Osy aptadaǵy munaı naryǵyndaǵy basty jańalyqtar

О́tken jumada munaı fıýchersi sál qymbattady. Bul baǵa bir jarym jyldyq maksımýmǵa jaqyn. Aldaǵy ýaqytta treıderler qara altynnyń quny álde de qymbattaı túsetinin aıtady. Oǵan sebep barlyq memleketterdiń munaı óndirisin azaıtý kelisimshartyn oryndaýǵa daıyn ekendikterin málimdeýi. London ICE bırjasynda Brent baǵasy juma kúni 0,2 paıyz qymbattap, barreline 55,16 dollardy qurady. Degenmen, bir jarym jyldyq maksımýmnyń 12 jeltoqsan kúni 57,89 dollar retinde tirkelgeni esimizde. Al jalpy apta ishinde Brent baǵasy 5 sent joǵaltty. Aıta keteıik, 1 qańtardan bastap OPEK+ elderi (uıymǵa kiretin jáne uıymǵa kirmeıtin eksporttaýshy elder) munaı óndirisin táýligine 1,8 mln barrelge azaıtýy tıis. Degenmen, naryqta osy kelisimsharttyń saqtalatynyna kúmánmen qaraýshylar da bar. Máselen, osy múmkindikti paıdalanyp, AQSh slanstyq munaı óndirisin azaıtyp jiberýi yqtımal. Oǵan qosa Lıvııa da kelisimshartty saqtamaýy múmkin ekeni aıtylýda. AQSh atalǵan kelisimge qatyspaǵandyqtan ony saqtaýǵa da mindetti emes, al Lıvııa sheneýnikteri keler jyldan bastap munaı óndirisin 27000 barrel ulǵaıtýdy josparlap otyr. Osy oraıda aıta keterligi, Qazaqstan da keler jyly OPEK kelisimin saqtamaýy múmkin, olaı deıtinimiz, taıaýda energetıka mınıstri Qanat Bozymbaev keler jylǵy 20 myń barrel azaıtý máselesi tek shartty túrde oryndalatynyn aıtqan bolatyn. Apta ishinde treıderlerdiń saýdasy aldaǵy merekege baılanysty báseńdep, tıisinshe munaı baǵasy da sál arzandaýy múmkin. Jalpy aldaǵy aptada tómendegi faktorlar munaı baǵasyna áser etedi dep kútilýde. 26 jeltoqsanda Rojdestvo merekesine baılanysty naryq jabylady. 28 jeltoqsanda Amerıkalyq munaı ınstıtýty apta saıynǵy munaı qory týraly málimetimen bólisedi. 29 jeltoqsanda AQSh energetıkalyq agenttigi munaı men janarmaı qory týraly apta saıynǵy málimdemesin jasaıdy. 30 jeltoqsan Baker Hughes AQSh-taǵy jumys istep turǵan burǵylaý qurylǵylary týraly aqparatpen bólisedi.