Qoǵam • 21 Tamyz, 2019

Medısınalyq saqtandyrý básekelestikti kúsheıtedi

41 retkórsetildi

Elimizdiń densaýlyq saqtaý salasynda aýyz toltyryp aıtarlyqtaı bas­tamalar bar. Sondaı oń ózgeristerdiń biri – medısınalyq saqtandyrý júıesi. Atalǵan júıe 2020 jyldyń 1 qańtarynan bastap jumys isteıdi. Sóıtip biz birte-birte medısınalyq saqtandyrý júıesiniń ıgiligin kórýdi bastamaqpyz.

Qazir medısınalyq saqtandyrý qorynda 197 mlrd teńgeden astam qarjy jınaqtalǵan. Onyń 9,5 mlrd teńgesi ótken shilde aıynda túsipti. Qorǵa aýdarylǵan jarnalardyń 95,5 paıyzyn jumys berýshiler aýdarǵan. О́zgesi jeke kásipkerler men azamattar aýdarǵan aqsha bolsa kerek. Jarna aýdarý jaǵynan Almaty, Nur-Sultan qalalary men Qaraǵandy oblysy kósh bastap tur.


Densaýlyq saqtaý mınıstrliginiń derekterine súıensek, 2020-2022 jyl­darǵa arnalǵan bıýdjet jobasynda 2020 jyly medısınalyq kómekke jumsalatyn qarjy 1 trln 620 mlrd teńge dep belgilengen. Bul bıylǵy shyǵyndardan 67%-ǵa kóp. Atalǵan qarjynyń 967,7 mlrd teńgesi tegin medısınalyq kómekke, 652,8 mlrd teńgesi – saqtandyrý paketi boıynsha kórsetiletin qyzmetterge jumsalady.


Turǵyndar densaýlyǵyn saqtaý­daǵy mańyzdy salanyń biri – bas­tapqy medısınalyq-sanıtarlyq kó­mek, ıaǵnı azamattar qaralatyn emha­nalar. Sondyqtan osy salaǵa basymdyq beriledi. Qazirgi tańda elimizdegi, sonyń ishinde Nur-Sul­tan qalasyndaǵy emhanalar men klınıkalar Medısınalyq saqtan­dyrý qorymen kelisimshartqa otyrýǵa yntaly bolyp otyr. Sóıtip, olar memlekettik tapsyrys aıasynda medı­sınalyq qyzmet kórsetpek.


«Bastapqy medısınalyq kómek­tiń sapasy men qoljetimdiligin qam­­ta­masyz etý maqsatynda Nur-Sul­tan qalasynda emhanalardyń júk­­temelerin azaıtýǵa baǵyttalǵan is-sharalardyń kartografııasy ja­saldy. Nátıjesinde, 2019 jyl­dyń sońyna deıin qala mańynda tu­ratyn 100 myńnan astam tur­ǵyn ózi turatyn úıden 20 metr qa­shyqtyqta ornalasqan emhana­larmen qamtamasyz etiledi. Buǵan jeke­menshik ınvestorlardyń kómegimen jańa emhanalar, dárigerlik ambýla­torııalar ashý arqyly qol jetkizýge bolady. Bolashaqta emhana qyzmeti – medısına salasynyń bá­se­ke­les­tik alańyna aınalary sóz­siz. Al básekelestik bar jerde, kez kel­gen qyzmettiń sapasy artady, – deıdi «Áleýmettik medısınalyq saqtandyrý qory» KEAQ Nur-Sul­tan qalasy boıynsha fılıalynyń dırektory Nurlybek Qabdy­qaparov.


Aıta keteıik, Medısınalyq saq­tan­dyrý qorynyń Nur-Sultan qalasy boıynsha fılıalymen kelisimshartqa otyryp, tapsyrys alyp jatqan, so­nyń ishinde emhana qyzmetine qy­zy­ǵýshylyq tanytyp otyrǵan je­ke­menshik klınıkalar sany ar­typ keledi. Bıyl elordalyqtarǵa mem­lekettik tapsyrys aıasynda medı­sınalyq qyzmet kórsetý úshin qormen kelisimshart bekitken 95 medısınalyq uıymnyń 60-y – jekemenshik.


Mindetti áleýmettik medısınalyq saqtandyrý engizý sheńberinde me­dısınalyq qyzmetterdiń qolje­timdiligi keńeıedi, jekemenshik klınıkalardy tartý arqyly básekelestik nátıjesinde, halyqqa kórsetiletin medısınalyq qyzmet sapasy artady.


