18 Qyrkúıek, 2013

Qazaqstan Respýblıkasynyń Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstrliginiń buıryǵy №421-ó-m

300 ret
kórsetildi
9 mın
oqý úshin

2012 jylǵy 1 qarasha, Astana qalasy

Jumysshylardyń jumystary men kásipteriniń biryńǵaı tarıftik-biliktilik anyqtamalyǵyn (63-shyǵarylym) bekitý týraly

Qazaqstan Respýblıkasy Eńbek kodeksiniń 125-babyna sáıkes jumystardyń belgili bir túrleriniń kúrdeliligin belgileý, jumysshylarǵa biliktilik razrıadtaryn berý jáne kásipteriniń durys ataýlaryn aıqyndaý maqsatynda buıyramyn:
1. Qosa berilip otyrǵan Jumysshylardyń jumystary men kásipteriniń biryńǵaı tarıftik-biliktilik anyqtamalyǵy (63-shyǵarylym) bekitilsin.
2. Eńbek jáne áleýmettik áriptestik departamenti (A. Á. Sarbasov) osy buıryqtyń zańnamada belgilengen tártippen Qazaqstan Respýblıkasynyń Ádilet mınıstrliginde memlekettik tirkelýin jáne resmı jarııalanýyn qamtamasyz etsin.
3. Osy buıryqtyń oryndalýyn baqylaý Qazaqstan Respýblıkasy Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý vıse-mınıstri S. Á. Ahmetovke júktelsin.
4. Osy buıryq alǵashqy resmı jarııalanǵan kúninen bastap kúntizbelik on kún ótken soń qoldanysqa engiziledi.
Mınıstr S. ÁBDENOV.

Qazaqstan Respýblıkasy Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstriniń  
2012 jylǵy 1 qarashadaǵy № 421-ó-m

Jumysshylardyń jumystary men kásipteriniń biryńǵaı
tarıftik-biliktilik anyqtamalyǵy (63-shyǵarylym)

