Qazaqstan Respýblıkasy Densaýlyq saqtaý mınıstrliginiń buıryǵy №15

2011 jylǵy 6 qańtar, Astana qalasy Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy psıhıatrııalyq uıymdardyń qyzmeti týraly erejeni bekitý týraly «Halyq densaýlyǵy jáne densaýlyq saqtaý júıesi týraly» Qazaqstan Respýblıkasy ko­deksiniń 32-babynyń 3-tarmaǵynyń 1)­-tarmaqshasyna sáı­kes, sondaı-aq psı­hı­atrııa­lyq uıymdardyń qyzme­tin jetildirý maq­satynda buıyramyn: 1. Qosa berilip otyrǵan Qazaqstan Respýblı­kasyndaǵy psıhıatrııalyq uıymdardyń qyzmeti týraly ereje bekitilsin. 2. Qazaqstan Respýblıkasy Densaýlyq saqtaý mınıstrliginiń Medısınalyq kómekti uıymdas­tyrý departamenti (A.Ǵ.Tóleǵalıeva) osy buı­ryqty Qazaqstan Respýblıkasy Ádilet mınıstrliginde memlekettik tirkeýdi qamtamasyz etsin. 3. Qazaqstan Respýblıkasy Densaýlyq saqtaý mınıstrliginiń Ákimshilik, baqylaý jáne kadr jumysy departamenti (F.B. Bısmıldın) osy buı­ryq Qazaqstan Respýblıkasy Ádilet mınıstrliginde memlekettik tirkelgennen keıin ony zańnamada belgilengen tártippen buqaralyq aq­pa­rat quraldarynda resmı jarııalaýdy qamta­masyz etsin. 4. Osy buıryqtyń oryndalýyn baqylaý Qazaq­stan Respýblıkasynyń Densaýlyq saqtaý vıse-mınıstri E.Á.Baıjúnisovke júktelsin. 5. Osy buıryq ony alǵashqy resmı jarııa­laǵan kúninen bastap kúntizbelik on kún ótken soń qoldanysqa engiziledi. Mınıstrdiń mindetin atqarýshy B.SADYQOV. Qazaqstan Respýblıkasy Densaýlyq saqtaý mınıstriniń mindetin atqarýshynyń 2011 jylǵy 6 qańtar №15 buıryǵymen bekitilgen Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy psıhıatrııalyq uıymdardyń qyzmeti týraly ereje 1. Jalpy erejeler 1. Osy Ereje memlekettik densaýlyq saqtaý sektorynyń psıhıatrııalyq uıymdarynyń már­tebesin, ókilettigin aıqyndaıdy. 2. Psıhıatrııalyq uıym –psıhıkalyq bu­zylýlardan (aýrýlardan) zardap shegetin adam­darǵa medısınalyq-áleýmettik kómek kórsetý, saraptama júrgizý (áskerı-dárigerlik, sot-psı­hıa­trııalyq, ýaqyt­sha eńbekke jaramsyzdyq sarap­tamasy), basqa da konsýltasııalyq-psı­hıa­trııalyq, psıho­tera­pııalyq já­ne medısınalyq-psıhologııalyq kómek kórsetý negizgi qyzmeti bolyp tabylatyn medısınalyq densaýlyq saq­taý uıymy. 3. Psıhıatrııalyq uıymdar Qazaqstan Res­pýb­lıkasynyń Konstıtýsııasyna, Qazaqstan Res­pýb­lıkasynyń zańnamalyq aktilerine, uıym­nyń jar­ǵysyna jáne osy Qazaqstan Respýblı­kasynyń psıhıatrııalyq uıymdarynyń qyzmeti týraly erejege (budan ári – Ereje) sáıkes jumys isteıdi. 4. Psıhıatrııalyq uıymdar zańdy tulǵa bolyp tabylady, mórtabany, móri jáne óziniń ataýy belgilengen fırmalyq blankisi bolady. 5. Memlekettik densaýlyq saqtaý sektorynyń psıhıatrııalyq uıymdary, ókiletti organdardyń nemese oblys, respýblıkalyq mańyzy bar qa­lalar men astananyń jergilikti organda­rynyń, memlekettik densaýlyq saqtaý basqarmalarynyń tikeleı qara­maǵynda. 6. Psıhıatrııalyq uıym medısınalyq bilim jáne ǵylym uıymdarynyń klınıkalyq jáne (nemese) oqý bazasy bola alady. 