Kelissózderdiń jańa kezeńi

Jenevadaǵy Sırııa kelissózderi bir jyldyq úzilisten keıin qaıta jandandy. 23 aqpanda bastalǵan sharada Sırııada jańa úkimet qurý, jańa konstıtýsııa jobalaryn daıyndaý men elde saılaý ótkizý máselesi qaralýda. 4 naýryzǵa deıin jalǵasady dep josparlanǵan kelissózder buryn­ǵy kelissózderge qaraǵanda aýyr ótip jatqanyn aıtady qatysýshy­lar. Burynǵy kezdesýde ózara mámi­lege kelý máselesi talqylansa, soń­ǵy ret Astanada ótken qos kezdesý­den keıin jergilikti resmı bılik pen oppozısııa ókilderi tatýlasý­ǵa nıetti ekenin ańǵarta basta­dy. Jalǵyz shart – Astana prosesinde qol jetkizilgen kelisimderdiń buzylmaýy. Reseı Sırııa proble­masynyń birtindep sheshilip kele jatqanyn kóldeneń tartady jáne jalpy osy baǵyttaǵy jumystarǵa joǵa­ry baǵa berip otyr. Ortalyq Azııa el­derine sapary aıasynda Almatyǵa kel­gen Reseı Federasııasynyń Prezı­denti Vladımır Pýtın Qazaqstan Prezıdenti Nursultan Nazarbaevpen kezdesýinde Astananyń Sırııa daǵ­darysyn retteýde aıtarlyqtaı qyzmet atqarǵanyn atap kórsetti. BUU-nyń Sırııa jónindegi arnaıy elshisi Staffan de Mıs­týra da Jenevadaǵy kelissózderdiń ashylýy barysynda Astana pro­sesin jáne Sırııadaǵy bitimdi nyǵaı­týǵa qolǵabys etken Reseı, Iran, Qazaqstan jáne Túrkııanyń kúsh-jigerin joǵary baǵalady. «Astana prosesiniń bastamashylary – Reseı, Túrkııa, Iran jáne Qazaqstanǵa Sırııadaǵy atysty toqtatýǵa qosqan úlesteri úshin alǵys aıtýǵa ruqsat etińizder. Jaǵdaıdyń qazir kúr­deli ekenine qaramastan, ilgerileýshi­lik bar», dedi de Mıstýra. Onyń aıtýynsha, bul bastama saıası úde­risti jyljytý úshin múmkindikter «terezesin» ashty. «Biz bul «terezeni» paıda­lan­ǵy­myz keledi», dep atap ót­ti arnaıy el­shi. Eń basty­sy, Sırııa máselesin­de negizgi kúsh­ter – Reseı, Iran, Túr­kııa elderiniń ortaq til tabysýy men Batys­tyń máselege túsinistikpen qaraı bas­taýy aımaqtaǵy saıası daǵdarystyń damyl­daýyna múm­kindik bergenge uqsaı­dy. Al op­pozısııalyq toptyń kelis­im­ge kelý­ge degen nıeti máseleniń sheshim tabýy­na túrtki bolýy tıis. Sarap­shy­lar munyń sebebin AQSh-tyń aı­maqtaǵy áskerı yqpalyn azaıtý bas­ta­masynan izdeıdi. Prezıdent aýys­qannan keıin Sırııadaǵy Batys el­deri yqpalynyń báseńdeýi óńirdiń óz bet­i­men ortaq sózge toqtaýyna jol ashýda. Sońǵy kelissózge deıin atysty toqtatý úshin bir ústel basyna jınalyp kelgen ókilderdiń qazirgi otyrysy endi eldiń birtutastyǵyn qamtamasyz etýge baǵyttalýda. Bul da sırııaaralyq kelissózderdiń jańa deńgeıge kóterilgenin bildiredi, deıdi sarapshylar. Al qazir ótip jatqan kelissózderdiń naqty nátıjeleri týraly keıinirek belgili bolatyny túsinikti. Baýyrjan MUQANOV, «Egemen Qazaqstan»