Sharanyń ashylýy rásimine Eńbek eri, Qazaq ulttyq óner ýnıversıtetiniń rektory Aıman Musaqojaeva, kınorejısser Satybaldy Narymbetov, aqyn Ulyqbek Esdáýlet, dramatýrg Sultanáli Balǵabaev, jazýshy, aýdarmashy Memanqul Islamqulov (О́zbekstan), ádebıettanýshy Pervana Mammedova (Ázerbaıjan), aýdarmashy, synshy Qazoqbaı Iýldashov (О́zbekstan), aýdarmashy Jámıle Qynajy (Túrkııa) taǵy basqy óner maıtalmandary men ádebıet sańlaqtary qatysty. Mádenıet jáne sport mınıstrliginiń jaýapty hatshysy Qýatjan Ýálıev Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń quttyqtaý hatyn jetkizip, Elbasy atynan zerli shapan japty. Qazaqstan jazýshylar odaǵynyń tóraǵasy Ulyqbek Esdáýlet, Jambyl oblysy ishki saıasat basqarmasynyń bastyǵy Berik Ýálı quttyqtaý sózderin aıtyp, jazýshyǵa qurmet kórsetti.
Jıyndy Aıman Musaqojaeva quttyqtaý sózimen ashty. «Konferensııaǵa qatysýǵa qazaqstandyq jáne shetel avtorlary, ádebıettanýshylar, kınotanýshylar, teatrtanýshylar, ónertanýshylar, óner men mádenıet salasyndaǵy joǵary oqý oryndarynyń pedagogıkalyq jáne gýmanıtarlyq baǵytyndaǵy oqytýshylary, magıstranttary men doktoranttary shaqyryldy.
«XX-XXI ǵasyrdaǵy ádebıet pen ónerdegi Ákim Tarazı shyǵarmashylyǵynyń fenomeni» atty halyqaralyq ǵylymı-praktıkalyq konferensııa qatysýshylary men qonaqtarǵa Ýnıversıtet atynan eńbekterińizge jemis, shyǵarmashylyq tabys tileımin» dedi ýnıversıtet rektory.
«Ákim Tarazı – qoǵamǵa jaryq ustaýshy jazýshy. Ol, ár eńbekti jazyp bitirgende óz-ózine «Endi jazbaımyn» deıdi. Biraq ómir súrip, ómirdegi ár nárseni kóre otyryp, bir jaǵynan qýanyp, bir jaǵynan qamyǵyp, ómirdiń osy kórsetkenderine beıjaı qaraı almaı ózin solardy jazýǵa májbúr sezinedi. Jazý ol úshin óziniń tynyshtyǵyn buzǵan myna álemnen qashyp rahattaný jáne tynyshtyqqa qol jetkizý. Onyń ómirde kórgenderi men basynan ótkizgenderi ony jazýǵa májbúrleıdi.
Ákim Tarazı jańa bir eńbekti jazyp bastaǵanda onyn qandaı bolatynyn naq basyp aıta almaıdy. Bir shyǵarmany bastaǵanda taqyryyptan buryn onyń oıyna bir sıýjet keledi. Bul kóbinese Tarazıdyń óziniń basynan nemese jaqyn tanysynyń, týysynyń basynan ótken oqıǵa bolady. Shyǵarmashyl jazýshy ózi kórip otyrǵan bul jaǵdaıǵa qamsyz qaraı almaıdy jáne qoǵamshyl jazýshy sıpatymen ózin jazýǵa mindetti sezinedi», dedi jazýshy shyǵarmashylyǵy týraly sóz sóılegen Jámıle Qynajy.
Konferensııada Ákim Tarazıdyń elimizdiń ár túkpirinde qyzmet etip júrgen shákirtteri sóz sóılep, ustazdarynyń mereıin asyrdy. Tek qana jazýshy emes, dramatýrg emes, oǵan qosa ulaǵatty ustazdyq jolynda júzdegen shákirt terbıelegen qalamgerdiń bir baqyty da osy shákirtteri bolsa kerek. Sonymen qatar, jazýshynyń mereıtoıyna oraı «XX-XXI ǵasyrdaǵy ádebıet pen ónerdegi Ákim Tarazı shyǵarmashylyǵynyń fenomeni» jınaǵy shyqty.
«Osy kezeńge deıin aıtylyp júrgen qaǵıdaǵa súıensek, qalamgerlik qabilet bir paıyz daryn men toqsan toǵyz paıyz eńbektiń arqasynda keletin qasıet ekendigi haq. Bul rette Ákim aǵamyzdyń bir muraty kókiregi sezimdi, tili oramdy jastardy taýyp, durys júlgege salý bolsa kerek. Qarymdy qalam ıesi bolý úshin árıne mańdaı terdi monshaqtatyp tókpeı bolmaıdy. Al, ol úshin birinshi kezekte ózińniń jan-dúnıeńdi kemeldendirip, baıytyp alǵan abzal. Iаǵnı, jazýshy óziniń ishki álemin kórkeıtip, gúldendirgen soń ǵana shyǵarmashylyq álemine den qoımaǵy lázim. Bul Ákim aǵamyzdyń dáris arasynda jıi aıtyp, qulaqqaǵys etip otyratyn ósıeti edi. Osynaý buljymas qaǵıda qalamgerdiń myna bir pikirinde kórinis tapqan. «Talant ıesine talaıly taǵdyr kerek. Talant ıesi kúnbe-kúngi tirshiliginde óziniń jan-dúnıesine, óziniń sezim qubylystaryna úńile bilsin, qadaǵalaı bilsin», deıdi shákirti, ǵalym Láılá Musaly.
Ákim Tarazıdyń shyǵarmashylyq ustanymy – ómirlik qaǵıda. О́mirinde buzbaǵan erejesin ádebıette de buzǵan joq. Syryn qalamyna aıtyp, muńyn qaǵazyna zerlegen qalamgerdiń seksen bestiń seńgirindegi kelbeti sondaı jarqyn, sondaı mereıli.
Baǵashar TURSYNBAIULY,
«Egemen Qazaqstan»