2. Psıhıatrııalyq uıymdardyń maqsattary men mindetteri 7. Psıhıatrııalyq uıymdardyń maqsaty densaýlyq saqtaý salasyndaǵy memlekettik saıasat qaǵıdattaryna sáıkes psıhıkalyq buzylý­lardan (aýrýlardan) zardap shegetin adamdarǵa medısınalyq-áleýmettik kómek kórsetý bolyp tabylady. 8. Psıhıatrııalyq uıymdardyń mindetteri: 1) standarttar talaptary men dıagnostıkalaý jáne emdeý hattamalaryna sáıkes halyqqa maman­dand­y­rylǵan psıhıatrııalyq (psıhoterapevtik, medısınalyq-psıhologııalyq) kómek kór­setý; 2) psıhıkanyń jáne minez-qulqynyń buzylý aýrýlarynyń aldyn alý: aýrýdyń paıda bolýyn eskertý maqsatynda tirshilik áreketine qolaıly jaǵdaı jasaýǵa ba­ǵyttalǵan bastapqy psıhıkasynyń jáne minez-qulqynyń buzy­lý (kópshilik, derbes) aýrýla­rynyń aldyn alý; psıhıkalyq jáne minez-qulyqtyq buzylý aý­rý­larynyń erte satydaǵy jáne onyń salda­rynyń kúsheıýin eskertýge baǵyttalǵan qaıta­lama aýrýla­rynyń aldyn alý; damyǵan asqynýdy baqylaýǵa baǵyttalǵan jal­ǵaspaly psıhıkasynyń jáne minez-qul­qynyń buzylý aýrýlarynyń aldyn alý; 3) psıhıkasynyń jáne minez-qulqynyń bu­zy­lýlary bar adamdardyń áleýmettik stıgmatı­zasııasy men dıskrımınasııasyn tómendetý bo­ıynsha is-sharalardy iske asyrý; 4) psıhıkasynyń jáne minez-qulqynyń bu­zylýlary bar adamdardyń qoǵamdyq qaýipti áre­ketterin tómendetý boıynsha is-sharalardy iske asyrý; 5) adamdardyń psıhıkalyq densaýlyq má­seleleri boıynsha aqparattandyrylýyn arttyrý boıynsha aqparattyq-nasıhattaý sıpatyndaǵy is-sharalardy iske asyrý; 6) psıhıkalyq jáne minez-qulyqtyq bu­zylýlardan zardap shegýshi adamdarǵa eńbek tera­pııasy men qaıta áleýmettendirý úshin jaǵdaı jasaý; 7) psıhıkalyq densaýlyq máselesi boıynsha psıhıatrııalyq uıymdardyń ózge de uıym­darmen jáne memlekettik organdarmen tyǵyz ózara is-qımyldy jáne sabaqtastyqty qam­tamasyz etý; 8) esep jáne basqa qujattardyń málimetteri boıynsha syrqattanýshylyq pen aýyrsynýyn, kórsetiletin psıhıatrııalyq medısınalyq-áleý­mettik kómektiń tıimdiligin taldaý; 9) densaýlyq saqtaý salasyndaǵy ǵylymı uıymdar úshin – praktıkalyq densaýlyq saq­taýǵa jańa uıymdastyrý túrlerin, psıhıkalyq buzy­lýlary bar adamdardy dıagnostıkalaýdyń, emdeýdiń jáne ońaltýdyń klınıkalyq tıimdi jáne qaýipsiz ádisterin engizý. 3. Psıhıatrııalyq uıymdardyń túrleri men úlgi qurylymy 9. Psıhıatrııalyq uıymdarynyń túrleri: 1) psıhıatrııalyq aýrýhanalar: mamandan­dyrylǵan úlgidegi bólimshelerdi jáne jiti baqy­lanatyn mamandandyrylǵan úlgidegi bólim­shelerdi qamtıtyn jiti baqylanatyn maman­dandyrylǵan úlgidegi psıhıatrııalyq aýrýha­nalar, psıhıkalyq densaýlyq ortalyqtary, balalar psıhıatrııalyq uıymdary, óńirlik psıhıatrııalyq aýrýhanalar, oblystyq (qala­lyq) psıhıatrııalyq aýrýhanalar; 2) psıhıatrııalyq (psıhonevrologııalyq) dıs­panserleri; 3) ǵylymı-zertteý ınstıtýttary, ǵylymı-praktıkalyq ortalyqtar. 