Eksporttyq áleýet arta tústi

Búgingi tańda Qazaqstan álemdegi iri eksporttaýshy sanalatyn 50 eldiń qataryna kiredi. Elimiz Túrikmenstanǵa, Tájikstanǵa, Ázerbaıjanǵa, Qyrǵyzstanǵa elektrovozdardy, teplovozdardy eksporttaıdy. Qazaqstandyq kilemder Ger­ma­nııada, Anglııada, Ýkraınada, son­daı-aq, IKEARUSSIA jelisiniń 52 sýpermarketinde usynylǵan, tele­kommýnıkasııa jabdyqtary Iran­ǵa, Túrikmenstanǵa eksporttalady, MADEINKAZAKHSTAN taýyq jumyrtqalary Aýǵanstanǵa, Birik­ken Arab Ámirlikterine shyǵa­rylady. Otandyq kartrıdj óndi­rý­shisi óz ónimin Belarýske, Túrik­men­stanǵa jetkizedi, erlerge arnalǵan qazaqstandyq kostıýmder Máskeýdiń saýda ortalyǵynda saýdalanady. Budan bólek, naryqta Qazaqstan ýran eksporty boıynsha – 1, un eksporty boıynsha – 2 jáne tıtan boıynsha 3 orynda. Munyń barlyǵy – Qazaqstannyń 25 jyl ishindegi eks­porttyq áleýetti kóterýge baǵyttalǵan eren eńbeginiń jemisi. 2016 jyldyń qorytyndylary boıynsha elimizdiń taýar aınalymy 58 mlrd AQSh dollaryn qurap otyr. Onyń 35 mlrd dollary eksporttyń jáne 23 mlrd dollary ımporttyń úlesinde. Bul bizdiń syrttan satyp alǵannan góri, kóbirek satyp jatqanymyzdy ańǵartady. Elimizdiń eksporttyq áleýeti, jáne ony damytý men jyljytý máseleleri boıynsha «KAZNEX INVEST» aksıonerlik qoǵamynyń 2016 jyly at­qarǵan jumys qorytyndylary jó­ninde Ortalyq kommýnıkasııalar qyzmetinde ótken baspasóz máslı­hatynda basqarma tóraǵasynyń oryn­basary Meıirjan Maıkenov áńgi­meledi. Onyń aıtýynsha, eksport kó­le­mindegi óńdelgen taýar úlesi 24-ten 35 paıyzǵa ulǵaıǵan. Bul elimizdiń syrtqy naryqtyń suranysyna ıkem­delip, taýardy shıkizat túrinde emes, óńdep eksporttaýǵa beıimdelip kele jatqanyn baıqatady. «Eksporttyq taýarlardyń nomenklatýrasy 969 pozısııaǵa deıin ulǵaıdy, mysaly, 2008 jyly biz 880-ge jýyq taýar pozısııala­ryn eksporttadyq. Elimizdiń eksport geografııasy da keńeıip keledi, qa­zir­gi tańda Qazaqstan álemniń 117 eline taýar eksporttaıdy. Eleýli dárejede buǵan ındýstrııalandyrý baǵdarlamasynyń sheńberinde jańa óndiristerdi iske qosýǵa, son­daı-aq, memleket tarapynan otan­dyq óndirýshilerdi eksporttyq qol­daý quraldarymen, keńinen qam­týǵa yqpal etildi. 2016 jyldyń qory­tyndysy boıynsha daıyn taýar­lardyń eksporty 14%-ǵa artady dep boljap otyrmyz», – dep atap ótti Meıirjan Maıkenov. Sondaı-aq, ol shetel naryǵyna ónim shyǵarýdy kózdeıtin otandyq ká­sipkerlerge úlken qoldaý kórsetilip jatqanyn jetkizdi. «Jalpy, Qazaqstannyń eksportqa baǵdarlanǵan kompanııalaryna qoldaý kórsetý úshin bıyl 66 is-shara ótkizildi, atap aıtsaq, otandyq 40 kásiporynnyń sheteldik kórmelerge qatysýy uıymdastyryldy, 17 saý­da mıssııasy ótkizildi, sheteldiń iri kórmelerinde Qazaqstannyń 4 ulttyq stendi tanystyryldy. Jyl qorytyndysy boıynsha «KAZNEX INVEST» qoldaýymen óndirýshiler 200 mln AQSh dollaryna dári-dármek, medısınalyq buıymdar, tuz, qurylys materıaldary, erlerdiń kostıými, balalar kıimi, makaron, un, shyryn, sýsyn, kondıterlik buıymdar jetkizýge eksporttyq kelisimsharttar jasady. Eksporttaýshylardy qoldaý baǵdarlamasynyń tıimdiligi týraly aıtqanda, otandyq kompanııalardy eksportqa jyljytýǵa jumsalǵan 1 bıýdjettik teńgeniń eksporttyq kelisimsharttar túrinde 59 teńge ákelgenin atap ótken jón», – dep qorytyndylady «KAZNEX INVEST» basqarma tóraǵasynyń orynbasary. Jalpy, «KAZNEX INVEST» eksport jáne ınvestısııalar ulttyq agenttigi qyzmet etý jyldary barysynda óz ónimderin syrtqy naryqqa shyǵarý úshin Qazaqstannyń 1500-den astam óndirýshilerine yqpal etti, 500-den astam is-sharalar uıymdastyryldy, olar boıynsha jalpy somasy 2 mlrd AQSh dollaryna kelisimsharttar jasaldy. Aıdar О́RISBAEV, «Egemen Qazaqstan»