Ádebıet • 20 Naýryz, 2020

Kóktemde qustar qaıta ma? (áńgime)

891 retkórsetildi

Jáýdir Nartaı Túrkistan oblysy, Sozaq aýdany, Jýantóbe aýylynda dúnıege kelgen. Abaı atyndaǵy Qazaq ulttyq pedagogıkalyq ýnıversıtetiniń kórkemsýret fakýltetin bitirgen. Jáýdirdiń áńgimeleri názik lırızm, ómirdiń ózinen alynǵandaı shynaıylyǵymen, mıstıkalyq kóńil kúıimen erekshelenedi. Jas qalam ıesiniń shyǵarmalary respýblıkalyq merzimdi basylymdarda jarııalanyp júr.

Men sol estelikten qansha ret arylýǵa tyryssam da aryla almadym. Endigi jerde aryla  almasymdy da jaqsy bilemin. Ol estelik keıde meniń janymdy julmalap bitedi, al keıde uıqymnan julyp oıatady. Sol bir kelte ǵumyrly esteliktiń mendik taǵdyrdan ajyramaı birge jasap kele jatqanyna da biraz jyl boldy. Bul qus taǵdyrly adam jaıly áńgime edi, júregime ornap úlgermese de, tóbemnen az aınalyp ushyp kete barǵan sol qusty keıde túsimde kóremin. Birge ushaıyq deıdi, al men ilese almaıtynymdy aıtyp jatyp oıanyp ketemin.

1

    Úshinshi kýrstyń kóktemi bolatyn, Qostanaıdan Tileýjan esimdi jigit bizdiń kýrsqa jańadan kelip qosyldy. Bala kezinen Almatyny kórsem degen ulyq armany ony aqyry, alyp shahardaǵy eń iri joǵarǵy oqý oryndarynyń birindegi, kórkem sýret fakýltetine jetelep alyp keldi. Ony eń alǵash Mádibekovtiń sabaǵynda baıqadym. Orta boıly, aqsary kelgen, dóńgelek júzdi bala eken.

- Bizge jańadan stýdent bala keldi, esimi – Tileýjan, – dedi Aıko sybyrlap.

- Áááá, anaý otyrǵan bala ma?

- Iá, keshe jıvopıste obnajenka salǵanda uıalǵanyn kórseń ǵoı, qabaqtaı Veranyń jalańash tánin jazýdan uıalyp, baıǵustyń eki beti órt boldy deısiń, – dep Aıko tunshyǵa kúldi.

- Múmkin obnajenkany birinshi ret salýy shyǵar...

- О́zi de solaı dedi, ar jaqtaǵy oqýynda kileń natıýrmort sala bergen sııaqty ǵoı, – dep jymıdy.

- Ol orys toptarynyń qandaılyq jalańash músinder jazyp júrgenin kórmegen eken.

- Sony aıtam-aý! Qaıta bizdiń qazaq toptary butynda lypasy bar natýrshısalardy jazǵanyn olja kórip, máz bop júrse.

- Syzýdan qalaı eken ózi?

- Sóz joq, keremet syzady eken, Mádibekov dán rıza.

Jelkelep júrip dekanatqa bir súırep, aýdıtorııaǵa eki súırep úshtigin zorǵa qoıatyn Mádibekov sabaǵynda nege ekendigin kózge kóp túsip qala beretin stýdenttiń biri bolǵan soń, tóńiregimnen syzýdy jaqsy syzatyn adam izdeıtinmin. Bolmasa, aqshaǵa syzdyrtatynmyn. Iá, ıá aqshaǵa.... Bes júz teńge berseń, joǵary kýrstyń uldary áp-áıbat qyp syzyp, formatyńdy qolyńa ustatatyn. Alaıda onymdy Mádibekov tez bilip qoıdy da, syzý syza almaısyń dep zachetkamdy betime laqtyryp, aýdıtorııadan aıdap shyqty. Búgin taǵy da Mádibekovtiń sabaǵyna keshigip kelgem. Esikti qaqqanymda, búıi kózi baǵjańdap ózi ashty.

- Kir, – dedi sodan soń zildi daýyspen. Únsiz taqtanyń aldynda turmyn. Ol aqyryn edendi syqyrlatyp júrip janyma taıandy:

- Osy sen ne úshin Almatyǵa keldiń? Áli bir de bir detaldi durystap syzyp kelgen joqsyń, - dedi.