10. Psıhıatrııalyq uıymdarynyń barlyq túr­lerine shtattyq normatıvterine sáıkes jıyn­tyqtalǵan mindetti bólimsheler: 1) ákimshilik-basqarý qyzmetkerler; 2) qarjy-ekonomıkalyq bólim; 3) sharýashylyq qyzmeti; 4) zerthanalyq jáne aspaptyq-dıagnos­tıkalyq bólimsheler (óńirlik qajettiligine sáı­kes qurylymy men túri belgilenedi). 11. Psıhıatrııalyq uıymdardyń qurylymy: 1) mindetti bólimshelerden basqa, psıhıa­trııalyq aýrýhanalar: stasıonarlyq klınıkalyq bólimsheler: jal­py psıhıatrııalyq; psıhoterapııalyq; psıho­soma­tı­kalyq; gerontologııalyq; balalar; maman­dandy­rylǵan (psıhotýberkýlezdik), sot-psıhıa­trııalyq saraptamasy bólimshesi; qarqyndy terapııa palatasy; emdeý-eńbek sheberhanasy; ambýlatorııalyq-emhanalyq bólimshe; óńirlik qajettiligine baılanysty ambýla­torııalyq-psıhıatrııalyq saraptama bólimi (bólimshesi); stasıonardy almastyratyn bólimsheler: kúndizgi stasıonar, mýltıtártiptik brıgadalar; uıymdastyrý-ádistemelik nemese statıstıkalyq bólimi (kabınet); jedel mamandandyrylǵan psıhıatrııalyq kó­mek. 2) mindetti bólimshelerden basqa, psıhıa­trııalyq (psıhonevrologııalyq) dıspanserler: ambýlatorııalyq-emhanalyq bólimshe; stasıonardy almastyratyn bólimsheler: kúndizgi stasıonar, mýltıtártiptik brıgadalar; ambýlatorııalyq-psıhıatrııalyq saraptama bólimi (bólimshesi), óńirlik qajettiligine baı­lanysty; uıymdastyrý-ádistemelik nemese statıstıka­lyq bólim (kabınet); óńirlik qajettiligine baılanysty jedel ma­mandandyrylǵan psıhıatrııalyq kómek; 3) ǵylymı-zertteý ınstıtýttary, ǵylymı-praktıkalyq ortalyqtar: ǵylymı bólimsheler; stasıonarlyq klınıkalyq bólimsheler: jal­py psıhıatrııalyq; psıhoterapııalyq; psıho­somatı­kalyq; gerontologııalyq; balalar, kúze­tiletin sot-medısınalyq saraptama bólimshesi; qarqyndy terapııa palatasy; emdeý-eńbek sheberhanasy; uıymdastyrý-ádistemelik konsýltasııa bólimshsi; stasıonardy almastyratyn bólimsheler. 4. Ambýlatorııalyq-emhanalyq bólimshe 12. Ambýlatorııalyq-emhanalyq bólimshe (dıspanserlik (emhanalyq) psıhıatrııalyq bó­lim­she) standarttar talaptary men dıagnostıkalaý jáne emdeý hattamalaryna sáıkes psıhıkasy men minez-qulqynyń buzylýlary bar adamdarǵa mamandandyrylǵan medısınalyq-áleýmettik kó­mek kórsetetin psıhıatrııalyq uıymynyń qurylymdyq bólimshesi bolyp tabylady. 13. Ambýlatorııalyq-emhanalyq bólimsheniń mindetteri: 1) psıhıkasy men minez-qulqynyń bu­zylýlary bar adamdardy ambýlatorııalyq qabyldaý; 2) dınamıkalyq baqylaýda turatyn psıhı­kasy jáne minez-qulqynyń buzylary bar adam­dardy klınıkalyq tekserý, úıde psıhıatrııalyq kýálan­dyrý; 3) medısına qujattaryn júrgizý; 4) terapııalyq, psıhoprofılaktıkalyq jáne psıhogıgıenalyq is-sharalaryn iske asyrý; 5) adamnyń psıhıkalyq jaǵdaıy jáne onyń dınamıkalyq baqylaý jaǵdaıy týraly qory­tyndylardy berý; 6) naýqastardyń ýaqytsha jumysqa jaram­syzdyǵyn saraptaý; 7) kórsetiletin psıhıatrııalyq kómektiń tıimdiligine taldaý júrgizý; 8) osy Erejemen belgilenetin psıhıatrııalyq uıymdarynyń mindetterine sáıkes keletin qyzmetterdiń ózge de túrleri. 