Qoǵam • 23 Qańtar, 2020

Poster-patrıottyq jasasyn!

130 retkórsetildi

Bala kezimizde bizdiń shap-shaǵyn aýyl­dyń ár jerinde «kúnkósem» turatyn. Kon­tor­dyń, qazirgishe ákimdik keńsesiniń – aýyldyń eń kórikti jeriniń aldynda Ilıch­tiń basyna telpek kıip, oń qolymen jar­qyn bolashaqty nusqap turǵan beınesi boldy.

Kontordan taıaq tastam jerdegi klýbtyń qaq aldynda aq mármárdan soǵylǵan keýde músini taǵy bar. Aýyldaǵy orta mekteptiń mańdaıshasynda «Oqy, oqy jáne oqy» dep jazylyp turǵanyn aıtpasaq ta bilip otyrsyzdar. Bizdiń ǵana emes, barlyq aýyldarda keminde bir Lenın menmundalap turatyn.

«Kúnkósem» kelmeske ketti. Aldymen sýretteri joǵaldy, urandary óshti, keıin eskertkishteri qulatyldy. Alaıda, keńestik kezeńnen qalǵan uranshyldyq, poster-patrıottyq qazir erekshe qarqyn alǵandaı. Kósheni aıtpaǵanda, áleýmettik jelide álde­kim­derdiń qasqaıǵan sýretin ilip, qasyna «qa­natty sózin» jazyp qoıý sánge aınaldy. Buryn jalǵyz Lenınniń, ne bolmasa birinshi hat­shylardyń beınesi jarnamalansa, qazir oblys, qala ákimderi posterdiń personajy bolyp shyǵa keldi. Joǵary laýazymdy tulǵalar jumysty japyryp istep, soǵan saı jarnamasy da jer jaryp jatsa, qýanar edik. Joq, jumys keıingi kezekte qalyp, pıardyń aty ozyp ketken jaıy bar. Sebebi ákimderdiń de, basqalardyń da reıtıngi áleýmettik jelide, BAQ-tarda qansha ret esimi atalǵanyna qarap jasalady. Iаǵnı, posterde patrıottyń, isker azamattyń obrazyn jasap alýdyń mańyzy zor.

«Qııardy da pıarmen jeıtin» zamanda árkimniń atqarǵan jumysyn, attap basqan qadamyn jarnamalaýy qalypty qubylys, árıne. Shyndyǵynda pablık rıleıshnz, ıaǵnı PR tehnologııalar tereń zerttelip, tıimdi qoldanylsa, qandaı da bir adamǵa nemese memekege, bizdiń jaǵdaıda memlekettik organdarǵa abyroı ákelip, tasyn órge domalatatyny talaı dáleldengen. PR-dy óner deńgeıine jetkizgen mamandar joǵary baǵa­la­nady, pıar tehnologııanyń úzdik úlgileri top­tas­tyrylǵan kitaptar qoldan qolǵa tımeıdi. О́kinishke qaraı, bizdiń qoǵamda atqarylǵan jumystan buryn jalań jarnama jasaý, onda da bálensheniń posterin taratý, patrıottyq obrazyn qalyptastyrý beleń alyp ketti. Sáıkesinshe PR týraly aıtylǵanda jurttyń esine «arzan pıarshylar» túsetin boldy.

Aıtalyq, qandaı da bir qalada qar kúrel­meı, halyq ombylap, kólikter keptelip qalsa, ol problemany sheshýdiń eń ońaı joly – ákimniń sýretin jarııalaý. Ákim qar kú­reıtin tehnıkanyń nemese kommýnaldyq qyz­metkerlerdiń qasyna baryp fotoǵa túsedi. Sosyn sýrettiń janyna qalaǵa qansha qar jaýǵany, qanshasy shyǵarylǵany týraly az-kem derek jazylady, sonymen támam. Qudaı betin aýlaq qylsyn dep aıtaıyq, biraq dál osy tásil bir jerdi sý alsa da, órt shalsa kádege jaraı beredi. Basqa laýazymǵa aýysqan ákimniń artynda salynbaǵan joldar, buzylǵan kópirler, jabylǵan zaýyttar, aıaqtalmaǵan qurylystar, tartylmaǵan sý qu­byr­lary, tozǵan aýyldar qalǵany problema emes. Bastysy, posterdegi jarqyn obrazy qalý­y kerek.

