Túrkııa áli de tynshı almaı tur
Seısenbi, 11 maýsym 2013 2:03
1 maýsym kúni Ystambuldaǵy Gezı saıabaǵyn otaý týraly sheshim qabyldanýyna baılanysty, Túrkııadaǵy narazylyq aksııalary búginde saıası sıpat ala túskendeı. Eldiń kóptegen qalalarynda sherýge shyǵýshylar premer-mınıstr Redjep Taıyp Erdoǵannyń otstavkaǵa ketýin talap etýin jalǵastyrýda.
Seısenbi, 11 maýsym 2013 2:03
1 maýsym kúni Ystambuldaǵy Gezı saıabaǵyn otaý týraly sheshim qabyldanýyna baılanysty, Túrkııadaǵy narazylyq aksııalary búginde saıası sıpat ala túskendeı. Eldiń kóptegen qalalarynda sherýge shyǵýshylar premer-mınıstr Redjep Taıyp Erdoǵannyń otstavkaǵa ketýin talap etýin jalǵastyrýda.
Túrkııa premer-mınıstrin jaqtaýshylar da elde az emes. Osyǵan súıengen Erdoǵan ózin qoldaýǵa shaqyrǵan úndeý tastady. El astanasy – Ankara qalasynda is basyndaǵy úkimet basshysynyń qyzmetin jaqtaýshylar san myńdaǵan adam qatysqan aksııa uıymdastyryp, premer-mınıstrge jan-jaqty qoldaý kórsetetindikterin málimdedi. Osylaısha, Túrkııa jurty búginde ekige jarylyp tur. Bul jik túsýshiliktiń aıaǵy nemen tynary belgisiz.
Jer sharyn jaıaý aınalyp shyqty
Japonııalyq saıahatshy Masahıto Esıda Jer sharyn jaıaý aınalyp júrip ótti. 32 jastaǵy japondyq bul bastamasyna 4,5 jyl jumsady. Esıda óziniń saıahatyn 2009 jyly Qytaıdyń Shanhaı qalasynda bastaǵan bolatyn.
Ol Ortalyq Azııadan Portýgalııadaǵy Rok múıisine deıingi joldy 1 jyl 8 aıda júrip ótken. Roktan AQSh-qa deıin ushaqpen jetken saıahatshy Nıý-Djersı qalasynan Kanadanyń Vankýverine jaıaý shyqsa, bul eldi mekenge 2011 jyldyń qazan aıynda taban tiregen eken. Osydan keıin ol Avstralııany, Sıngapýr men Vetnamdy kesip ótse, osy arada densaýlyǵy syr bergen. Sondyqtan, Esıda kún saıyn shamamen 30 shaqyrym júrip otyrǵan. Endi ol jaıaý Taıvanǵa jetip, odan ári otanyna jol tartpaq.
Lıvııalyqtar osyny kóksep pe edi?
Lıvııa qarýly kúshteri bas shtabynyń bastyǵy general Iýsef ál-Mangýsh Bengazı qalasynda qarýly qaqtyǵys oryn alyp, ondaǵan adam qaza tapqannan keıin, óziniń otstavkaǵa ketetinin málimdegen edi. El parlamenti generaldyń otstavka týraly málimdemesin maquldady.
Ál-Mangýsh Lıvııa áskerleriniń bas shtabyn basqarýdy 2012 jyldyń qańtarynda qolyna alǵan bolatyn. Qazirgi kezde eldegi burynǵy búlikshiler asa kúrdeli problemalar týyndatyp keledi. Formaldi túrde bılikke baǵynatyn zańdy toptarmen qatar, el aýmaǵynda kúni búginge deıin is júzinde eshkimge esep bermeıtin qarýly jasaqtar is-qımyl tanytyp júr. M.Kaddafıdi óltirgende lıvııalyqtar osyndaıdy kóksep pe edi, degen saýal týyndaıdy.
Talıbter Kabýl áýejaıyn shabýyldady
«Talıban» qozǵalysynyń músheleri Kabýl áýejaıyna shabýyl jasady. Aýǵanstan astanasy polısııa bastyǵynyń málimdeýinshe, shabýyldaýshylardyń barlyǵy qaza tapqan. Olardyń 2-eýi ózderi jarylyp ketse, 5-eýi atys kezinde kóz jumǵan. Polısııa men áskerıler arasynda shyǵyn joq kórinedi.