-......

- Nege úndemeısiń?! Osy sender, shymkenttikter, oqymaıtyndaryń bar, qaıdan ǵana topyrlap Almatyǵa kele beresińder iıı-ıı, – dep shańq etti. Aıaǵynyń astyndaǵy eden de nege degendeı syqyr etip ún qatty.

- Aǵaı, men báribir sýretshi bolmaımyn.

- Endi kim bolam dep keldiń?

- Jazýshy...

- Jazýshynyń oqýyna túspediń be endeshe, neń bar kórkem sýrette? – dep Mádibekov ádepki ashýyna basyp qalshyldady.

- Jazýshy  degen mamandyqty oqytatyn ýnıversıtet joq eken, bar bolsa túser em, – dedim tomsyraıyp. Ypyny kelispegen Mádibekovtiń búıi kózi meni sonaý buryshqa qarata atyp urǵandaı boldy. Men eń sońǵy qatardaǵy bos turǵan orynǵa kelip jaıǵastym. Janymda jańadan kelgen keshegi bala otyr. Az-kem únsizdikten soń:

- Tileýjan, - dedi qolyn berip.

- Aıman....

- Qýanyshtymyn!

 2

Men sol sát qýanyshty boldym ba, joq álde búıi kóz Mádibekovtiń únemi «Shymkent»  dep kemsitip, qıtyǵyma tıetininen mezi boldym ba eken, samarqaý bas shulǵydym da otyrdym. Bir qaraǵanymda Tileýjan meniń tapsyrmamdy oryndap otyrdy. Tipti epti-aq, meniń apta boıy syza almaı júrgen detalimniń ishki-syrtqy ólshemderin sırkýlin shyr aınaldyryp otyryp syzyp, eseptep shyǵaryp jatty. Sol kezde baryp men oǵan nazar salyp anyqtap qaraı bastadym. Tym úlken de emes, tym qysyńqy da emes, ortasha bitken qoı kózdi. Beınebir adam bitkenge aıyby bardaı qabaǵynyń astymen jaýtańdap qaraı beredi eken. Azdap jymııatyn sııaqty. Onysy ózine bólek keskin beretindeı. Bir sát qoıýlaý qara qasyna, uzynsha tal-tal kirpikterine qyzyǵa qarap qaldym. Murny ǵana pushyqtaý eken, jigit adam degen – Mıkelandjelonyń Davıdi sııaqty muryndy, suńǵyla bolsa ǵoı dedim sosyn ishimnen. Biraq onyń osynaý jas keıpindegi bar kemshiligi qyrsha bitpegen murny deıin deseń, jelkesinen tómendeý túsken jıren shashy ony sonshalyq tartymdy kórsetetindeı. Sony sezgendeı ózi de mańǵazdana otyryp, myrtyqtaý saýsaqtarymen shashyn taraqtap otyryp, artqa qarata silkip qaldy. Júzinen áli de balań uıańdyǵy kete qoımaǵan, biraq eresek kórinýge ábden-aq tyrysyp baǵady. Onyń ýyz óńinen tym jas ekendigi kórinip turdy. Men odan jasyn suradym. Menen eki jastaı kishi eken.

- Sen bizdiń jataqhanaǵa ornalastyń ba, – dedim sosyn áńgimeni ózim birinshi bolyp bastap.

- Iá, 54-nshi bólmege ornalastym.

- Álgi sportta oqıtyn buzyqtar turmaýshy ma edi onda, nege ózimizdiń sýretshilermen birge turmadyń?

- Sýretshilerdiń qasynan bos oryn tabylmady.

- Qap-aı, á.

- Joq, ol jigitter óte jaqsy, tek sabaqtary tańertegilik, men únemi bólmede jalǵyz qalyp qoıamyn, kilt solarda.

- Kilt jasatyp alsańshy, kók bazarda kilt jasaıtyndar bar ǵoı.

- Men áli Almatyny bilmeımin...

- Áááá, solaı eken ǵoı.

- Iá...

- Kók bazar degen myna Panfılov parkinen shamaly joǵary kóterilseń, ózi-aq kórinedi...

