Tarıh • 21 Jeltoqsan, 2018

«Altyn adamnyń álem mý­zeılerine sherýi» atty shara uıym­dastyryldy

509 retkórsetildi

Uly dalanyń rýhanı murageri – qazirgi qazaqtyń jazırasy. Sondyqtan da bolar bul dala jádigerge toly. Atap aıtsaq, sońǵy jyldary otandyq arheologııa jarty ǵasyrǵa jýyq ýaqyt (1969-2017 j.j) aralyǵynda dalamyzdan birneshe «Altyn adam» tapty. Bulardyń alǵashqysy, Esik qorǵanynan tabylǵan qundy jádiger altyn saýytty saq kósemi bolsa, odan keıin Atyraý oblysy, Jylyoı aýdany Araltóbe qorǵanynan shyqqan altyn adam, sondaı-aq Shilikti jáne Taldy-2 qorymdarynan tabylǵan altyn tondy bıleýshiler men «Taqsaı», «Úrjar» altyn hanshaıymdary, osylardyń sońǵysy – ótken jyly anyqtalǵan Shyǵys Qazaqstandaǵy Eleke sazynda saqtalǵan altyn adam.

Osy oraıda Mádenıet jáne sport mınıstrligi Elbasynyń «Bolashaqqa baǵdar: rýhanı jań­ǵyrý» maqalasynda aıtylǵan baǵdarlamalyq jospardy júze­ge asyryp, joǵarydaǵy Uly dala­nyń qundy muralaryn álemge tanystyrý maqsatynda ótken jyldyń jeltoqsan aıynan bas­tap «Altyn adamnyń álem mý­zeılerine sherýi» atty shara uıym­dastyrǵan bolatyn.

Sherý-joba aıasynda myńǵa jýyq qundy jádigerimiz Mınsk qalasyndaǵy Belarýs Ult­tyq kórkemóner mýzeıi, Más­keý qalasyndaǵy Búkilreseılik qol­dan­baly-sándik jáne halyq­tyq óner­­ mýzeıi, Ba­kýdegi Ázer­baıjan tarıhy Ulttyq mý­­zeıi, Qytaı elindegi Shensı pro­­vın­sııasynyń tarıh mýzeıi, Gdansk qalasyndaǵy polıak tarıhı mýzeıi, Koreıa ulttyq mýzeıi qatarly mekemelerdi aralap shyqqan eken. 

Keshe álemdi sharlap shyq­qan altyn adamdar men qundy buıymdar kórme jobasyn qory­tyndylaý maqsatynda Má­denıet jáne sport mınıstrligi men Ulttyq mýzeı ákimshiligi bas­pasóz máslıhatyn ótkizdi. Ke­leli kezdesýdiń mańyzy jaıly aıtyp, sóz sóılegen mınıstr Arys­tanbek Muhamedıulynyń  aı­týynsha, Uly dalanyń ejelgi jáne dástúrli óner týyndylaryn álemniń aldyńǵy qatarly mýzeılerinde kórsetý arqyly biz elimizdiń tamyry tereń tarıhyn, baı mádenıeti men teńdessiz qolónerin pash etý, nasıhattaý isin  sátti aıaqtappyz.  Iаǵnı, kórmeni 200 myńnan astam adam kelip tamashalapty. 

Joǵarydaǵy álemniń alty elin aralap shyqqan jádigerlerge kel­sek, bulardyń deni erte temir dáýirinde ómir súrgen al­ǵashqy dalalyq memleketter mu­rasy sanalatyn ań stılindegi buıymdar eken, sonymen qatar qazaqtyń dástúrli mádenı jaý­harlary sanalatyn sándik qol­danbaly óner týyndylary da bar. Halyqaralyq kórmeniń ótýi­ne atsalysýshylardyń biri Ulttyq mýzeı janynan qurylǵan «Halyq qazynasy» ǵylymı-zert­teý ınstıtýtynyń jetekshisi Aqan Ońǵarulynyń paıymynsha, Uly dala máde­nıetiniń árbir já­digerine te­reń maǵynaly da­lalyq pál­sapa sińirilgen, sol sebepti ǵa­syrdan-ǵasyrǵa jal­ǵasqan ur­paq sabaqtastyǵyn shetelderge tanytýymyz úlken istiń bastaýy kórinedi.

Basqosýdyń sońy qazaqstan­dyq jáne sheteldik mýzeı ma­mandarynyń pikir almasýy­na ulasyp, óz kezeginde Ázer­baıjan tarıhy Ulttyq mý­zeıi dırektorynyń orynba­sa­ry­ Mahfýza Zeınalova, Búkil­reseılik qoldanbaly-sándik jáne halyqtyq óner mýzeıiniń keńesshisi Galına Andreeva, Be­larýs Ulttyq kórkemóner mýzeıi dırektorynyń orynbasary Ser­geı Vecher, Qytaı elinen kelgen mýzeı mamany Van Chjınsýn, Koreıa Ulttyq mýzeıiniń Azııa óneri departamentiniń dırektory Choı Seon Djý, elimizdiń tanymal arheologi Zeınolla Samashevtar óz oılaryn ortaǵa saldy.

 

Beken QAIRATULY,

«Egemen Qazaqstan»

 

Sońǵy jańalyqtar

Basylym basshylary - Kórik DÚISEEV (1936-2007)

Basylym basshylary • Búgin, 16:26

«Jas kásipker» – jemisti joba

Aımaqtar • Búgin, 16:06

Basylym basshylary - Balǵabek QYDYRBEKULY (1929-1995)

Basylym basshylary • Búgin, 15:50

Basylym basshylary - Sapar BAIJANOV (1930-1999)

Basylym basshylary • Búgin, 15:27

Basylym basshylary - Uzaq BAǴAEV (1930-1973)

Basylym basshylary • Búgin, 15:12

Irjı Pachınektiń shyny baǵy

Aımaqtar • Búgin, 14:44

Almatyda áli de qar kóshkini qaýpi bar

Aımaqtar • Búgin, 11:42

Dzıýdo: Eýropa kýbogy aıaqtaldy

Sport • Búgin, 10:30

Keleli kelisim kepili

Saıasat • Búgin, 07:34

Kópbalalyǵa járdem de kóbirek

Úkimet • Búgin, 07:32

Jańalyǵy kóp jańa joba

Aımaqtar • Búgin, 07:29

Aýdandar ózin ózi qamtamasyz ete ala ma?

Ekonomıka • Búgin, 07:25

Tıimdi memleketke aparar jol

Qoǵam • Búgin, 07:18

El qorjynyna kezekti joldama tústi

Jeńil atletıka • Búgin, 07:09

Qarasazǵa aqpanda aqqý qondy

Aımaqtar • Búgin, 06:45

О́z teatryn ózgelerge tanystyrady

Aımaqtar • Búgin, 06:40

Esqaranyń Tanıa – Tana ájesi

Rýhanııat • Búgin, 06:40

Alashtyń uıasynan ushqan ǵalym

Rýhanııat • Búgin, 06:35

Uqsas jańalyqtar