Shabýylǵa baılanysty áýejaıdaǵy barlyq reıster toqtatyp tastalǵan. «Ál-Jazıra» telearnasynyń habarlaýynsha, áýejaıǵa shabýyl jasalǵan kezde Aýǵanstan prezıdenti Hamıd Karzaı Katarda bolǵan. Onyń elge kelgen-kelmegeni belgisiz. Sóz retinde, Kabýl áýejaıy áskerı jáne azamattyq maqsattarda qatar qoldanylatynyn aıta keteıik. Áýejaı mańynda NATO-nyń Aýǵanstandaǵy shtab-páteri de ornalasqan.
Armenııanyń Kabalege úlken qurmeti
Armenııa prezıdenti Serj Sargsıan ıspanııalyq opera ánshisi Montserrat Kabalege «Ar-namys» ordenin tapsyrdy. Sargsıannyń málimdeýinshe, Kabalege orden Armenııanyń memlekettik jáne ulttyq múddesin qorǵaǵany, táýelsizdik pen demokratııany nyǵaıtýdaǵy erekshe eńbegi jáne halyqtar arasynda beıbitshilikti nyǵaıtý isine qosqan úlesi úshin berilgen.
Mundaı joǵary qurmetke óziniń rızashylyǵyn bildirgen opera ánshisi Armenııany «mahabbat pen beıbitshilik araly» dep ataǵan. Jaqynda Kabale Erevan arqyly Taýly Qarabaqqa baryp qaıtqan bolatyn. Sapary barysynda ol tanylmaǵan respýblıkanyń prezıdenti Bako Saakıanmen kezdesken edi. Osy oqıǵadan keıin ile-shala Ázerbaıjan opera ánshisin elge kirýge ruqsat berilmeıtin tulǵa retinde jarııalady. Baký Kabaleniń jaýlap alynǵan aýmaqqa ruqsatsyz barǵanyna narazy.
Tabıǵat taǵy tosyn minez tanytty
Ortalyq Eýropada bastalǵan nóser jańbyr shyǵysqa da jetip otyr. Toqtaýsyz jaýǵan jańbyrdan Qytaıdyń Hýbeı provınsııasy qatty zardap shekti. 5 adam opat boldy. Enshı, Ichan jáne Szınchjoý qalalarynda 135 úı sý astynda qaldy.
Bılik 2316 adamdy qaýipsiz jerge kóshirgen. Tabıǵat apatynan, tutastaı alǵanda, 400 myńdaı jergilikti turǵyn taýqymet tartqan. Nóser QHR-diń ońtústik-batysyndaǵy Gýıchjoý provınsııasyna da shyǵyn keltirgen. Onda 36 úı qulasa, 1 adam úıindi astynda qalyp qaza tapqan. Sınoptıkter jaýyn-shashyn áli de jalǵasatynyn aıtyp otyr.
Qysqa qaıyryp aıtqanda:
*Aýǵanstanda bitimgershiler quramyndaǵy grýzın soldattary óltirilýine oraı, Tbılısıde Grýzııa kontıngentin Aýǵanstan aýmaǵynan shyǵarýdy talap etken mıtıng ótti. 2009 jyldan beri aýǵan jerinde 29 grýzın soldaty qaza tapsa, 6-ýy osy maýsym aıynda óltirilgen edi.
*Ońtústik Afrıka Respýblıkasynyń eks-prezıdenti, aparteıdke qarsy kúresker Nelson Mandela aýyr halde aýrýhanaǵa túsken. 94 jastaǵy eks-prezıdenttiń qarttyqqa moıynsyna bastaǵany baıqalady. El bıligi onyń densaýlyq jaǵdaıy týraly esh aqparat taratpaı otyr. Shrı-Lankada jaýǵan nóser men osydan týyndaǵan teńiz daýylynan *27 balyqshy qaza tapty. 30 balyqshynyń óli-tirisi belgisiz. Eldiń tıisti qyzmetteri iz-túzsiz ketkenderdi izdestirý ústinde. Biraq olardyń amandyǵyna kúmán keltiretinder kóp.
*Sırııanyń Aleppo qalasynda prezıdent Bashar Asadtyń rejimine qarsy kúres júrgizip kele jatqan ıslamshylar toby qudaıǵa syıynýdan bas tartqan 15 jasar Mohammad Kattany ata-anasynyń jáne jergilikti turǵyndardyń kózinshe avtomattan atyp óltirgen.
Internet materıaldary negizinde ázirlendi.
