Stalıngrad túbinde 1943 jyly 15 qańtarda bolǵan keskilesken urysta L.Aǵabekovtiń mınometshiler vzvody jaýdyń kezekti qarsy shabýylyn toıtarady. Olja retinde túsirgen nemis pýlemetimen gıtlershilderdiń avtokóligine oq atyp, ony joıyp jibergen. Jaýdyń 20 soldatyn tutqynǵa alǵan. Sondaı batyldyǵy úshin vzvod komandıri «Qyzyl Juldyz» ordenine usynylǵan eken. Alaıda, bul nagrada belgisiz sebeptermen erjúrek komandırge buıyrmapty.
Mundaı aıtýly sharanyń óskeleń urpaqqa bereri mol. Saltanatqa jınalǵandar mektep aýlasynda Uly Otan soǵysyna qatysýshylarǵa arnap ornatylǵan eskertkishke gúl shoqtaryn qoıyp, olardy bir mınýt únsizdikpen eske aldy. Árýaqtarǵa Quran aıattary baǵyshtaldy. Aýdan ákiminiń orynbasary M.Pernebekov, máslıhat hatshysy N.Qoıbaǵarov, ardagerler keńesiniń tóraǵasy Á.Shyńǵysbaev, Ekpindi orta mek-
tebiniń dırektory N.Dildabekov sóz sóılep, tarıhı sátke kýá bolyp otyrǵandaryn, munyń ózi jastardy otansúıgishtikke, patrıotızmge, eli men jerin súıýge tárbıeleıtinin jetkizdi.
1917 jyly burynǵy Qyzyl úńgir aýyldyq keńesine qarasty Chapaev atyndaǵy kolhozda týǵan Laýlan Aǵabekov Qyzyl armııa qataryna 1939 jyly alynǵan. Soǵys órti burq ete qalǵanda ol turaqty Qyzyl Ásker Qarýly Kúshteriniń sapynda bolǵan eken. 1941 jyldyń jaz aıynan 170-atqyshtar dıvızııasynyń 198 atqyshtar polkiniń quramynda Velıkıe Lýkı túbinde kúshi basym fashıst jendetterimen shaıqasady. Jeńil jaraqattanyp, kóp uzamaı qaıta sapqa qosylypty. Kelesi jyly ol 20 aqpan men mamyr aıynyń aralyǵynda Ońtústik-Batys maıdanyndaǵy 199-atqyshtar dıvızııasyna qarasty 617-atqyshtar polkinde pýlemetshiler bólimshesin basqaryp, talaı áskerı joryqtardy bastan keshiredi. Keıin L.Aǵabekov úsh aılyq qysqa merzimdi kýrsqa jiberilip, kishi leıtenant shenin alyp shyǵady. Kóp uzamaı 204-atqyshtar dıvızııasynyń 700-atqyshtar polkindegi 82 mılımetrlik mınometshiler vzvodynyń komandıri bolyp taǵaıyndalady. Stalıngrad túbindegi qııan-keski shaıqastarǵa qatysady. Sodan keıin Japon mıllıtarısterin talqandaýǵa da atsalysyp, 1946 jyly ǵana týǵan jerine oralady.
Beıbit ómirde L.Aǵabekov aýyl sharýashylyǵy salasyn órkendetýge atsalysady. Áıeli Beıbit ekeýi 3 ul, eki qyz tárbılep ósirip, bertinde 72 jasynda qaıtys bolady. Maıdanger qart buǵan deıin «Qyzyl Juldyz», «Uly Otan soǵysy» ordenderimen jáne ondaǵan medaldarmen nagradtalǵan bolatyn. Al osy maqalanyń jazylýyna túrtki bolǵan ordenniń kitapshasy urpaqtaryna tabys etildi. Mundaı maıdangerlerdiń keshegi joryq joldary búgingi urpaqqa úlgi-ónege.
Serikqalı JEKSENBAEV,
jýrnalıst
Ońtústik Qazaqstan oblysy