- Áááá, qashyq emes eken endeshe.

- Al sen teatrda boldyń ba?

- Joq... biraq barǵym keledi...

- Biz Aıko ekeýmiz osy aptanyń ishinde teatrǵa baramyz, bizben birge barǵyń kelse, ertip aparaıyq.

- Árıne, baramyn.

- Kelistik!

- Osy...qaısysy qyzyǵyraq, teatr ma, kıno ma?

- Teatr – tiri organızm. Sondyqtan teatr qyzyq.

      Osy kezde búıi kóz Mádibekovtiń anadaıdan qadala qarap turǵanyn ańdadym. Ol aqyryn taıandy da ádetinshe tanaýyn kókke kótere, mysqyldaı kúldi. Bul joly Tileýjanǵa burylyp:

- Áı, Tileýjan ba ediń, kim ediń, sen bul Shymkenttiń qyzyna kóp jolaı berme, bular óte qý keledi. Búgin syzýyn syzyp beresiń, erteń ǵashyq bolasyń, arǵy kúni úılenem deısiń. Biraq bular ýaqyty kelgende óz jerine tartyp otyrady, - dedi. Tileýjan az-muz qyzaraqtap, tómenshiktep únsiz ezý tartty. Mádibekov óz ornyna jaıǵasqanda:

- Búıi kóz kókı beredi, – dedim aqyryn sybyrlaı sóılep. Tileýjan únsiz kúlip jiberdi de:

- Nege «búıi kóz», - dedi tańdana.

- Men, Betbaq dalada óskem, bizdiń jaqta búıiler óte kóp bolatyn. Búıi degen ózi bir óte susty, ári ýly jándik. Ańdamasań jazdy kúnderi úıge de kirip ketýi múmkin. О́zderiniń kózderi bar ǵoı quddy Mádibekovtiń kózderinen aýmaıdy, týra adamǵa atylatyndaı qaraıdy. Áne-mine ýyn shashyp jibererdeı túkteri edireıe qalady. Mádibekov aǵaıdy kórsem sol qap-qara búıiler esime túsedi, – dedim kúlip.

- Sýretteýiń jaman emes eken, – dep Tileýjan jymıdy.

Bizdiń áńgimemiz sabaqtan soń da jalǵasty. Kóbisi Almatynyń kórikti jerleri jaıly boldy. Ol óziniń Qostanaıyn, odan arǵy Arqalyǵyn sóz qyldy. Men Almaty men Shymkentti, arasynda Sozaq jaıly tolǵandym.

Kenetten Tileýjan:

- Adamdardy ártúrli ań-qusqa, jándikterge uqsata alatyn sýretshiler ǵana desedi. Sen Mádibekov aǵaıdy búıige uqsatasyń, munyń óte sátti teńeý eken, rasynda oılanyp qarasań, uqsastyq bar sııaqty, al meni bir qaraǵanda qandaı jándikke uqsatqan bolar ediń, - dedi az ǵana mıyq tartyp.

- Seni....seni....

Men ony bastan-aıaq kózben sholyp shyqtym da:

 - Seni qusqa uqsatam, qoryqpa, taýyq emessiń, sen bar ǵoı, qara torǵaıǵa uqsaısyń, «qara torǵaı, shyqtyń zorǵa-aı» degen án bar ǵoı, sondaǵy qara torǵaısyń. Sonaý Qostanaıdan qanatyń talmaı qalaı ushyp jettiń-eı, – dep kúlip jiberdim.

3

- Sen Shymkentten qalaı jetseń, men de solaı jettim, – dedi ol da kúle sóılep.

- Demek, sen de meni qusqa uqsatady ekensiń ǵoı.

- Iá, aq kógershinge uqsaısyń...

- Aqqýǵa uqsatatyn shyǵar desem...

- Ýaqyty kelgende aqqýǵa da uqsap ketersiń, kim biledi, – dep oń kózin qysa kúldi.

- Ýaqyty kelmese she, kepter bolyp júre berem be, sonda?

- Ýaqyty kelse she?

- Aqqý....aqqý...qyzyq.

Kenetten ekeýmizdiń áńgimemiz jarasa ketkenine ózimiz de tań-tamasha boldyq, ári tosyldyq. Az ǵana únsizdikten soń men qaıta áńgimeni jalǵadym.

