Jahandy alańdatqan jastar saıasaty

Seısenbi, 11 maýsym 2013 2:11

Almatyda Halyqtyń qonystanýy jáne damýy jónindegi Azııa parlamentshileriniń jastar saıasaty boıynsha halyqaralyq konferensııasy bolyp ótti.

Elimizde ótkizilip otyrǵan parlament­shi­lerdiń aýqymdy forýmy memleketter ara­syndaǵy saıasattyń qalyptasqanyn, parlamentarızm róliniń nyǵaıyp kele jatqanyn aıǵaqtaıdy. Saıa­sı-ekonomıkalyq jáne máde­nı qatynastary bekigen kó­rshi­les, taǵ­dy­r­las elder men ha­lyq­aralyq uıymdar bir­lesip jas­tar máselesiniń sheshimin iz­deý­de parlamentshilerdiń ty­ǵyz yqpaldastyǵy men bel­sendi únqatysýy kez kelgen keder­gilerdi joıyp, ortaq iste úlken jetistikterge jete­leıtini belgili.

Seısenbi, 11 maýsym 2013 2:11

Almatyda Halyqtyń qonystanýy jáne damýy jónindegi Azııa parlamentshileriniń jastar saıasaty boıynsha halyqaralyq konferensııasy bolyp ótti.

Elimizde ótkizilip otyrǵan parlament­shi­lerdiń aýqymdy forýmy memleketter ara­syndaǵy saıasattyń qalyptasqanyn, parlamentarızm róliniń nyǵaıyp kele jatqanyn aıǵaqtaıdy. Saıa­sı-ekonomıkalyq jáne máde­nı qatynastary bekigen kó­rshi­les, taǵ­dy­r­las elder men ha­lyq­aralyq uıymdar bir­lesip jas­tar máselesiniń sheshimin iz­deý­de parlamentshilerdiń ty­ǵyz yqpaldastyǵy men bel­sendi únqatysýy kez kelgen keder­gilerdi joıyp, ortaq iste úlken jetistikterge jete­leıtini belgili.

Qazaqstan Parlamenti uıym­­dastyrǵan bul basqosýǵa Ja­po­nııanyń Qazaqstandaǵy Tótenshe jáne ókiletti elshisi Iýzo Harada, BUU Qory ókil­di­giniń Ortalyq Azııa tur­ǵyn­­dary boıynsha Aımaqtyq ókil­diginiń dırektory Nıkolaı Botev, Halyqtyń qonystanýy men damýy jónindegi Azııa par­la­mentshileri forýmynyń (HQDAPF) Atqarýshy dırektory Ramon San Paskýal, Avstralııa Parlamentiniń depýtaty, HQDAPF keńes­shisi Djon Haıd, BUU janyndaǵy Áıelder keńesiniń Shyǵys Eýropa jáne Ortalyq Azııa elderi boıynsha Aımaqtyq baǵyttaýshy-dırektory Damıra Sartbaeva sekildi qurmetti qonaqtar qaty­syp, otyrysty Qazaqstan Par­lamenti Májilisiniń depýtaty, HQDAPF vıse-spıkeri Aıtkúl Samaqova júrgizip otyrdy. Eki kúnge sozylǵan keleli keńeste joǵaryda atalǵan mártebeli qo­naqtarmen qatar, Qazaqstan Par­lamenti Májilisi Tór­aǵasynyń orynbasary Qabıbolla Jaqy­pov bastaǵan birqatar depýtattar forýmnyń ashylý saltanatyn­da sóz sóılep, Bilim jáne ǵy­lym mınıstriniń orynbasary Mu­rat Ábenov jastar máselesi taqyrybyna baıandama jasady.
Elimizdiń jastar saıasaty mem­lekettik ba­symdyqty arttyrý sharasy retinde jastardyń ómirin tabysty etý maqsatynda áleýmettik-ekonomıkalyq, uıym­dastyrýshylyq jaǵ­daı­lardy je­tildirýge baǵyttalǵan. Jastar saıa­­satynyń basymdyqtary Qa­zaq­stan Pre­zı­denti Nursultan Na­zar­baevtyń «Qazaq­stan-2050» Strategııasynyń negizgi maq­sat­tarynyń biri bolyp tabylady.
Statıstıka agenttiginiń aldyn ala jasaǵan derekteri boıynsha 2013 jyldyń basynda elimizdegi jastardyń jalpy sany (14-29 jas aralyǵy) 4 656 647 adamdy nemese jalpy halyq sanynyń 27,5 paıyzyn quraıdy. О́ńir boıynsha jastardyń eń kóp shoǵyrlanǵan jeri Ońtústik Qazaqstan, Almaty, Shyǵys Qazaqstan, Qaraǵandy oblystary men Almaty qalasy.
Memleket basshysy N.Na­zar­baevtyń tap­syr­masymen «Ja­s­tar» ǵylymı-zertteý or­ta­lyǵy qurylyp, nátıjesinde el Úki­me­ti­niń qaýlysymen «Qa­zaq­stan-2020: bola­shaqqa jol» atty elimizdiń memlekettik jastar saıasatynyń 2020 jylǵa deıingi tujyrymdamasy qabyldanǵan. Osy oraıda jastardy jumysqa ornalastyrý jáne baspanamen qamtý maqsatynda «Jumyspen qamtý-2020», «Jasyl el», «Dıp­lom­men – aýylǵa!», «Jastar prak­tı­kasy» jobalary júzege asyp jatyr.
Halyqtyń qonystanýy men damýy jó­nin­degi Azııa parla­ment­shileri forý­my­nyń jastar saıasaty jónindegi Almaty kez­desýinde Shyǵys Eýropa men Or­­ta­lyq Azııa jastarynyń má­se­­lesimen qatar, Qazaqstan jerindegi jas urpaqtyń búgingi kezdesip otyrǵan problemalary da naqty sóz boldy. «Kaır baǵdarlamasyn qolǵa alǵaly qansha ilgeriledik jáne jastarǵa qatysty atqarylmaǵan qandaı is qaldy?», «Ortalyq Azııa jastarynyń bolashaǵy qandaı bolǵanyn qalaımyz?», «2015 jyldan keıingi jańa dáýir damýynyń bolashaǵy qandaı?» degen sekildi saýaldardy alǵa tartyp, osy suraqtardyń sheshýin izdegen keleli keńeste negizinen búgingi jas urpaqtyń densaýlyǵy, baspanasy men bilimi, jumysqa qamtylýy sekildi máseleler tereń qaýzaldy.
Alys-jaqyn shet elderden kelgen parlamentshiler men ha­lyq­aralyq uıym ókilderi Qas­keleń qalasynda ornalasqan S.Demırel atyndaǵy bilim or­da­synda bolyp, jastarmen kezdesti. Bilim ordasyna shetel­dik qonaqtardy bastap kelgen Parlament Májilisiniń depýtattary elimizde 2008 jyldan beri Qazaqstan Prezıdenti janynda Jastar saıasaty jónindegi keńes jumys jasaıtynyn, El­basy Úkimetke jastar bastama­sy qoryn qurýǵa tapsyrma be­rip, barlyq mınıstrlikter men ákimdikterge, mekemelerge ózderiniń strategııalyq jos­par­laryna jastarmen tyǵyz ju­mys isteý ólshemderin engizý usy­nylǵanyn jetkizdi.
Qanat ESKENDIR,
«Egemen Qazaqstan».
ALMATY.
––––––––––––––––––––
Sýretti túsirgen
Aıtjan MYRZANOV.