Búginniń ózinde elordamyzdaǵy emhanalar «Astana – adaldyq alańy» jobasy aıasynda dárigerlerdiń qabyl­daýyna smart-qosymsha nemese bir­yńǵaı call-ortalyqtyń 109 nómiri arqyly aldyn ala jazylý arqyly «kezeksiz» jumys rejimine kóshti. Al emhana nemese tikeleı dáriger tý­raly tilekter men pikirlerdi Smart Astana mobıldi qosymshasy arqy­ly qaldyrýǵa bolady. Ol úshin uıaly telefonǵa arnaıy QR-kodty ska­ner­leý jetkilikti. Aqparattyq kıosk pen smart-qosymshadaǵy bar­lyq aqparat, sonyń ishinde shaǵym­dar, dárigerlerdiń jumysyn baǵa­laý Qoǵamdyq densaýlyq saq­taý basqarmasynyń ahýaldyq orta­ly­ǵynda jınalady, bul kórsetiletin medısınalyq kómek deńgeıin taldaýǵa jáne sapany jaqsartý úshin sharalar qabyldaýǵa múmkindik beredi.


Biz sózben aıtqanda, elimizdegi, elordamyzdaǵy emdeý mekemeleri medısınalyq saqtandyrý júıesi boıynsha jumys júrgizýge jumyl­dyrylýda. Medısına ǵylymdarynyń doktory, professor Erbolat Dá­le­novtiń aıtýyna qaraǵanda, medı­sınalyq saqtandyrý júıesimen eli­mizdiń densaýlyq saqtaý sala­syn­daǵy qordalanǵan máseleler she­shiledi. «Birinshiden, júıeniń qar­jylyq-ekonomıkalyq negizi qalyp­tasqan. Ekinshiden, densaýlyq saqtaý salasyn sıfrlandyrý ba­ry­synda medısınalyq qyzmet kór­setý júktemeleri jeńildep, ýaqyt utymdy paıdalanylady. Úshin­shiden, naýqas pen dáriger arasynda dıfferensıaldyq qarym-qatynas ornaıdy. Medısınalyq saqtandyrý – halyqtyń densaýlyǵyn qorǵaý júıesi. Damyǵan elderdiń kópshiliginde densaýlyq saqtaý salasynda osy júıe qoldanylady. Memleket bul máselede qarapaıym halyqqa qolaıly jaǵdaılar qarastyryp, utymdy jáne jaqsy múmkindikter jasap otyr. Desek te, ár adam densaýlyǵy úshin ózi jaýapty», deıdi dáriger. Sonymen qatar ol ár azamattyń óz densaýlyǵyn kútýi qajet ekenin aıtady. Damyǵan elderde azamattar óz densaýlyǵyna qatysty aqparattardan molynan habardar bolady. Sóıtip densaýlyq saqtaý mádenıeti qalyptasqan. Qa­zaq­stan azamattarynyń arasynda mundaı uǵym tolyq qalyptasa qoıǵan joq. Al medısınalyq saqtandyrý júıesi medısınalyq mekemelerdiń qoljetimdiligin arttyryp, sala­daǵy básekelestikti kúsheıtip qana qoımaıdy, sonymen qatar ol azamat­tardyń densaýlyq máselesine nem­quraıdy qaramaý daǵdysyn qalyp­tastyrýǵa septigin tıgizbek.

Janargúl ÚMBETOVA,
«Áleýmettik medısınalyq saqtandyrý qory» KEAQ
Nur-Sultan qalasy boıynsha fılıalynyń aqparat­tandyrý bóliminiń bas sarapshysy

Sońǵy jańalyqtar

Járken Bódesh. Týǵan jer

Vıdeo • Búgin, 19:33

Atyraýda qylmystyq top quryqtaldy

Aımaqtar • Búgin, 19:09

Qarttar úıindegi qasiret

Aımaqtar • Búgin, 18:33

Qazaq aqyny qyrǵyzsha jyrlandy

Rýhanııat • Búgin, 18:12

Qyzylorda: Kásipker kómek kórsetti

Aımaqtar • Búgin, 16:27

Betperde kıgen kóktem - 7

Qoǵam • Búgin, 16:07

Dárigerler demalys bazasynda tynyǵady

Aımaqtar • Búgin, 15:26

Samsung taǵy ne patenttedi?

Tehnologııa • Búgin, 15:23

Uqsas jańalyqtar