015 jyldyń aqpan aıynda boldy. TransAsia ushaǵy Taıpeıdiń ortasyndaǵy ózenge qulady. Apattan 43 adam qaza tapty. Mamandar ekıpajdyń qatelesip, isten shyqqan qozǵaltqyshtyń ornyna aqaý bolmaǵan bólikti japqanyn anyqtady. Al ushaqty ózenge pılottyń qondyrǵany nemese qozǵaltqyshtyń ózen ústinde isten shyqqany belgisiz. "Bul kúndiz boldy. Iаǵnı, ushýǵa qolaıly ýaqyt. Al túnde jaǵdaı basqasha bolar edi" deıdi Ýoldron. Qyrǵyzstan úkimeti Bishkektegi apat pılottyń qateliginen bolýy múmkin degen de joramal jasady. Ýoldronnyń pikirinshe, bulaı deýge áli erte. "Apattyń qalaı bolǵanyn, onyń aldyn alý múmkindikterin tek qara jáshiktegi málimetter ǵana kórsete alady" deıdi ol. Sonymen qatar ol osyndaı apattarǵa qaramastan, ushaq eń qaýipsiz kólik túri bolyp qala beretinin aıtady. Tómende buǵan deıin eldi mekenderge qulaǵan ushaq apattary týraly málimetter berilgen. 2015 jyldyń 30 shildesinde Indonezııanyń áskerı ushaǵy Sýmatranyń soltústigindegi Medan áýejaıy mańyndaǵy eldi mekenge qulap, jerdegi 17 adam men borttaǵylardyń kópshiligi qaıtys boldy. 2005 jyly memlekettegi Polonııa áýejaıynan ushqan Boeing 737 ushaǵy da úılerdiń ústine qulap, 50 jergilikti turǵyn men ushaqtaǵy 100 adam qaza tapty. 2012 jyldyń qarasha aıynda Kongo Respýblıkasynyń astanasy Brazzavılde Ilıýshın-76 júk ushaǵy áýejaıǵa qonatyn kezde aǵashqa soǵylyp, turǵyn úılerdiń ústine qulady. Qaıtys bolǵan 32 adamnyń kópshiligi jerdegi turǵyndar edi. Sondaı-aq 2011 jyldyń naýryz aıynda osy memlekettegi Pýent-Nýar eldi mekenine qulaǵan ushaq 14 adamnyń ómirin qıdy. 2012 jyly maýsymda Nıgerııada Dana Air áýe kompanııasyna tıesili jolaýshylar ushaǵy qozǵaltqyshtan shyqqan aqaýdyń kesirinen eldi mekenge qulady. Apattan 153 adam qaıtys boldy. 2008 jyldyń 4 qarashasynda Meksıka astanasy Mehıkoda eldiń ishki ister mınıstri Hýan Kamılo Moýrıno mingen ushaq qalanyń qarjy ortalyǵyna qulap, jerdegi 7 adam qaza tapty. AQSh tarıhyndaǵy eń iri ushaq apattarynyń birinde 251 adam qaza tapqan bolatyn. Syrttan qaraǵanda bul lańkestikke uqsaǵanymen, zertteý nátıjesinde apat pılottyń qateliginen bolǵany anyqtaldy. Sonymen qatar 2001 jyldyń qarasha aıynda Nıý-Iorktegi Djon Kennedı atyndaǵy áýejaıdan ushqan American Airlines áýe kompanııasynyń Flight 587 ushaǵy Kvınstegi turǵyn úılerdiń ústine qulap, apat sońy órtke ulasqan.