Keshe Astanadaǵy «Saryarqa» respýblıkalyq velotreginde Memleket basshysy Nursultan Nazarbaevtyń qatysýymen el Táýelsizdiginiń 25 jyldyǵyna arnalǵan Qazaqstan halqy Assambleıasy etnomádenı birlestikteriniń «Beıbitshilik pen kelisimniń 25 jyly» atty festıvali ótti.
Aıtýly sharaǵa QHA músheleri men ardagerleri, barlyq óńirden kelgen respýblıkalyq jáne óńirlik etnomádenı birlestikterdiń jetekshileri men belsendileri, Parlament depýtattary, ortalyq atqarýshy organdardyń, saıası partııalardyń, dinı birlestikterdiń, úkimettik emes uıymdardyń basshylary, joǵary oqý oryndarynyń rektorlary, dıplomatııalyq korpýstyń ókilderi, qoǵam qaıratkerleri, zııaly qaýym, stýdentter qatysty. Jıynǵa kelgen azamattardyń jalpy sany 10 myń adamdy qurady.
«Qurmetti otandastar! Barshańyzdy Qazaqstan halqy Assambleıasynyń el Táýelsizdiginiń 25 jyldyǵyna arnalǵan búgingi festıvaliniń ashylýymen shyn júrekten quttyqtaımyn! Búgin osy arenaǵa Qazaqstannyń túkpir-túkpirinen etnomádenı birlestikterdiń ókilderi, júreginde patrıottyq sezimi, boıynda jastyq qýaty tasyǵan jastar jınalyp otyr. Táýelsizdiktiń eń basty tiregi – beıbitshilik pen kelisim, tynyshtyq pen turaqtylyq. Osynyń arqasynda biz 25 jylda memleket qurdyq, deńgeıin kóterdik, xalyqtyń ál-aýqatyn joǵarylattyq. Al Assambleıa – osy qasıetti tiregimizdiń myzǵymas tuǵyry. Bizdiń tilegimiz bir, júregimiz bir, bilegimiz bir, bizdiń taǵdyrymyz ortaq, Otanymyz ortaq, «Máńgilik Elimizdiń» gúldene berýi úshin bárimiz eńbek etemiz. Osy jolda zor tabys tileımin!» – dedi saltanatty sharanyń ashylýynda sóz sóılegen Nursultan Nazarbaev.
Elbasy respýblıka boıynsha 1332 etnomádenı birlestik jumys jasaıtynyn, bul Qazaqstannyń osyndaǵy barlyq azamattardyń Otany ekendigin bildiretinin jetkizdi. «Olar bir úıdiń balalaryndaı, Otanymyzdyń kórkeıýine janyn salyp, taǵdyryn arnap jatyr. Bul turǵyda, memlekettiń damýy men ósip-órkendeýi jolynda Qazaqstan halqy Assambleıasy aıryqsha ról atqaryp otyr. Osy jyldar ishinde Qazaqstan halqy Assambleıasy ulty men dini ártúrli adamdardy ózara jaqyndastyra tústi, san alýan mádenıet pen salt-dástúrdegi jaqsy nárselerdi pash etip, kórsete bildi. Biz bir-birimizge baýyrmal boldyq, ózimizdiń ortaq elimizde ómir súrip jatqan birtutas xalyqqa aınaldyq. Túrli etnostardyń salt-dástúrleri, ádet-ǵuryptary, bir qaraǵanda, bir-birine uqsamaıtyn sekildi. Biraq olardyń barlyǵy bir maǵyna beredi, biz olardy túrlishe atasaq ta, etnostyq meıramdardyń ýaqyttary men sebepteri bir-birimen túıisip jatady. Qazaqstannyń birligi jarasqan xalqy retinde biz barlyq etnostardyń merekelerin qýana atap ótemiz, olarǵa qatysamyz. Sebebi, biz turaqtylyq pen birliktiń erekshe rýxyn qalyptastyra bildik. Biz barshamyzdy biriktiretin aıryqsha rýx jasaı aldyq. Qazaqstanda ómir súrý, oqý, jumys isteý, balalarǵa tárbıe berý barlyq azamattarymyz úshin jaıly ári qolaıly. Beıbitshilik pen kelisim – eń qasterli qazynamyz. Bul – Táýelsizdigimizdiń 25 jylynda qol jetkizgen basty baılyǵymyz», – dedi Memleket basshysy.
