Búgingi mindet – tasqynǵa tosqyn qoıý

Iá, buǵan deıin habarlaǵa­ny­myzdaı búgingi kúni Oral óńiri­niń turǵyndary tótenshe jaǵdaı ahýalyn bastarynan keshýde. Ja­ıyqtyń boıyn jaılaǵan qalyń eldiń kúndiz-túni uıqy kórmeı júrgenine de on kúnge taıady. Qa­zir respýblıkanyń Tótenshe jaǵ­daılar, Ishki ister jáne Qorǵanys mınıstrlikterine qarasty qury­lym­dardyń barlyq kúsh-jigeri men tehnıkalyq múmkindikteri tas­qyn sýdy aýyzdyqtaýǵa, oǵan tosqaýyl qoıýǵa baǵyttalǵan. Áıteýir, kóńilge medeý tu­tar­lyq jáıt Jaıyq ózenindegi jeti metrden asyp túsken sý deńgeıi keshe kúndizgi saǵat ekidegi máli­met boıynsha otyz úsh santımetrge tó­men­dedi. Bul derektiń ózi alda kú­til­gen zardaby zor qaýip­tiń sál de bolsa seıilgenin kór­se­tedi. Son­daı-aq Reseıdegi Saratov oblysy Darǵash aýdany aý­maǵynan bastaý alǵan kóktemgi joıqyn jaıylma sý Qaraózen ar­qyly Jalpaqtal aýy­lyna qaýip tóndirdi. Kaztalov aý­da­ny jurt­shylyǵy onymen on kún ar­pa­ly­syp tasqyn sýdy Qara­sý aýyly baǵytyna qaraı bura aldy. Al dál búgingi kúni oblys­taǵy eń qaýipti núkte Aqjaıyq aýda­nyndaǵy Alǵabas, Qaraǵaı jáne Besoba aýyldary bolyp otyr. Atalǵan eldi mekender jan-jaqtan qorshaǵan joıqyn tasqyn sýdyń ortasynda qaldy. Qaýip-qater oshaǵyndaǵy turǵyndardy qutqarý jumystarymen Tótenshe jaǵdaı­lar mınıstrliginiń MI-8 tikushaq­tary atqarýda. Oǵan Tóten­she jaǵ­daı vıse-mınıstri Valerıı Petrov basshylyq etýde.  Oblystaǵy jer bıigi Tasqala aýdanynda tirkelgen. Bul óńirdi de sý qaptaǵanyn buǵan deıin jazǵan edik. Sý bıikten eńiske qaraı aǵatyny aıtpasa da belgili. Sol bıigimiz – Tasqala, eńisimiz Alǵabas bolyp tur qazir. Bul aımaqqa kesheli-búgin jer qazatyn, to­pyraq úıetin qýa­tty teh­nı­­kalardyń úlken kolonnasy attan­dyryldy. О́ıt­keni, jergilikti turǵyn­dar qoldan jasa­ǵan bó­getterdi joı­qyn sý aldy-ar­tyna qa­­ratpaı shaıyp ketip jatyr. Jo­ǵarydan, ıaǵnı Tasqala aýdany tu­synan aǵyndaǵan sý mólsheriniń azaıatyn túri kórinbeıdi. Kerisinshe kóbeıip barady. Keshe oblys ákimdiginiń máji­lis zalynda ótken jedel keńeste oblys­tyq ishki ister departa­menti­niń bas­tyǵy Arman Jal­mu­hanbetov sot-medısınalyq saraptaý nátıje­leri boıynsha sýǵa ba­typ kóz jum­ǵan eki er adamnyń jansyz deneleri «Zenıt» jáne «Iаblonka» saıajaı ýchaskelerinen tabylǵanyn málim­dedi. Qaıtys bolǵan azamattar­dyń ekeýine de tótenshe jaǵdaılar departamenti qyzmetkerleri alda kú­tilgen tas­qyn sý aýmaǵynda qalý­ǵa múldem bolmaıtyny jóninde aldyn ala eskertýler jasaǵan. Ári bul aradan shu­­ǵyl ketýlerin talap etken. Soǵan qaramastan olar saıajaı­lary­nan qoz­ǵalmaǵan. Onyń birinshisi óz múl­kin kúzetip qalý jáı­tin alǵa tartsa ekinshisi saıajaıdaǵy kepterlerin azyq­tan­dyratynyn aıt­qan. Qazirgi kúni bul azamat­tar­dyń qaza bolýynyń anyq-qanyǵy odan ári anyqtalyp zerttelý ús­tinde. Bul jónindegi tıisti derekterdi qosym­sha habar­laı­tyn bola­myz, dedi  jergilikti ishki ister vedomstvosynyń basshysy. Oral qalasy men onyń ma­ńyn­da tasqyn sý ortasynda ıesiz qal­ǵan úıler men kottedjderdiń já­ne saıa­baqtardyń aldy qulap ta jatyr. Kelgen sý eshqaıda aqpaı­tyn tuıyq sýǵa aınalýda. Mine, osy sý úı­ler­diń terezeleriniń jo­ǵar­ǵy jaqtaý­la­ry­nan tómen­deı­tin túri kórin­beıdi. Bul kóri­nister óńirde sa­nıtarlyq-epıde­mıologııalyq jaǵ­daılardyń kúr­de­lenip ketýine áke­lip soqtyryp júrmeı me? Kó­ńildi kúpti qylǵan osy saýaldy  Den­saýlyq saqtaý mınıstrligi Mem­­lekettik sanı­tar­lyq-epıde­mıo­lo­gııalyq qada­ǵa­laý komıteti Batys Qazaqstan ob­lysy bo­ıynsha de­partamentiniń dırektory Serikbaı Imanqulǵa qoıǵan edik. – Qazir óńirdegi sanıtarlyq-epıdemıologııalyq ahýal qa­lyp­ty deýge bolady. Búgingi kúni tasqyn sýdyń kelýine baı­la­nysty qandaı da bir bolmasyn juqpaly aýrýlar túrleri tirkelgen joq. Degenmen, jaz shyǵyp keledi. Jazben birge shybyn-shirkeıler men masa qap­taı­t­ynyn da jaqsy bilemiz. Mun­daı kórinis ásirese sý mol bolǵan jyl­dary jıi kezdesedi. Sol ke­zeń­ge de aldyn ala ázir­likter jasaý ús­tindemiz. Dál bú­gingi kúni biz ási­rese aýyz sý sa­pasyn ár kún saıyn jan-jaqty tekserip otyrý­ǵa mán berip otyr­myz. Osy maq­sat­ta az ýaqyttyń ishinde 300 ret óńirdiń ár aı­ma­ǵynan sy­na­ma­lar alyndy. Tas­qyn sýdyń zar­­dabyn shegip bas­pa­nasyz qalǵan myń­da­ǵan tur­ǵyn­dar Oral qa­l­asyndaǵy mek­tepter men ar­na­ıy bólingen ǵı­marattarǵa or­na­las­­tyryldy. Olar­­ǵa beriletin ta­maqtyń sa­pa­syn sa­nı­tar­lyq dá­ri­gerler jiti qadaǵalap otyr. Temir QUSAIYN. Batys Qazaqstan oblysy. ______________________ Sýretterdi túsirgen: Rafhat Halelov.