- Bilesiń be, Mádibekov meni nege jek kóredi?

- Shymkenttik bolǵanyń úshin shyǵar.

- Keıbir adamdardyń shymkenttikterdi nege sonsha jek kóretinin túsinbeımin.

- Men de túsinbeımin...

- О́ziń oılap qarashy, sen Qostanaıdan, men Shymkentten, ekeýmizde pálendeı aıyrmashylyq joq. Bizder bir dáýirdiń adamdarymyz ǵoı, bir elde ómir súrip jatyrmyz, taǵdyrymyz da birdeı, birdeı qundylyqtar men zańdar negizinde ómir súremiz, tipti oılaý qabiletterimiz de uqsas bolýy múmkin. Aınaldyrǵan bes-alty qazaq jer-jerge bólinbeı-aq tatý-tátti ómir súre bersek, bolmas pa edi..?

- "Jershildik pen rýshyldyq qazaqty qurtatyn qasıet", – deıtin ákem.

- О́te durys aıtqan!

О́tken jyly sessııada Mádibekov meni jazǵa qaldyrdy. Sondaǵysy "qyzyl palto kıip alyp ýnıverdiń aldynan ári ótesiń, beri ótesiń, sabaq oqymaısyń" dep meniń sý jańa qyzyl paltoma tıise jónelgeni. "Oı, aǵaı endi qyzyl palto kıip alyp Júrgenovtiń aldynda júrmeımin ǵoı, kórkemsýret fakýltetinde oqyǵan soń, óz terrıtorııamda júremin de", - dep aıtyp aýzymdy jıǵanymsha bolǵan joq, maǵan qarata qolyndaǵy bordy jiberip qalǵany. Zymyrandaı atylǵan bory bar bolǵyr, qaq mańdaıyma sháááq etip tıdi, shekem shodyraıdy da qaldy. Yzamnyń kelgeni-aı!

– О́ı, óziń de bir kespiriń kelispegen búıi ekensiń! – dep, esikti tars jaýyp aýdıtorııadan ata jóneldim. Sodan Mádibekovtiń bet-júzin jazda bir-aq kórdim.

Tileýjan maǵan qarap ishek-silesi qata kúldi.

- Nege kúlesiń?

- Jáı eshteńe....bul baryp turǵan eserlik eken rasynda, – degen Tileýjan meniń betime qadala qaraıdy.

 - Soǵan qaraǵanda jazǵan muǵalimniń bir kezdegi ǵashyǵy Shymkenttiń qyzy bolýy kerek. Bálkim, sol qyz bir kezderi Mádibekovtiń júregine jara salyp ketip, beıshara Mádibekov sol kúnnen bastap Shymkenttiń qyzdarymen máńgilikke jaýlasý memorandýmyna qol qoıǵan syńaıly degenimde, - Tileýjannyń aýzy jaıalyqtaı bolyp odan saıyn kúlkige bassyn.

- Nege kúle beresiń, - dep meniń shekem tyrysyp, shyndap ashýlana bastadym.

- Fantazııań myqty eken, senen rasymen myqty jazýshy shyqqaly tur.

- Ras aıtam, bolmasa, nege maǵan kımele beredi? Nege aqtóbelikterge, tarazdyqtarǵa tıispeıdi, olar da tolyp júr emes pe? Joooq... Shymkent, Shymkent! Beınebir Mádibekovtiń ómirindegi kúlli sátsizdikterge shymkenttikter ǵana kináli sııaqty.

- Bálkim, sol baıaǵy shymkenttik ǵashyǵy saǵan uqsaıtyn shyǵar, - dedi oınaqy keskinmen kekete sóılegen Tileýjan.

- Qudaıym-aı! Jetpegeni sol edi!

Biz jataqhananyń esigine kelgende Tileýjan maǵan taǵy da qolyn berip, tanysqanyma óte qýanyshtymyn, – dedi. Sol sátte maǵan onyń murny anaý aıtqandaı pushyq emes sııaqty kórindi. "Syzýdan kómek qajet bolsa qysylmaı aıt, sendeı kúlkili qyzǵa kómektesýge árqashan da ázirmin", – dedi keýdesine qolyn aparyp, izetpen basyn ızedi. О́zimniń de kútkenim osy sóz bolatyn.

