Kómek kórsetýde alǵashqy oryn alatyn aýrýhana

Bul aýrýhana 1868 jyly ashylǵanda nebári 5 tósek-oryn ǵana bolǵan eken. Aq patshanyń zamanynda qarapaıym ha­lyq­tan góri áskerge kóp jaǵdaı jasalǵan ǵoı. Mine, sol 5 tósektiń ózi Shymkent janyndaǵy áskerı bólimge baǵynyshty bolyp, bir feldsher men bir medbıke ǵana qyzmet etipti. Ol kezdegi medısınanyń qyr qazaǵyna qyryn qaraǵanynyń taǵy bir dáleli – osy gospıtaldiń qurylǵanyna 17 jyldan keıin ǵana onda jergilikti turǵyndar úshin nebári 7 tósek-oryn bólinipti. Demek, qazirgi Ońtústik Qazaqstan oblystyq klınıkalyq aýrýhanasynyń tarıhy sol kezeńderden bastalady.

Bul aýrýhana 1868 jyly ashylǵanda nebári 5 tósek-oryn ǵana bolǵan eken. Aq patshanyń zamanynda qarapaıym ha­lyq­tan góri áskerge kóp jaǵdaı jasalǵan ǵoı. Mine, sol 5 tósektiń ózi Shymkent janyndaǵy áskerı bólimge baǵynyshty bolyp, bir feldsher men bir medbıke ǵana qyzmet etipti. Ol kezdegi medısınanyń qyr qazaǵyna qyryn qaraǵanynyń taǵy bir dáleli – osy gospıtaldiń qurylǵanyna 17 jyldan keıin ǵana onda jergilikti turǵyndar úshin nebári 7 tósek-oryn bólinipti. Demek, qazirgi Ońtústik Qazaqstan oblystyq klınıkalyq aýrýhanasynyń tarıhy sol kezeńderden bastalady.

Sodan bergi 145 jyl ishinde bul aýrýhana talaı zamandy bas­tan ótkerdi. 1980-jyldary bul shańyraqtyń jumysy órge ór­le­di. Alaıda, toqyraýǵa urynǵan toqsanynshy jyldary densaýlyq saqtaý salasy birshama qıyn jol­dan ótkeni bárimizge belgili. О́kinishke qaraı, bul kezderi aýrýhana tósegi 605-ke deıin qysqaryp, materıaldyq-tehnıkalyq bazasy da nasharlaı tústi. Biraq qandaı jaǵdaıda bolsa da, bul emdeý orny óziniń adam emdeýdegi is­terin bir sátke toqtatqan joq. Uly terapevt A.Botkın jazǵandaı, dárigerler men medbıkeler qandaı qıyn jaǵdaıda bolsyn rýhanı tepe-teńdikti saqtap erlikpen jáne qaısarlyqpen eńbek etti. Al olarǵa bas dárigerlerdiń ózderi keremet úlgi boldy. Aýrýhanany V.Alıev basqarǵan jyldary «halyqshyl Alıev» degen ataqqa ıe boldy. Bul mártebe D.Seksenbaevtyń tusynda da jalǵasty. Odan bólek aýrýhanaǵa basshylyq etken B.Saǵymbekov, M.Bıǵalıev, N.Qasymov degen azamattardyń barlyǵy da elge eńbegi sińgen, densaýlyq saqtaý salasynyń úzdikteri, úlken júrekti jandar edi. Osy bas dárigerlerdiń qaısarlyǵynyń arqasynda eń myqty degen dárigerlerdiń azdaǵan shoǵyry saqtalyp qalyp, olar emniń sapasy úshin adal qyzmet etti.

Árıne, «Elý jylda – el jańa, júz jylda – qazan» degen, bú­ginde barlyq bólimsheleri kúr­deli jóndeýden ótken, aýlalary alýan túrli gúlge bólenip, emdelýshilerdiń rýhanı demalysyna aınalǵan bul aýrýhananyń qazirgi jaǵdaıyna qarap otyryp súısinesiń. Oblystyq aýrýhana – qalamyzdaǵy eń joǵary dáre­jede mamandandyrylǵan kómek beretin bes medısınalyq mekemeniń biregeıi. Búginde mun­da 670 tósek-oryn bar. Naý­qas­tarǵa ambýlatorlyq jáne sta­sıonarlyq jaǵdaıda kómek kórsetiledi. Aýrýhana quramynda 21 klınıkalyq jáne 16 parak­lı­nı­kalyq bólimshe bar. Jyl saıyn oblystyq klınıkalyq aýrýhanada 22-23 myńnan astam adam emdelip, saýyǵyp shyǵady. Iаǵnı, halyqqa medısınalyq kómek kórsetýde alǵashqy orynda.

Negizi naýqas adamnyń aq jeleńdi jannyń aldyna barǵan kezdegi kóńil-kúıi belgili ǵoı. Ta­myryn ustap otyrǵan dáriger bi­likti, tájirıbeli, saýatty bolsa­ eken, syrqatymdy dál tapsa eken dep oılaıdy. Negizi, naý­qas adam dárigerdiń aıtqanyna ımandaı senedi. Sodan bolar, jyly sóz dámetedi. Dárigerdiń «Qor­qatyndaı dáneńe joq, biraz em alyp, ózińizge kútim jasańyz, dertińizden qulan-taza aıyǵyp ketesiz», degen jyly sóziniń ózi jarty em. Sondyqtan naýqastar úshin eń qajettisi – dárigerdiń saýat­tylyǵy, adaldyǵy, meıirban­dy­ǵy.

– Medısınada kún saıyn­ jańalyq, kún saıyn ózgeris. Son­dyqtan bizdiń aýrýhana eń aldy­men dárigerlerdiń bilimine, biliktiligine kóp kóńil bóledi, –deıdi bizben áńgimesinde oblystyq klınıkalyq aýrýhananyń bas dárigeri Muhan Egizbaev. – Bilik­tiligin arttyrý úshin shetelderge de oqýǵa jiberemiz. Byltyrǵy jyly 187 dáriger Qazaqstanda bilimin jetildirse, 15-i shetel­derde oqyp keldi. Bıyl 13 dá­riger shetelge ketti. Sodan bolar, oblystyq klınıkalyq aýrýhana dárigerleriniń bedeli bu­rynǵysynsha joǵary. Solarǵa sengendikten, oblysymyzdyń túkpir-túkpirinen aýyr naýqastar úmitin úzbeı osynda keledi.

Iá, shynynda aýrýhananyń hırýrgııalyq bólimshelerinde ota jasaý mólsheri jyl saıyn kóbeıip keledi. Hırýrgterd