14. Ambýlatorııalyq-emhanalyq bólimshege maman­dandyrylǵan psıhıatrııalyq kómekke jú­gin­gen adamdardy baqylaýdy iske asyrý tártibi: 1) konsýltasııalyq baıqaý – adamnyń ótinishi jáne (nemese) jazbasha ótinishi boıynsha psıhıatrııalyq uıymda jáne (nemese) úıde qaraý jáne emdeý. Pasıentke emdeý-ońaltý is-sharalaryn kórsetý qajettiligi aıaqtalǵannan keıin jáne (nemese) adamnyńótinishi boıynsha buryn belgilengen konsýltasııalyq baıqaý toqtatylady; 2) dınamıkalyq baıqaý – osy Erejeniń 16-tarmaǵyna sáıkes dınamıkalyq baıqaý top­taryna sáıkes aýyr, turaqty, jıi asqynǵan aýyr­syný kórinisterimen sozylmaly nemese uzaqqa sozylǵan buzylýlary bar naýqastardyń psıhıkalyq jaǵdaıyn baıqaý jáne ony úıde jáne psıhıatrııalyq uıymda turaqty tekserip-qaraýy arqyly terapııalyq is-sharalardy júzege asyrý. 15. Pasıenttiń psıhıatrııalyq aıǵaqtaryna baılanysty emes dınamıkalyq baıqaýdan tastaý sebepteri: 1) pasıenttiń turaqty meken jaıyn ózgergen, psıhıatrııalyq uıym qyzmet kórsetetin aýmaq sheńberinen ketken kezde; 2) qaıtys bolǵan kezde; 3) 12 aı ishinde turǵan jeri týraly qandaı da bir naqty málimetteri bolmaǵan kezde; 4) habarsyz joq bolǵanyn moıyndaǵan nemese óldi dep habarlanǵan kezde. 16. Dınamıkalyq baıqaý toptary: 1) birinshi top – emdeýge jatqyzýmen qosa júretin, psıhotıkalyq sımptomatıkasynyń as­qynýlary jıi jáne kórsetilgen pasıentter (jy­lyna eki jáne odan kóp). Olardyń baıqaýdyń jıiligin jeke-jeke ár naqty jaǵdaıda dáriger belgileıdi, jeti kúnde bir retten otyz kúnde bir retke deıin; 2) ekinshi top – ambýlatorııalyq jáne (nemese) stasıonardy almastyratyn jaǵdaıda basy­latyn psıhıkasynyń buzylýynyń dekom­pen­sasııasy men asqynýlary bar pasıentter. Qa­raýdyń jıiligi úsh kúnnen jeti kún kezeńdilikpen júzege asyrylady; 3) úshinshi top – úderistiń birkelki progredıentti aǵymymen jáne spontandyq remıs­sııa­symen turaqtanǵan kúıdegi pasıentter. Qaraý­dyń jıiligi úsh aıda bir retten jıi emes; 4) tórtinshi top – psıhopatologııalyq buzy­lýlarynyń remıssııa nemese kompensasııa jaǵ­daı­yndaǵy, áleýmettik-eńbektik jáne turmystyq beıimdelýi jaqsy, qazirgi ýaqytta belsendi áleýmettik-saqtandyrý sharalaryn talap etpeıtin pasıentter. Qaraýdyń jıiligi 6 aıda bir retten jıi emes, 12 aı ótkennen keıin – dına­mıkalyq baıqaýdan alyp tastaý týraly máselesin qaraý; 5) besinshi top (belsendi dınamıkalyq baıqaý toby) – áleýmettik-qaýipti áreketterge beıim pasıentter, joǵary sýısıdtik qaýipteri bar adamdar. Qaraýdyń jıiligi aı saıyn (aıǵaqtary bolǵan jaǵdaıda jıi). 5. Stasıonardy almastyratyn bólimsheler 17. Kúndizgi stasıonar derbes zańdy tulǵa retinde nemese ambýlatorııalyq-emhanalyq jáne sta­sıonarlyq kómek kórsetetin psıhıatrııalyq nemese medısınalyq uıymnyń quramynda psı­hıatrııalyq bólimshesi (bólimshe, kabınet) bar, onyń bólimshesi quqyǵynda uıymdas­tyrylady. 