- Meniń syzylmaǵan syzýlarym óte kóó-óp, eger qıyn bolmasa...

-....

- Kómektesesiń be?

- Árıne...

- Tek Búıi bilip qoımasyn.

- Bilmeı qalady, qoryqpa. Jigittik sózim. 

Biz qol alystyq.

Apta aıaǵyna taıaǵanda Aıko ekeýmiz teatrǵa baryp, bılet alyp qoıý kerektigin oılasyp, asyǵys kıinip, syrtqa shyqtyq. Esiktiń aldynda Tileýjan júr eken. О́tken jolǵy ýádem esime túskendeı:

- Tileýjan, biz búgin teatrǵa baryp, bılet alyp kelemiz, saǵan da alaıyq pa, –dedim. Tileýjan birtúrli qýanyshpen:

- Iá, árıne, alyńdar, qazir aqshasyn bereıin, – dep qaltasyn qarmandy. – Bul joly biz seni teatrǵa shaqyramyz, aqshańnyń keregi joq, – dedik Aıko ekeýmiz birdeı qosaqtasa. Tileýjannyń júzi qyzaraqtap: – Nesine áýre boldyńdar, – dep jymıdy.

   Aıko ekeýmiz teatrdyń kassasyna kelip, búgingi bolatyn «Syǵan serenadasyna» bılet suraǵanymyzda, bılet joq bolyp shyqty. Erteńge qandaı spektakl deımiz jamyraı sóılep.

- «Máńgilik bala beıne»...

- Balkonnan eki bılet berińizshi, – dedim kassanyń sańylaýyna aqshamdy tyqpalap jatyp. Aıko ıyǵymnan qozǵap: «Tileýjanǵa da bir bılet alsańshy», – dedi.

- Qazir qoıa turshy....eki bılet balkonnan, ıá, ıá...

- Tileýjanǵa da bir bılet alsańshy deımin, – dep Aıko qosaqtasty...

- Aıko, bilesiń be, erteń Tileýjan kelmeıtin sııaqty.

- Nege?

Bilmeımin degendeı ıyǵymdy qozǵaı berdim.

 Sómkemdi bir ashyp, bir jaýyp, taǵy oıǵa shomdym. Taǵy bir bılet alýǵa aqsham da jetkilikti, biraq bir beımaǵlum sezim erteńgi bolar spektakldi oılasam, janymnan tek Aıkony ǵana kóre beremin. Tek, Aıko ǵana qasymda qosaqtasyp kele jatqandaı.

Jeksenbi. Tús áletine taıanǵanda bólme súıretpesin sylpyldatyp jýynatyn bólmege keldim. Qabyrǵa aınasynan kúp bop isken betime qadala qarap turdym. Janymda kórshi bólmedegi Ásel jýynyp jatty. Kenet ol da aınaǵa qarady da:

- Estidiń be, – dedi túsi qasha.

- Neni?

- Tileýjan qaıtys bolypty.

- Aaaa... qa..qalaı, men ony keshe ǵana...

- Aýyrady eken ǵoı, tili ketip qalypty... ne deýshi edi álgi s..s..sýdorogasy ustaǵan.

Meniń tabanymnyń astyndaǵy jer qozǵalyp jatqandaı, júregim loblyp basym aınaldy. Rakovınanyń aldyna kelip muzdaı sýmen betimdi qaıta-qaıta jýdym. Aınadaǵy júzime tipti qaraǵym kelmeıdi. Júgirip bólmege baryp, Aıkony julqyp oıattym. "Tileýjan qaıtys bolypty" deımin bar daýsymmen. Aıko yńyranyp kórpesin búrkendi.

- Tileýjan ólip qalypty, Aıkooo.

- Ne deısiń? - dedi Aıko jastyqtan basyn julyp aldy.

- Tileýjan endi joq, ólip qalypty, – deımin qaıtalap.

- Qash..aaan?  Neeee? - dep eseńgiregen Aıko tóseginen asyǵys turdy da kıine bastady. Kıinip júrip: "Baıǵus bala-aı, keshe...keshe bılet ala salýyń kerek edi", – dep kemseńdep jylap jiberdi.