Memleket basshysy sonymen qatar, qazirgi álemde memlekettiń etnomádenı birlestikterge qoldaý bildirýi erekshe tájirıbe bolyp otyrǵanyn aıtty. «Bul – Qazaqstandaǵy naqty shyndyq. Memleket barlyq etnomádenı birlestikterge turaqty túrde jáne keń aýqymdy qoldaý kórsetip, balalardy ana tiline oqytatyn mektepterdi qarjylandyryp keledi. Gazet-jýrnaldar 15 tilde shyǵady, teatrlarymyz 7 tilde sóıleıdi. Dál mundaı jaǵdaı ózge eldiń eshqaısysynda joq», – dedi Elbasy.
Festıval barysynda Nursultan Nazarbaev koreı, nemis jáne uıǵyr ulttyq teatrlaryna akademııalyq mártebe berdi. «Búgin osy festıvalde 3 ulttyq teatrǵa akademııalyq mártebe berý jónindegi sheshimimdi jarııalaımyn. Bul sheshim bizdiń eldiń barsha teatr ónerine úlken serpin beredi dep senemin. Teatr ujymdaryn osynaý keremet oqıǵamen quttyqtaımyn. Joǵary shyǵarmashylyq tabys tileımin!» – dedi N.Á.Nazarbaev.
«Búgingi festıvalge osydan 20 jyldan astam ýaqyt buryn Qazaqstan xalqy Assambleıasyn qurýǵa atsalysqan meniń qanattastarymnyń balalary da qatysýda. Bul – urpaq jalǵastyǵynyń belgisi. Men osy sharaǵa qatysyp otyrǵan jastarǵa sálem joldaımyn. Sizder bizderden de jaqsy ómir súrý úshin, sizderdiń balalaryńyz, sizderden de jaqsy ómir súrý úshin 25 jylda jasaǵan barlyq ister sizderge arnaldy. Bizdiń qyzmetimizdiń máni men ózegi, mine, osynda. Sondyqtan, Qazaqstan halqy Assambleıasynyń jas belsendilerine aıryqsha sóz arnaǵym keledi. «Máńgilik El» jalpyulttyq ıdeıasynyń mańynda toptasqan ortaq bolashaq ult – sizdersizder. Bizdiń Qazaqstanymyzdyń kórkeıýi jolynda adal eńbek etińizder. Otandy súıińder. Bir-birińe qoldaý kórsetińder, bir-birińdi baǵalańdar. Biz árdaıym, elimizdiń ortaq, taǵdyrymyzdyń da ortaq ekenin aıtyp kelemiz. Bul shyn mánisinde de, solaı. Bizdiń ustanǵan baǵytymyz barlyq etnos ókilderiniń birligimen tyǵyz baılanysty», – dedi Elbasy festıval aıasynda etnomádenı forýmǵa qatysyp otyrǵan jas býynǵa qarata aıtqan sózinde.
Sóziniń qorytyndysynda Memleket basshysy is-sharaǵa qatysýshylardy Qazaqstan Táýelsizdiginiń 25 jyldyǵymen quttyqtap, barshaǵa ıgilik pen baq-bereke tiledi.
«Beıbitshilik pen jasampazdyqtyń 25 jyly» festıvali barysynda Qazaqstan halqy Assambleıasynyń uıymdastyrýymen ótkizilgen qaıyrymdylyq sharalary jóninde erekshe aıtyldy. Sondaı-aq, Qazaqstan xalqy Assambleıasy tóńiregine toptasqan qazaqstandyq mesenattar tanystyryldy.
Osy oraıda «Qaıyrymdylyq kerýeni» aksııasy aıasynda 595 000 adamǵa 6 mıllıard 542 mıllıon teńge kóleminde kómek kórsetilgeni, «Qazaqstan halqy Assambleıasy – 20 izgi is» sharasy uıymdastyrylǵany, «Qamqor» aksııasy kezinde ardagerler men áleýmettik kómekke muqtaj jandarǵa 648 mıllıon teńge aýdarylǵany, al «Qazaqstan» telearnasynyń bastamasymen qolǵa alynǵan «Shyn júrekten» telemarafonynda 65 mıllıon teńge jınalǵany, «Qorjyn» aksııasy aıasynda 243 mıllıon teńge jınalyp, 91 balaǵa asa kúrdeli ári qymbat dárigerlik járdem berilgeni, «Aq oramal» aksııasynyń qorytyndysy boıynsha kópbalaly januıalarǵa 3 mln 371 myń teńge bólingeni, sondaı-aq, qan onkologııasymen aýyratyn 300 balaǵa 40 mıllıon teńge kóleminde kómek usynylǵany atap ótildi.