1-bólim. Jalpy erejeler
1. Jumysshylardyń jumystary men kásipteriniń biryńǵaı tarıftik-biliktilik anyqtamalyǵy (63-shyǵarylymy) (budan ári BTBA) «Qala, aýyl jáne eldi mekenderdegi gaz sharýashylyǵy», «Sý qubyry-káriz sharýashylyǵy» bólimderinen turady.
2. Jumys razrıadtary eńbek jaǵdaıy eskerilmeı (eńbektiń kúrdelilik deńgeıine áser etýshi jáne oryndaýshynyń biliktiligine qoıylatyn talaptardy arttyrýshy aıryqsha jaǵdaılardy qospaǵanda), olardyń kúrdeliligine boıynsha belgilendi.
3. Ár kásip boıynsha tarıftik-biliktilik sıpattamanyń eki bólimi bar. «Jumys sıpattamasy» bólimi jumysshy oryndaı bilýge tıis jumystardyń sıpattamasyn qamtıdy. «Bilýge tıis» bóliminde arnaýly bilimge, sondaı-aq erejelerdi, nusqaýlyqtar men basshy materıaldardy, jumysshy qoldaný­ǵa tıisti ádister men quraldardy bilýine qatysty jumysshyǵa qoıylatyn negizgi talaptar qamtylǵan.
4. «Bilýge tıis» bóliminde qamtylǵan teorııalyq jáne praktıkalyq bilimdermen qatar, jumysshy: eńbekti qorǵaý, óndiristik sanıtarııa men órtke qarsy qaýipsizdik jónindegi erejeler men normalardy; jeke qorǵaný quraldaryn paıdalaný erejesin; oryndalatyn jumys (qyzmet) sapasyna qoıylatyn talaptardy; jaramsyzdyqtyń túrleri men onyń aldyn alý jáne joıýdyń tásilderin; óndiristik dabyldatqyshty; jumys ornynda eńbekti utymdy uıymdastyrý jónindegi talaptardy bilýge tıis.
5. «Jumys sıpattamasy» bóliminde kózdelgen jumystardan basqa, jumysshy aýysymdy qabyldaý jáne tapsyrý, jumys ornyn, aılabuıymdardy, quraldardy jınastyrý, sondaı-aq olardy tıisinshe ustaý, belgilengen tehnıkalyq qujattamany júrgizý jónindegi jumystardy oryndaýǵa tıis.
6. Tarıftik-biliktilik sıpattamasynda jumysshy kásibiniń osy razrıadyna anaǵurlym tán jumystardyń tizbesi keltiriledi. Bul tizbe jumysshy oryndaı alatyn jáne oryndaýǵa tıisti jumystardyń barlyǵyn qamtı almaıdy. Jumys berýshi qajetti jaǵdaıda, jumys ereksheligin eskere otyryp, tıisti razrıad jumysshylary kásipteriniń tarıftik-biliktilik sıpattamalarynda qamtylǵan jumystarǵa sáıkes keletin jumystardyń qosymsha tizbesin ázirleı alady.
7. Biliktiligi anaǵurlym joǵary jumysshy óziniń tarıftik-biliktilik sıpattamasynda sanamalanǵan jumystarmen qatar, biliktiligi anaǵurlym tómen jumysshylardyń tarıftik-biliktilik sıpattamasynda kózdelgen jumystardy oryndaı bilýge, sondaı-aq osy kásiptegi razrıady tómen jumysshylarǵa basshylyq jasaı bilýge tıis. Osyǵan baılanysty, anaǵurlym tómen razrıad kásipteriniń tarıftik-biliktilik sıpattamasynda keltirilgen jumystar, anaǵurlym joǵary tarıftik-biliktilik sıpattamasynda, ádette keltirilmeıdi.
8. Kásipterdiń tarıftik-biliktilik sıpattamalary jumystardy tarıfteý jáne menshik quqyǵy men uıymdastyrýshylyq-quqyqtyq nysanyna qaramastan, erekshe eskertilgen jaǵdaılardy qospaǵanda, osy bólimde kórsetilgen óndirister men jumys túrleri bar uıymdarda qyzmetkerlerge razrıad berý kezinde mindetti bolyp tabylady.
9. Qyzmetkerdiń eńbek kitapshasyn toltyrý kezinde, sondaı-aq tarıftik razrıadty ózgertý kezinde onyń kásibiniń ataýy BTBA-ǵa sáıkes jazylady.
10. Qoldanylýǵa yńǵaıly bolý maqsatynda, BTBA-da alfavıttik kórsetkish 1-qosymshada kózdelgen, onda jumysshylar kásipteriniń ataýlary, razrıadtardyń dıapazondary jáne betterdiń nómir lenýi qarastyrylǵan.
11. «Qala, aýyl jáne eldi mekenderdegi gaz sharýashylyǵy», «Sý qubyry-káriz sharýashylyǵy» bólimderinde qarastyrylǵan jumysshy kásipteri ataýlarynyń, olardyń BTBA shyǵarylymynda kózdelgen ataýlary tizbesi BTBA-nyń (63-shyǵarylym) 2-qosymshasynda jáne 1985 jylǵy redaksııasynda berilgen.

2-bólim. Qala, aýyl jáne eldi mekenderdegi gaz sharýashylyǵy
1. Býlaý qurylǵysynyń apparatshysy
Paragraf 1. Býlaý qurylǵysynyń apparatshysy, 4-razrıad
12. Jumys sıpattamasy:
qazandyqtar men peshterdi gazben jabdyqtaýǵa arnalǵan jabdyqtarǵa qyzmet kórsetý;
jabdyqtardy iske qosý jáne toqtatý;
suıyq gazdyń býlanýyna qajetti tehnologııalyq rejımdi jabdyqqa baptaý;
býlaǵyshqa qajet bý jáne suıyq gazdyń mólsherin, aralastyrǵysh qurylǵysyna gaz jáne aýa jiberý;
gaz shyǵynyn esepteıtin eseptegishter men úılestirý-sorý jeldetkishin qosý jáne toqtatý;
odorızasııalyq jáne keptirgish qurylǵylardy qosý jáne ajyratý;
býlaý qurylǵysynyń, gaz qubyrlary armatýrasy men bý qubyrlarynyń jáne aýa qubyrlarynyń jabdyqtaryn jóndeýge qatysý;
qysymmen isteıtin ydystardy qaıta kýálandyrýǵa daıyndaý;
baqylaý-esepteý jazbasyn júrgizý.
13. Bilýge tıis:
býlaǵyshtardyń, gaz retteıtin jabdyqtardyń jáne rezervýarlyq qurylǵynyń qurylymy, jumys prınsıpi men qyzmeti;
gaz aýa ınjeksııalyq aralastyrǵysh agregattarynyń qurylymy men qyzmeti;
baqylaý-ólsheý aspaptary men armatýralardyń qurylymy men qoldaný prınsıpi, suıyq gazdy gaz tárizdes qalypqa aınaldyrý prosesiniń tehnologııasy men gazdy aýaǵa aralastyrý normasy;
keptirý jáne odorızasııalyq qurylǵy qurylymdary;
zerthanalyq taldaýǵa arnalǵan gaz aýa qospasynan synama alý aspaptary;
qysymmen isteıtin bý, aýa jáne gaz ydystaryn qaıta kýálandyrý merzimderi;
baqylaý-esepteý jazbalaryn júrgizý erejesi.

