25 Sáýir, 2019

«Áziret-Sultan qoryq-mýzeıinde » «Mýzeıge syı» aksııasy ótti

950 ret
kórsetildi
5 mın
oqý úshin

QR Mádenıet jáne sport mınıstrligine qarasty «Áziret-Sultan» memlekettik tarıhı–mádenı qoryq–mýzeıi» RMQK-niń uıymdastyrýymen el ishindegi kóne muralardy jınaqtaý maqsatynda «Mýzeıge syı» aksııasy ótti, dep habarlaıdy «Áziret-Sultan qoryq-mýzeıi» baspasóz qyzmeti

«Áziret-Sultan qoryq-mýzeıinde »   «Mýzeıge syı» aksııasy ótti
Sharaǵa qatysqan kónekóz qarııalar men qonaqtar 46 dana zattaı qundylyqtardy syıǵa tartty. Olardyń qatarynda HV ǵasyrda soǵylǵan Tımýrıdter fýlýstary men HVI ǵasyrǵa tán Adıl han jáne HIH ǵasyrdaǵy Buhara ámirliginiń tangalary,  2 dana jazba eskertkish, ıaǵnı «Fıqýl Ákbar»  (Ál – Fıqýl – Ákbar – Imam Aǵzam Ábý Hanıfa kitaby) jáne Ahmad Hadı Maqsýdı Ǵıbadat Islamıat toptamasynyń  Oraza, Zeket, Haj týyndylary bar. 
Sondaı-aq, etnografııalyq turmystyq toqyma, metall buıymdar men zergerlik áshekeıler jáne IX-X ǵasyrdyń qysh qumyralary men 9 dana moneta tabystaldy. 
«Mýzeıge syı»  aksııasynyń tarıhyna kóz júgirtsek áıgili qolbasshy Ámir Temir zamanynan bastaý alatynyn baıqaýǵa bolady. Oǵan dálel - kesenede saqtalǵan Ámir Temirdiń buıryǵymen quıylyp, kesenege syıǵa tartylǵan halyq óneriniń laǵyl marjandarynyń qataryna jatatyn altyn kúmis jalatylǵan 6 dana shyraǵdandar men taıqazan, laýha syndy jádigerlerimiz. 
   40 jyldyq tarıhy bar «Áziret-Sultan» memlekettik tarıhı-mádenı qoryq-mýzeıi 1978 jyly Respýblıkalyq mýzeı retinde ashylar kezde Memleket jáne qoǵam qaıratkeri, sol kezdegi Mádenıet mınıstriniń orynbasary О́zbekáli Jánibekovtiń bastamasymen, jergilikti partııa komıtetiniń qoldaýymen halyqtyń qolynda saqtalǵan qundy dúnıeler mýzeıge syı retinde tapsyrylǵany belgili. Bul úrdis osy kúnge deıin jalǵasyn taýyp, «Mýzeıge syı» aksııasy «Áziret-Sultan» qoryq mýzeıinde jyl saıyn ótkizilip kele jatqan aýqymdy is-sharalardyń birine aınaldy. Qoja Ahmet Iаsaýı kesenesi respýblıkalyq mýzeı retinde halyqqa qyzmet kórsete bastaǵan kezde mýzeı qorynda 300-den asa jádiger bolsa, qazirgi kúni 24 420 jádiger memlekettik tirkeýge alynǵan. Onyń ishinde syıǵa berilgen jádigerler sany - 1680 dana. 
   Tuńǵysh Prezıdentimiz Nursultan Nazarbaev «Bolashaqqa baǵdar: rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamalyq maqalasynda ulttyq qundylyqtar men tarıhı muralarymyzdy keńinen nasıhattaýǵa arnalǵan tyń jobalar usynǵany belgili. Elbasy rýhanı jańǵyrýdaǵy ulttyq sananyń róline basa nazar aýdaryp, birneshe mindetterdi aıqyndap bergen  bolatyn. Onyń eń negizgisi ulttyń tereń tarıhynan bastaý alatyn, mádenı-rýhanı ustyndy saqtap qalý, ony óskeleń urpaqqa jetkizý delingen. 
   Halyq arasynda saqtalǵan qundy qoljazbalar men kóne baspalar jáne qolóner sheberleriniń qolynan shyqqan zergerlik áshekeıler, turmystyq buıymdar qaı zamanda bolmasyn óz mańyzyn joǵalpaıtyny málim. Qazirgi bizge kelip jetken osyndaı sırek kezdesetin tarıhı jádigerler úlgileri de keıingi urpaqtar úshin asa baǵaly mura bolyp tabylady. Búgingi tehnologııanyń qaryshtap damyǵan zamanynda kóne zattardyń kúndelikti turmysqa qajetsiz bolyp qalatyny bar. Alaıda, sol zattardyń halqymyzdyń ótken ýaqyttardaǵy ómiri men tarıhyn zertteýde, bolashaq urpaqtyń óz tarıhy men bolmysyn tanýda qanshalyqty mańyzy bar ekenin eskere bermeımiz. Mýzeı úshin sol zattar halyq jadyn jandandyrýǵa qyzmet etetin, mamandardyń zertteýlerine arqaý bolatyn, ondaǵan, júzdegen jyldardan keıin de bolashaq urpaq tańdana tamashalaıtyn jádiger bolatyn qundy dúnıe, dedi «Áziret-Sultan» memlekettik tarıhı-mádenı qoryq-mýzeıi dırektorynyń orynbasary Murat Tastanbekov.  
Aksııaǵa qatysqan Túrkistan qalasynyń turǵyny Ábilqasym Shoshybaev óz aýlasyn qazý barysynda tabylǵan IX-X ǵasyrlarǵa tán qysh qumyralardy kesenege jádiger retinde tabys etip, tarıhı qundylyqtyń mýzeıde turýyn qalaǵanyn jetkizdi. 
   «Mýzeıge syı» aksııasyna Qazaqstannan ǵana emes, kórshiles memleketterden jáne Túrkııa Respýblıkasynan da atsalysyp júrgen azamattar bar ekenin  taǵy  da  aıtyp   ótsek  artyq  etpegen  bolar  edi.   Solardyń biri,  shekara  asyp, Túrkııadan kelip qundy jádigerlerin mýzeıge syıǵa tartyp júrgen Ismetýlla Iаsaýı myrza,  mýzeı qoryna kóptegen jádigerler syılaǵan Qazaqstandyq Uly Otan soǵysy ardageri, ulaǵatty ustaz Adasqan Altaev, Qazaqtyń «Daraboz» batyry Qarakereı Qabanbaı batyrdyń qanjaryn syıǵa tartqan Qazaq SSR halyq sýretshisi Sahı Romanov jáne de Ahmadýlla Isaev, Aman Abdýllaev syndy mýzeı qoryna sırek kezdesetin dúnıelerin syıǵa tapsyrǵan aǵalarymyz mýzeı janashyry dep bilemiz , dedi qoryq-mýzeıdiń bas qor saqtaýshysy Nurjamal Áshirbaeva.
Shara aldaǵy ýaqytta da jalǵasyn tabady.
Sońǵy jańalyqtar