Jedel járdem men polısııa kóligi jataqhananyń aldyna kelip toqtaǵanda stýdentter topyrlap esiktiń aldyna jınalyp qaldy. Tileýjannyń denesin shyǵaryp jatqandaǵy kóriniske júregim shydamaı Panfılov parkin aınalyp, joq boldym. Keýdemdi bir aýyr muń basyp alǵandaı. Jylaıyn desem, jylaı almaımyn. «Erteń Tileýjan kelmeıtin sııaqty» degen keshegi teatr kassasynyń aldyndaǵy sózim qulaǵyma jańǵyryp kele beredi. Erteń Tileýjan kelmeıtin sııaqty...kelmeıtin sııaqty....kelmeıtin sııaqty.

"Nege, nege olaı aıttym eken, jazǵan basym-aı! Qaıdan ǵana sol sóz aýzyma túse qalyp edi" dep óz-ózimdi jazǵyryp, orys shirkeýiniń mańaıynda sandalyp júrdim de qoıdym. Meni bir qaıǵy órtedi, sol qaıǵy meniń emes, ózge bireýdiń qaıǵysy bolsa eken deıtin sııaqtymyn. Biraq janym solqyldaıdy, júregim órekpip aýzyma tyǵylady. Meni ar-uıat órtedi. Ol da bireýdiń ar-uıaty bolsa eken deımin, joq ol da óz ar-uıatym. Sol ar-uıaty bar adamnyń aýzynan álgindeı sóz shyǵýshy ma edi? Shyqty ǵoı, sol sózdi ózge bireý emes dál myna men aıttym ǵoı. Myna men aıttym. Sol bir ǵana oqystan aıtylǵan sóz orny tolmas aýyr qaıǵy ákelgendeı meniń janymnyń saý-tamtyǵy qalmaı órtenip jatty.

Jataqhananyń aldyna kelgende burysh-buryshta jylap otyrǵan qyzdardy, óńi qashqan uldardy kórdim. Olardyń qaıǵysyna ortaqtasyp, áldene deýge meniń shamam kelmedi. Beınebir qylmys jasaǵan adamdaı, óz-ózimnen oqshaýlanyp, eshkimge jolamaımyn. Aıkoǵa qaraýǵa tipti betim joq. Ol da menen qýystanatyn sııaqty. Bólmege kelip tósegime quladym da qaljyrap uıyqtap kettim.

Sol kúni men de uıqymnan oıanbasam ǵoı dep edim...

Keshkisin bólmege Aıko keldi.

- Búgin teatrǵa baratyn kúnimiz ǵoı, esińde me, – deıdi samarqaý ǵana.

- Tileýjan burynnan aýyra ma eken? 

- Iá, epılepsııamen aýyrady eken. "Almatynyń aýa-raıy jaqpaǵan" depti dárigerler. Alǵashqy kómek kórsetilmegen, sodan tilin jutyp qoıypty.

- Janynda birge turatyn baldar nege kómektespegen?

- Olardyń barlyǵy sabaqta bolǵan, Tileýjandy syrtynan qulyptap kete bergen. Qazir barlyǵy bólimshede kórinedi, suralyp jatyr eken.

- Qıyn bolǵan eken.

- Iá, búgin óte aýyr kún boldy.

- Aıko.... men, men Tileýjannyń qaıtys bolyp ketetinin bilgenim joq, ras aıtam, – dedim janaryma jas aınalyp.

- Bulaı bolaryn kim oılaǵan, – deıdi ol da kemseńdep.

- Qudaıym-aı! Ol tiri bolsa, qazir-aq súırep kók bazarǵa alyp baryp, kiltin jasatqan bolar edim, teatrǵa ertip baryp, spektakl kórsetken bolar edim ǵoı. Bar bolǵany jıyrma bir-aq jas, adam jıyrma bir jasynda ne jasap úlgeredi, aıtshy óziń? Tipti teatrǵa barýǵa da úlgermedi emes pe? - dep Aıkony qushaqtaı ala aǵyl da tegil jyladym. Aıko da uzaq egildi.

Sodan soń baryp Aıko:

– Tileýjan kóre almaı ketken spektakldi birge tamashalap qaıtaıyqshy, – dep qolqalady.