Senbilikke shyqqan ákimderdiń nemese mınıs­trlerdiń artynan birneshe nókeri birge shapqylap júrgeni de qalypty qu­by­lys. Fotograf pen mátin terýshi hám SMM-mamannan jasaqtalǵan úshtik ákim­niń áleýmettik jelidegi jaǵymdy obrazyn jasaýmen aınalysady. Buryn mektep oqýlyqtarynda Lenınniń senbiliktegi sýret­te­ri kezdesýshi edi. Bizdiń sheneýnikterdiń sen­bilikte túsken fotolaryna qarap otyryp Le­nınniń ıdeıasy ólmeıdi degen ras pa dep qa­lasyz.

Poster-patrıottyǵymyz keıde kúlkili, keıde ókinishti oqıǵalarǵa soqtyryp jatatyny bar. Osydan birneshe jyl buryn dańqty jer­lesimiz Denıs Ten qaraqshylardyń qoly­nan qaza tapty. Kóp uzamaı Denıs turǵan úıde estelik taqta ashyldy. Saltanatty shara úshin árıne Denıstiń sýreti bar banner jasaldy. Bannerge «Rýhanı jańǵyrý» degen jazý jazylyp, túrli-tústi qyrannyń beınesi salyndy. Osy aınaldyrǵan 5-6 sóz ben 2-3 sýreti bar bannerdi jasaǵan kompanııa 2 birdeı óreskel qate jiberipti. Birinshiden, negizgi jazý tek orys tilinde jazylyp, qazaq tili kó­leń­ke­de qaldy. Ekinshiden, orysshasynyń ózin ońdyrmaı, «Olımpııskıh ıgr» degen tirkeste qate jiberipti. Árıne Almaty ákimdiginiń bas­shylary qatysqan sharada bul nazardan tys qalmaıtyny túsinikti. Artynsha banner jasaǵan kompanııa halyqtan keshirim surady, biraq tek ekinshi qate úshin.

Qarap otyrsaq, damyǵan elderde saıasat­ker­diń sózi men isi úılespese, onyń saıasattaǵy ǵu­myry da onsha uzaqqa sozylmaýy ábden múmkin. Al Qazaqstanda kerisinshe pıary kelisken, posterdegi obrazy sátti shyqqandardyń qyzmeti de órlep ketýi qalypty qubylys. Olaı bolsa, poster-patrıottyq jasasyn dep urandaǵan jón sııaqty. Jumys sosyn jasala jatar...

Sońǵy jańalyqtar

Basylym basshylary - Ýálıhan QALIJAN (1948)

Basylym basshylary • Búgin, 16:57

Alysty jaqyndatatyn qurylǵy

Qoǵam • Búgin, 16:23

Qaıyrymdylyq – qasterli qasıet

Qoǵam • Búgin, 15:54

Almatydaǵy ıesiz jeliler qala balansyna beriledi

Ońtústik Qazaqstan • Búgin, 15:49

Almatyda 39 medısınalyq uıym ashylady

Medısına • Búgin, 15:31

Basylym basshylary - Nurlan ORAZALIN (1947)

Basylym basshylary • Búgin, 15:24

Memleket basshysy Dáýren Abaevty qabyldady

Prezıdent • Búgin, 15:08

Jaqsylyq júrek jylytady

Qazaqstan • Búgin, 15:07

Basylym basshylary - Ábish KEKILBAIULY (1939-2015)

Basylym basshylary • Búgin, 15:06

Mektep bitirýshi túlekter jol qurylysy salasymen tanysty

Ońtústik Qazaqstan • Búgin, 15:03

Jetistikke jetken jandardy dáripteıdi

Aımaqtar • Búgin, 12:42

Inklıýzıvti qoǵam qurý úshin...

Qoǵam • Búgin, 12:21

Erikti jastar erkin formatta pikir almasty

Ońtústik Qazaqstan • Búgin, 12:05

Almatyda qurylys qarqyndy júrip jatyr

Ońtústik Qazaqstan • Búgin, 11:33

Tálimi zor, ǵıbraty mol jıyn

Aımaqtar • Búgin, 11:18

Danyshpan toıyna bir tamshy úles

Abaı • Búgin, 10:36

Habarsyz ketken kásipker izdestirilýde

Aımaqtar • Búgin, 10:24

Jumyrtqa nege qymbattaıdy?

Ekonomıka • Búgin, 09:27

О́ner mýzeıindegi ózgeshe kórmeler

Aımaqtar • Búgin, 09:12

Alısa – Arqa tósinde

Aımaqtar • Búgin, 08:03

Uqsas jańalyqtar