18. Kúndizgi stasıonarda emdelý úshin aıǵaqtar: 1) asqynýdyń profılaktıkasy men toqtatý, táýlik boıy baıqaýdy talap etpeıtin psıhıka buzylýlarynyń dekompensasııasy; 2) sot-psıhıatrııalyq saraptamadan basqa psıhıkasynyń buzylýlary bar pasıentteriń dıagnostıkalyq jáne saraptamalyq baǵalaý. 19. Kúndizgi stasıonarda emdeý úshin qarsy kórsetilimder: 1) joǵary sýısıdtik qaýip; 2) aınalasyndaǵylar úshin qaýiptilik; 3) aýyr somatıkalyq jaǵdaı, juqpaly kezdegi ınfeksııalyq jáne venerııalyq aýrýlar; 4) psıhıkalyq aýrýmen aýyratyn adamnyń psı­hıkalyq jáne (nemese) somatıkalyq jaǵda­ıynyń aýyr saldarynan kúndizgi stasıonar tártibine qabiletsizdigi. 20. Kúndizgi stasıonarda emdeý merzimi – 90 kúnge deıin. 21. Kúndizgi stasıonarda psıhotropty pre­parattardy eske ala otyryp, eki rettik ta­maqtaný kózdelgen. 22. Mýltıtártiptik brıgadalar shtat kes­tesiniń sheginde psıhıatrııalyq uıymnyń qura­mynda uıymdastyrylady. 23. Mýltıtártiptik brıgadalardyń maqsat­tary: 1) psıhıkalyq aýrýlardyń asqynýlarynyń aldyn alý; 2) medısınalyq-áleýmettik kómek kórsetý. 6. Stasıonarlyq klınıkalyq bólimsheler 24. Stasıonarlyq klınıkalyq bólimsheler psıhıatrııalyq uıymynyń qurylymdyq bólim­sheleri bolyp tabylady jáne stasıonarlyq maman­dandyrylǵan kómek kórsetý standart­taryna sáıkes psıhıkasy men minez-qulyq buzy­lýlary bar adamdarǵa stasıonarlyq maman­dandyrylǵan kómek kórsetedi. 25. Klınıkalyq bólimshelerde baqylaýdy uıymdastyrý tártibi: 1) jalpy baqylaý tártibi – bólimshede qozǵa­lysty shektemeı táýliktik baqylaý. Jalpy tártip mynadaı jaǵdaıda belgilenedi: ózine jáne aınalasyndaǵylarǵa tikeleı qa­ýipti bolmaǵanda; bógde adamnyń kómeginsiz jeke gıgıenany saqtaýǵa qabiletti kezde; osy Erejeniń 25-tarmaǵynyń 4-tarmaq­shasynda kórsetilgen baıqaý men ustaýdyń ózge tártibin qajet etetin psıhıkalyq jáne soma­tıkalyq buzylýlardyń bolmaǵan kezde; 2) ishinara emdeýge jatqyzý tártibi – aýrýhanadan tys jaǵdaılarda ony beıimdeý qajettigin eskere otyryp, kúndizgi nemese túngi ýaqytta bólimshede pasıenttiń bolý múmkindigi. Ishinara emdeýge jatqyzý tártibi DBK sheshimimen belgilenedi jáne mynadaı jaǵdaıda usynylady: osy Erejeniń 25-tarmaǵynyń 1-tarmaq­shasyn­da belgilengen baıqaýǵa arnalǵan ólshem­derdiń bolǵan kezde; kúndelikti, biraq táýliktik emes baıqaýdy qajet etetin psıhıkalyq jaǵdaıy turaqtan­dyrylǵan kezde. Májbúrlep emdeýdegi adamdar men sot-tergeý organdarynyń anyqtamasy (qaýlysy) boıynsha saraptama úshin jatqandarǵa ishinara emdeýge jatqyzý tártibi qoldanylmaıdy; 3) emdeý demalystarynyń tártibi – aýrýhanadan tys jaǵdaılarǵa birtindep beıimdeý, tur­mystyq jáne áleýmettik máselelerdi sheshý, son­daı-aq qol jetkizilgen emdeý tıimdiligin baǵalaý maqsatynda DKK sheshimi boıynsha birneshe saǵattan birneshe táýlikke deıin bólim­sheden tys bolý múmkindigi. Emdeý dema­lystarynyń tártibi DKK sheshimi boıynsha