Aýqymdy shara barysynda sóz alǵan kópbalaly ana Aınash Saǵyndyqova elimizde qaıyrymdy jandar kóp ekenin, izgilik jolyna túsip, óz otandastaryna kómek qolyn sozýdyń jarqyn úlgisin kórsetip júrgen qazaqstandyq jomart jandardyń arqasynda talaı sábıdiń ómiri baıandy túrde jalǵasqanyn jetkizdi.
– Men – tórt balanyń anasymyn. Bárimiz de Qazaqstandy qaıyrymdylyq pen izgiliktiń mekeni dep tanımyz. Meniń ulym – Álıasqar óz anasynyń daýysyn, aınaladaǵy dybystardy estı almaıtyn edi. Oǵan asa qymbat turatyn estý apparaty kerek bolǵan. Ony satyp alýǵa qarjymyz bolmady. Sol kezde, ıaǵnı, qysylǵan sátte Qazaqstan xalqy Assambleıasy kelip, bizge kómek qolyn sozdy. Osylaısha, meniń ulym anasynyń daýysyn estı bastady. Meniń balam erteń óskennen keıin elimizdiń ózine jasaǵan osynaý qaıyrymdy isin umytpaıtyn bolady. Qazaqstan halqy Assambleıasy uıymdastyrǵan mundaı izgi ister óte kóp. Sonyń arqasynda talaı otbasynyń, talaı qazaqstandyqtyń keleshekke degen úmiti oıanyp, boılarynda óz Otanyna degen senimi nyǵaıdy, – dedi Aınash Saǵyndyqova.
Assambleıa tóńiregine toptasqan qazaqstandyq mesenattar atynan sóz alǵan Bekzat Altynbekov óz kezeginde búgingi Qazaqstanda qaıyrymdylyq isterine, ózara kómek pen baýyrlastyqty, birlikti nyǵaıtýǵa baǵyttalǵan aýqymdy sharalar jıi uıymdastyrylatynyn, munyń barlyǵy Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń júrgizip otyrǵan salıqaly saıasatynyń aıasynda qolǵa alynyp kele jatqanyn sóz etti.
– Táýelsizdiktiń týy 25 jyldan beri jelbirep keledi. Osy aralyqta Qazaq eli qaıyrymdy el atandy. Qaıyrymdylyq – bizdiń ata dástúrimiz, qaıyrymdylyq – bizdiń qanymyzdaǵy asyl qasıet. Qaıyrymdylyq birligi jarasqan, yntymaqty elde qanat jaıady. Bizdiń halqymyzdyń boıyndaǵy osyndaı kıeli qasıet Táýelsizdik jyldarynda jarqyraı kórindi.
Assambleıa tóńiregine toptasyp, muqtaj jandarǵa qol ushyn sozýdyń úlgisin kórsetip júrgen azamattar ózderiniń jasaǵan qaıyrymdylyqtaryn eshqashan mindetsingen emes. Olar bul isterin azamattyq boryshymyz dep biledi. Osyndaı ıgilikti isterdiń arqasynda elimizde qanshama jannyń úmiti janyp, keleshekke degen senimi artty, ózderiniń arqa súıeıtin irgeli eli bar ekenin tereń uǵyna tústi. Uly Dalanyń murattaryna, zańdaryna adal, qaıyrymdylyqty murat etken barsha azamattardyń atynan búgin men barsha qazaqstandyqtardy el Táýelsizdiginiń 25 jyldyǵymen quttyqtaımyn, – dedi.
Festıval barysynda balalar úıiniń tárbıelenýshisi, pavlodarlyq Alekseı Lodochnıkov qolyna dombyra alyp, «Alaý» toby jáne ánshi Dımash Qudaıbergenmen birge «Balqadısha» ánin oryndap berdi. Osy arada biz onyń osy festıvalda án shyrqaýyna múmkindik alýynyń syryn aıta keteıik. Halyqtar dostyǵyna arnalǵan bir jıynda Alekseı Lodochnıkov Memleket basshysy Nursultan Nazarbaevpen kezdesip, «Asa qurmetti Elbasy, meniń esimim – Alekseı Lodochnıkov. Men taǵdyrdyń jazýymen aýdandyq balalar úıinde tárbıelendim. Qazir mýzykalyq kolledjde oqımyn. Áıgili atamyz Ámire Qashaýbaev 1925 jyly Parıjde ótken EKSPO kórmesinde «Balqadısha» ánin oryndaǵan. Keler jyly Astana EKSPO-da men de sol ándi oryndaǵym keledi», – deıdi Lodochnıkov. Sol kezde Prezıdent: «Jaqsy, oryndasań, Táýelsizdiktiń 25 jyldyǵyna arnalǵan konsertke shaqyramyz», – deıdi. Mine, sonyń nátıjesinde ol atalǵan sharada án saldy.
