Qazaqstan • 15 Mamyr, 2018

Aýyzdan shyqqan sóz – atylǵan oq

1960 ret
kórsetildi
2 mın
oqý úshin

«Adam balasy kemshilikpen ja­ratylǵan» dep qasıetti kitap Quranda aıtylǵandaı, pendeniń sózi men isinen qatelikter ketip jatady. Úlken ǵulama ımam Ǵazalı babamyz aıtqandaı, pende qatelespeı turmaıdy, jaqsy adam degenimiz – qateligin túzeýshi, sodan sabaq alǵan jan.

Aýyzdan shyqqan sóz – atylǵan oq

Birde mynadaı oqıǵa bolypty. Kór­shisiniń baıandy tirligine qyzǵanǵan beıbaq ony «urlyq jasaıdy, alaıaqtyqpen paıda tabady» dep jalǵan ósek taratady. Bul sóz ýaqyt ótken saıyn isinip-kúbinip qazıdyń qulaǵyna jetedi. Qazı-sot shabarmandaryn jiberip «urlyqshy» ataǵan azamatty abaqtyǵa japtyryp, tergep-tekseredi.

«Aqqa – qudaı jaq» degendeı jalaly jigittiń eshqandaı jazyqty emesi dálel­denip, qazı-sot mán-jaı­dy bilmekke ósek-sóz taratqan adam­dy shaqyrtady. Ol kisi qazıdyń qaha­rynan qorqyp, ótirik-ǵaı­bat aıt­qanyn moıyndap, keshirim suraıdy.

Qazı kúnáharǵa bir paraq aq qaǵaz usta­typ, osyǵan ana jigit jaıly aıtqan ósek-ǵaıbatyńnyń birin qal­dyr­maı jaz dep buıyrady. Anaý jip­ke tizgendeı, táptishtep jazyp shyǵady.

 – Jazyp boldyń ba?

 – Boldym.

– Onda, – deıdi qazı qolyńdaǵy qaǵazdy kúldeı etip usaqtap týra da, úıińe bara jatqan jolda attyń ústinde turyp mań dalaǵa ushyryp ji­ber. Osyny oryndaǵan soń erteń qaı­ta kel! Saǵan qandaı jaza qol­daný kerektigi osy oqıǵadan keıin sheshiledi.

Qazıdyń tapsyrmasyn múltiksiz oryn­daǵan ǵaıbatshy erteńinde alyp-ushyp jetedi. «Kúldeı etip týral­ǵan qaǵazdy jelge ushyryp jiber­dim taqsyr!». Onyń durys bolǵan eken, – degen qazı: «Keshegi ushyrǵan qaǵazdyń qıqymdaryn túgel taýyp bárin jınap ákel de, bir-birine qosyp jazbany qaıtalap oqyp shyq!» dep buıyrady. «Olaı jasaı almasań jazaǵa tartylasyń!».

Kúnáhar qatty sasady. «Taq­syreke, jelge ushqan qaǵazdyń qı­qy­myn qalaı jınaı­myn?». Qazı aı­tady: – Sen beıbaq, ósek aıt­paı tu­ryp oılanýyń kerek edi, taratqan só­ziń qaǵazdyń qıqymdary sııaqty kúl­li álemge shashylyp ketti, men ke­­shirgenmen báribir jaıylǵan ósek­­ti qaıta jınaı almaıtynyńdy uqtyń ba?

«Aýyzdan shyqqan sóz – atylǵan oq» degen osy. Uńǵydan ushqan oqty qaı­tara almaıtynymyz sııaq­ty, aýyz­dan shyqqan sóz de qaıta kir­meıdi. Sózge abaı bolaıyq aǵaıyn!

Beken QAIRATULY,
«Egemen Qazaqstan»