belgilenedi jáne mynadaı jaǵdaıda usynylady: osy Erejeniń 25-tarmaǵynyń 1-tarmaq­sha­synda belgilengen baıqaýǵa arnalǵan ólshem­derdiń bolǵan kezde; kúndelikti baıqaýdy qajet etpeıtin psıhı­kalyq jaǵdaıy turaqtandyrylǵan kezde. Májbúrlep emdeýdegi adamdar men sot-tergeý organdarynyń anyqtamasy (qaýlysy) boıynsha saraptama úshin jatqandarǵa emdeý demalys­tarynyń tártibi qoldanylmaıdy; 4) baqylaýdyń kúsheıtilgen tártibi – táýlik boıy baıqaý jáne bólimsheden tys qozǵalysty shekteý. Kúsheıtilgen tártip myna jaǵdaıda belgilenedi: ózine jáne aınalasyndaǵylarǵa tikeleı qaýipti emes jiti psıhıkasynyń buzylǵan kezde; bógde adamnyń kómeginsiz jeke gıgıenany saq­taýǵa qabiletti kezde; osy Erejeniń 25-tarmaǵynyń 5) tarmaqsha­synda kórsetilgen baıqaý men ustaýdyń ózge tártibin qajet etetin psıhıkalyq jáne somatı­kalyq buzylýlardyń bolmaǵan kezde; 5) baqylaýdyń qatań tártibi – táýliktik úzilissiz baqylaý, bólimshede jáne odan tys medısına qyzmetkerleriniń turaqty alyp júrýi. Qatań tártip mynadaı jaǵdaıda belgilenedi: onyń ózine jáne aınalasyndaǵylarǵa tikeleı qaýiptiliginde; onyń álsizdiginde, ıaǵnı, tıisti kútim bolmaǵan kezde, óziniń tirshilik qajettilikterin óz betinshe qanaǵattandyra almaǵan jaǵdaıda; eger naýqasty baqylaýsyz qaldyrǵanda onyń densaýlyǵyna aıtarlyqtaı zııan keltirýi múmkin bolǵanda. 26. Belgilengen baıqaý tártibi naýqastyń stasıonardaǵy barlyq bolǵan ýaqyty ishinde osy Erejeniń 25-tarmaǵynyń 1, 2, 3, 4, 5­-tar­maqshalarynda kórsetilgen ólshemderge sáıkes ózgerýi múmkin. Baıqaý tártibi túsken kezde kezekshi dárigerdiń, klınıkalyq bólim­shelerdegi emdeý dárigeriniń, al DKK ishinara aýrýhanaǵa jatqyzýdy taǵaıyndaý kezinde belgilenedi jáne ol týraly medısınalyq qujat­tamada tıisti jazba jazylady. 27. Jalpy psıhıatrııalyq bólimshege adam­dardy sottyń sheshiminsiz májbúrlep emdeýge jatqyzý tártibimen jatqyzǵan kezde, psıhıa­trııalyq uıymnyń ákimshiligi komıssııalyq kýá­landyrýdy uıymdastyrady, al emdeýge jat­qyzýdyń osy negizdiligi rastalǵan kezde, pasıenttiń jatqyzylǵan ýaqyttan bastap 48 saǵattan aspaıtyn merzimde komıssııalyq kýálandyrylǵan kúni jáne ýaqytyn kórsetip, óńirlik prokýratýra organ­daryna jazba túrinde habarlaıdy. 28. Kúzetiletin sot-psıhıatrııalyq saraptama bólimshesine jiberilgen adamdardy ustaý jáne tártibi kúzetiletin sot-psıhıatrııalyq saraptama bólimshesiniń basshysy bekitetin jáne bólimsheni kúzetetin organmen kelisilgen erejege jáne nusqaýlyqqa sáıkes belgilenedi. 7. Jedel mamandandyrylǵan psıhıatrııalyq kómek 29. Jedel mamandandyrylǵan psıhıatrııa­lyq kómek (budan ári – JMPK) – psıhıkasynyń jáne minez-qulqynyń buzylýlary bar naý­qastarǵa jergilikti jerde jáne medısınalyq uıymǵa barar jolda táýliktik shuǵyl psıhıa­trııalyq kómekti uıym­dastyrý júıesi. 30. JMPK kórsetýdi, qalalyq stansııanyń jedel medısınalyq járdem nemese psıhıa­trııalyq uıymynyń quramynda uıymdas­tyrylǵan mamandandyrylǵan brıgadalar júzege asyrady. 