2. Pesh sharýashylyǵy baqylaýshysy
Paragraf 1. Pesh sharýashylyǵy baqylaýshysy, 2-razrıad
14. Jumys sıpattamasy:
qatty, suıyq jáne gaz tárizdi otynmen jylytylatyn peshter men plıtalardyń murjalaryn ýaqytyly tazalanýyn baqylaý. peshterdi qatty otynnan gaz tárizdi otynǵa aýystyrýǵa daıyndyǵyn tekserý;
murja qaqpaqtarynyń shatyrda durys ornalasýyn tekserý jáne jel tiregishti ornatý ornyn belgileý:
murjalar men qaqpaqtarynyń jaramdylyǵyn «Qubyr-pesh jumystary boıynsha kórsetkish­terge» sáıkes aıqyndaý;
nusqaýlyqtan aýytqý baıqalǵanda olardy joıý.
15. Bilýge tıis:
murjalar men jeldetkishterdi tekserý jáne tazalaý tártibi;
gaz aspaptarynan janatyn zattardy buratyn murjalardyń qurylymy, gaz otynǵa jabdyqtal­ǵan peshterge qoıylatyn talaptar.
Paragraf 2. Pesh sharýashylyǵy baqylaýshysy, 3-razrıad
16. Jumys sıpattamasy:
pesh jylytqyshyn otqa tózimdi kirpishpen qalanýyn baqylaý;
murjalar men arnaıy peshterdegi kúldi kúıdirý;
gaz ottyqtaryn ornatýǵa qabyldaý;
basynyń bıiktigin «Qubyr-pesh jumystary jónindegi kórsetkishter» men «Gaz sharýashy­lyǵyndaǵy qaýipsizdik erejesine» sáıkestigin tekserý, sańylaý tesip shıberdiń ornatylýyn tekserý;
murja jáne peshterdiń tehnıkalyq jaǵdaıy týraly belgilengen forma boıynsha aktisin jasaý.
17. Bilýge tıis:
pesh jumystarynyń túrleri men olardy júrgizý erejesi, qoldanylatyn jylytý aspaptarynyń qurylymdary men qatty otynnan gaz tárizdi otynda aýystyrylatyn pesh, murja jáne jeldetkish arnalaryna qoıylatyn talaptar;
qatty otynnan gaz tárizdi otynda aýystyrylatyn pesh, murjalardyń tehnıkalyq jaǵdaıyna akti resimdeý tártibi.
Paragraf 3. Pesh sharýashylyǵy baqylaýshysy, 4-razrıad
18. Jumys sıpattamasy:
gaz tárizdi otynǵa qaıta jabdyqtalǵan barlyq júıedegi peshterdi syzba boıynsha jáne tehnıkalyq sharttar boıynsha baqylaý;
murjalardaǵy, jeldetkish arnalardaǵy kúrdeli úıindilerdiń ornyn belgileý jáne olardy joıý;
peshten shyǵatyn murjanyń, gazben jylytylatyn sý qyzdyratyn jáne sharýashylyq-turmystyq aspaptardyń erekshelikteri men tyǵyzdyǵyn aıqyndaý;
gaz otynmen isteıtin peshterdi qaıta jabdyqtaýda jáne paıdalanýǵa qabyldaýda tehnıkalyq qujattamany resimdeý.
19. Bilýge tıis:
túrli júıedegi peshterdiń qurylymy men «Qubyrpesh jumystary kórsetkishteri», «Gaz sharýashylyǵyndaǵy qaýipsizdik erejesi», pesh jumystary óndirisinde órtke qarsy is-sharalar;
qajetti tehnıkalyq qujattamany resimdeý tártibi men jumysty tapsyrý.

3. Gaz taratý stansııasynyń mashınısi
Paragraf 1. Gaz taratý stansııasynyń mashınısi, 4-razrıad
20. Jumys sıpattamasy:
syǵymdalǵan gazdy aıdaý, qıystyrý-sorý jeldetkishi jónindegi kompressorlarǵa, sorǵylarǵa qyzmet kórsetý;
qyzmet kórsetiletin