О́mir degenniń osyndaılyq eken, aldyńda ne bolaryn eshkim bilmeıdi. Men onymen keshe ǵana tanystym, búgin ol qaıtys boldy. О́mirdiń tabaldyryǵyn attap ta úlgermedi, esiginen qaıtty, esiginiń tipti tutqasyn da ustaǵan joq.

Áne qaıtyp barady...

4

Aıko ekeýmiz teatrǵa keshigip keldik. Balkonnan alǵan ornymyzǵa únsiz, ári sonshalyq qaıǵyly keıipte jaıǵastyq. Kórermender oryndaryna jaıǵasqan soń, qasymdaǵy bos orynǵa qaıta-qaıta qaraı berdim.

- Aıko, qarashy janymdaǵy bir oryn bos tur, bul Tileýjannyń orny bolýshy edi ǵoı, – deımin.

- Múmkin bılet ıesi keshigip jatqan shyǵar.

-Jo-jooq, munda Tileýjan otyr.

Aıkonyń óńi áppaq shúberekteı bozaryp ketti de, meniń qolymnan qysyp ustap aldy. Janymdaǵy oryndyq spektakl aıaqtalǵansha bos turdy.

Bos turdy. Sol bos oryndyqtan áldeqalaı bir jylý esip turǵandaı, men bos turǵan orynǵa qaıta-qaıta jaltaqtap qaraı berdim. Jalt burylsam býǵa aınalyp ushyp ketetindeı, kózge kórinbeıtin bir dene dál meniń janymda spektakl tamashalap otyrǵandaı, áldeqalaı pysyldaǵandaı, kórermenniń dý qol shapalaǵyna qosylyp, ol da qol soǵyp jatqandaı, arasynda kúlgendeı, endi birde egilip jylaǵandaı boldy.

Sahna shymyldyǵy túsip, ártister qurmet-qoshemetke bólengen soń, kórermender dúr qozǵalyp oryndarynan jyljı bastady. Sol kezde baıqadym, meniń janymdaǵy bos oryndyqtyń aıaq jaǵynda kózge kóriner-kórinbes bir búkteýli qaǵaz jatty. Jerden kótergenimde, onyń teatrdyń bıleti ekenin ańdadym. Nómeri de meniń janymdaǵy bos turǵan orynnyń nómerine sáıkes bolyp shyqty. Aıkony aqyryn túrtip, aıaldaı turýyn suradym da, ózim álgi bos orynǵa jaqyndap, oryndyq jaqtaýlaryn aqyryn sıpap kórdim. Qazir ǵana adam otyrǵandaı jyp-jyly, sýymaǵan oryndyqtyń arqalyǵyna qolym tıgende, mańdaıymnan muzdaı ter burq ete qaldy.

Men ony beker-aq qara torǵaıǵa uqsatqan ekem, keshe ushyp kelgen qara torǵaı, kóktem kelgende qaıtadan óz mekenine ushty da ketti.

Kóktemde qustar qaıta ma dep oıladym...

                                                                                           Jáýdir NARTAI

 

Sońǵy jańalyqtar

Shymkent: Sıfrly otbasynyń bir kúni

Ońtústik Qazaqstan • Búgin, 15:58

Azııanyń ahýaly qandaı bolmaq

Ekonomıka • Búgin, 15:23

Olar úı betin kórmeı kúresýde

Aımaqtar • Búgin, 14:42

Karantın kartınasy (Trıptıh)  

Aımaqtar • Búgin, 13:15

Kókshetaýda «Aseptdezın» shyǵarylady

Aımaqtar • Búgin, 12:48

Almatydaǵy naýqastardyń jaǵdaıy baıandaldy

Koronavırýs • Búgin, 12:41

Haram nıet indeti

Aımaqtar • Búgin, 12:21

Atyraý: Depýtat kórsetken demeý

Qazaqstan • Búgin, 12:14

Atyraý: 1300 turǵyn testten ótti

Aımaqtar • Búgin, 11:45

Atyraý: 50 adamǵa ystyq tamaq jetkizdi

Aımaqtar • Búgin, 11:32

Kásipkerler tilegi eskerildi

Qoǵam • Búgin, 11:11

Qarttar úıindegi qasiret

Aımaqtar • Búgin, 10:49

Daǵdarys daýylyna tosqaýyl - J. Nurabaev

Ekonomıka • Búgin, 10:45

Uqsas jańalyqtar