Festıvalda Keńes Odaǵynyń Batyry, Ingýshetııa Respýblıkasynyń tuńǵysh Prezıdenti, Reseıdiń memleket jáne qoǵam qaıratkeri, Soltústik Qazaqstan oblysy Saýmalkól aýylynyń týmasy,
Rýslan Aýshev, gımnastıkadan Olımpıadanyń bes dúrkin chempıony, KSRO-nyń birneshe márte jeńimpazy
Nellı Kım, Reseıdiń halyq ártisi, kompozıtor
Aleksandr Zasepın sahna tórine shyǵyp, ózderiniń Qazaqstanǵa degen júrekjardy lebizderin bildirdi.
Rýslan Aýshev elimizdiń búgingi jetken jetistikteri Memleket basshysy Nursultan Nazarbaevtyń qajyrly eńbegimen tikeleı baılanysty ekenin aıta kelip, óziniń ómirinde Qazaqstannyń alar orny erekshe ekenin jetkizdi.
«1944 jyly meniń ata-anam kóptegen ıngýsh pen sheshender sııaqty Qazaqstanǵa qonys aýdardy. Qıyn-qystaý kezeńde baýyrlas qazaq halqy qol ushyn berip, kómekterin aıaǵan joq. Biz ony umytqan joqpyz. Qazaqstan – bizdiń bir Otanymyz. Qazirgi tańda barlyǵy ózgerip, Qazaqstan damyǵan elge aınaldy. 1989 jáne 1990 jyldardaǵy Qazaqstan men qazirgi Qazaqstannyń jaǵdaıyn salystyrýǵa kelmeıdi. Men Astana men Almaty qalalarynda jıi bolamyn. Sol sátterde Qazaqstanda atqarylyp jatqan jasampaz isterge kýá bolyp, kóńilim marqaıady», – dedi R.Aýshev.
Festıval barysynda jýrnalıster qaýymymen tildesken birqatar azamattar ózderiniń el birligine qatysty pikirlerin bildirip, oılarymen bóliskenin de aıta keteıik. Máselen, Astanadaǵy Belarýs mádenı ortalyǵynyń tóraıymy Aleksandra Romanova Qazaqstanda ultaralyq dostyq pen tatýlyqtyqtyń nyǵaıa berýin barsha otandastarymyzdyń qalaıtynyn, sondyqtan Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń júrgizip otyrǵan saıasatyn barsha qazaqstandyqtardyń qoldap otyrǵanyn jetkizdi. Sol sııaqty, ózge de azamattar etnosaralyq birlik pen tatýlyq Qazaqstannyń baǵa jetpes baılyǵy, maqtanyshy ekenin sóz etti.
Merekelik sharada Qazaqstannyń barlyq óńirlerinen etnomádenı birlestikter ujymdarynyń teatrlanǵan, vokaldyq-horeografııalyq qoıylymdary men kompozısııalary usynyldy. Olarda Qazaqstannyń Táýelsizdik jyldaryndaǵy tarıhı jetistikteri, Qazaqstan halqy Assambleıasy jalpyhalyqtyq ınstıtýtynyń biregeıligi, qoǵamnyń úılesimdi damýynyń halyqaralyq etalony retinde tanylǵan Prezıdent Nursultan Nazarbaevtyń qoǵamdyq kelisim jáne jalpyulttyq birlik modeli aıqyn kórinis tapqan.
Aıta keteıik, búgingi forým barysynda Qazaqstan xalqy Assambleıasynyń bastamasymen qolǵa alynǵan birqatar baıqaýlardyń qorytyndysy shyǵarylady.
Osylaısha, Qazaqstan Respýblıkasy Táýelsizdiginiń 25 jyldyǵyna arnalǵan «Beıbitshilik pen jasampazdyqtyń 25 jyly» atty festıval joǵary deńgeıde uıymdastyryldy. Ásirese, onyń tárbıelik mán-mańyzynyń joǵary bolǵany, jastardy otansúıgishtikke baýlý baǵytynda ótkizilgeni kópshilikti razy etti.
Joldybaı BAZAR,
Láıla EDILQYZY,
«Egemen Qazaqstan»
Sýret Prezıdenttiń baspasóz qyzmetinen alyndy
Sýretterdi túsirgen
Erlan OMAROV, «Egemen Qazaqstan»