31. JMPK qyzmeti jedel jáne shuǵyl kómek stansııalarynyń (bólimsheleriniń) áreketin anyqtaıtyn normatıvtik quqyqtyq aktilerimen belgilenedi. 32. JMPK brıgadalarynyń maqsattary: 1) psıhıatrııalyq kýálandyrýdy júrgizý jáne barlyq jaǵdaılarda naýqastyń psıhı­kalyq kúıi kidirtpeıtin medısınalyq is-sharalardy talap etken kezde, dárilik terapııany qoldaný týraly máseleni qosa JMPK kórsetý; 2) psıhıatr dárigerlerdiń joldamasy boıyn­sha arnaıy oqyǵan orta medısına qyzmetkeriniń alyp júrýin qajet etetin naýqastardy tasy­maldaý. 33. Erekshe tótenshe jaǵdaılardan basqa, psıhı­kalyq patologııasy bolmaǵan kezde JMPK brıga­dalaryn oqıǵalarǵa shaqyrýǵa tyıym salynady. 8. Uıymdastyrý-ádistemelik konsýl­tasııa­lyq bólimshe 34. Uıymdastyrý-ádistemelik konsýltasııa­lyq bólimshe (budan ári – UÁKB) ǵylymı-zertteý ınstıtýtynyń, ǵylymı-praktıkalyq ortalyqtyń qurylymdyq bólimshesi bolyp tabylady. 35. UÁKB maqsaty – ǵylymı-zertteý ıns­tıtýtyna, ǵylymı-praktıkalyq ortalyqqa jáne psıhıatrııalyq kómek kórsetetin medısınalyq uıymdardyń uıymdastyrý-ádistemelik kómekke mamandandyrylǵan psıhıatrııalyq kómekke jú­gingen azamattarǵa konsýltasııalyq-dıa­gnos­tıkalyq kómek kórsetý. 36. UMKB mindetteri: 1) psıhıkasy men minez-qulyq buzylýlary bar adamdardy ambýlatorııalyq qabyldaý; 2) qajetti medısınalyq qujattardy júrgizý; 3) terapııalyq, psıhoprofılaktıkalyq jáne psıhogıgıenalyq is-sharalardy iske asyrý; 4) psıhıatrııalyq kómek kórsetýdi taldaý jáne monıtorıngin júrgizý jáne psıhıatrııalyq kómek kórsetý standarttaryn saqtaý; 5) jumystyń ozyq tájirıbesin, eńbek pen basqarýdyń ǵylymı túrde uıymdastyrýyn, ǵylym men tehnıkanyń jańa jetistikterin, psıhıatrııalyq kómek kórsetýdiń ınnovasııalyq tehnologııalaryn oqý, qorytyndaý, jáne engizý; 6) esepke berý qujattaryn jedel júrgizý, statıstıkalyq esep berýshilikti qurý jáne saralaý, respýblıka boıynsha jıyntyq esepterdi qurý; 7) respýblıkanyń turǵyndaryna psıhıa­trııalyq kómek kórsetý boıynsha negizgi uıym­dastyrý is-shara­larynyń jyl saıynǵy jáne jıyntyq jospar­laryn óndeý; 8) psıhıatrııalyq beıindegi aýrýlardyń aldyn alý, dıagnostıkalaý jáne emdeý máse­leleri boıynsha aktıvterdi, keńesterdi, konfe­rensııalardy daıyn­daýǵa jáne ótkizýge qatysý; 9) turǵyndarǵa psıhıatrııalyq kómekti uıym­dastyrý boıynsha jumys prosesinde týyndaıtyn kúrdeli uıymdastyrý, klınıkalyq-dıagnostıkalyq áleýmettik-quqyqtyq másele­lerdi sheshý úshin quramynda neǵurlym bilikti psıhıatr-dárigerler, ǵalymdar, densaýlyq saq­taý isin uıymdas­tyrý­shylar, zańgerler, medı­sınalyq psıhologtar bar komıssııany qurý týraly Qazaqstan Respýblıkasy Densaýlyq saqtaý mınıstrliginiń shtattan tys bas psıhıa­tryna ótinish berý. Buıryq Qazaqstan Respýblıkasynyń Ádilet mınıstrliginde 2011 jylǵy 14 aq­panda Normatıvtik quqyqtyq kesimderdi memlekettik tirkeýdiń tizilimine №6776 bolyp engizildi.