Talantty da taǵylymdy áýlet

Jan alysyp, jan berisken mundaı kúresterdiń túp bastaýynda halqy men eliniń bolashaǵyna, uly maqsat-murattaryna búkil ǵumyryn arnaǵan, óz ortasynan asyp týǵan tarlanbozdar turǵany aqıqat. Solardyń biri – ótken ǵasyrdyń 30-jyldaryndaǵy qý­ǵyn-súrgin qurbany, Alash qaı­ratkeri Qońyrqoja Qojyqov. Bir ǵajaby, onyń kindiginen taraǵan tórt uly, qudaı qosqan qosaǵy, otbasynyń ózge de músheleri erekshe daryn qonǵan jandar edi. Osy tamasha áýletten Qazaqstannyń qoǵamdyq jáne mádenı ómirinde tereń iz qaldyrǵan tutas talant­tar shoǵyry shyqty. Bul – shyn máninde ómirde óte sırek kez­desetin qubylys.

Áýlet otaǵasy Qońyrqoja Qo­jyqov (1880–1938) – XIX ǵa­syrdyń sońy men XX ǵasyrdyń basyndaǵy aıtýly qazaq zııaly­synyń biri, aǵartýshy, reformator pedagog, mádenıet tarıhyn zertteýshi ǵalym, «Alash» qozǵalysynyń múshesi, kórnekti saıası jáne qoǵam qaıratkeri. 1880 jyly Perovsk (burynǵy Aqmeshit, qazirgi Qyzylorda) qa­lasy túbindegi Qoǵalykól aýylynda dúnıege kelgen ol aldymen aýyl moldasynan hat tanyp, qaladaǵy qazaq-orys mektebinde oqıdy, keıin Tashkenttegi Túrkis­tan muǵalimder semınarııasynda bilim alady. Semınarııa bas­shy­larynyń jergilikti ult ókil­de­­rinen biren-saran shákirt qa­byl­­daýdaǵy maqsaty ımperııa múddesine qyzmet etetin kadr­­lar daıarlaý bolǵanymen, Qońyrqoja bul jolǵa túspeı, aǵar­tý­shylyq qyzmetpen shuǵyl­danýǵa den qoıady. Túrkistan ólkesindegi Qoǵalykól mekte­bin­de, Perovskidegi temir jol ju­mysshylary mektebinde sabaq beredi. Qarnaq pen Ándijan qalalarynda orys-túzem oqý oryndarynyń muǵalimi, mektep meńgerýshi bolyp isteıdi. Ustazdyq qyzmeti barysynda qazaq mektepterine oqýdyń jádıdtik tásilin engizý maqsa­tynda muǵalimder men shákirtter úshin arab-parsy álipbıi negizinde ár qazaqy dybysty jeke árip­pen tańbalaıtyn «Álippe» ja­za­dy. Túrkistan general-gýber­natorlyǵy oqý bóliminiń ruqsa­tymen jaryqqa shyqqan bul oqý quraly ólkedegi aǵartý isin ilge­riletýge zor septigin tıgizdi.

Patsha ókimeti tusynda Qojy­qov aǵartýshylyqpen qatar ult­tyq qozǵalysqa qatysyp, qazaq múddesin kózdeıtin qoǵamdyq qyz­metpen de belsene aınalys­ty. 1907 jylǵy áıgili patsha ma­nıfesi boıynsha Túrkistan ólke­si qazaqtary men ózge de jer­gi­likti halyqtardyń saılaý quqynan aırylyp, Memlekettik Dýma jumysynan shettetilýine narazy boldy. 1912 jyly kezekti saılaýda Memdýmaǵa qazaq ókilin ótkizýde Orynborda Ahmet Baı­tur­synovpen birge tatar zııalylarymen kelissóz júrgizdi. Túrkis­tandyqtardyń 1916 jylǵy ult-azattyq kóterilisi kezinde patsha ókimeti jazalaýshy otrıadtarynyń jasaǵan qylmystary jóninde Dýmaǵa narazylyq hattaryn jol­dap, qazaqtardyń saıası jáne qoǵamdyq ómirdegi quqtaryn qor­ǵaýǵa atsalysty.

Ol Aqpan revolıýsııasynan keıin qoǵamdyq-saıası jumystarǵa birjolata aýysty. Ferǵana óńi­rinde qazaqtardyń múddesin qor­ǵaıtyn «Kóshpendi» atty uıym quryp, soǵan jetekshilik jasady. Qoqanda jarııalanǵan Túr­kistan avtonomııasynyń kúres­kerleri qatarynda boldy. Qoqan talqandalyp, 1918 jylǵy kók­temde Reseı quramyndaǵy Túrkis­tan Keńestik Respýblıkasy sha­ńyraq kótergende, áýeli ustaz­dyq­pen shuǵyldandy. Tashkentte 1918 jylǵy kúzde ashylǵan qazaq pedagogıkalyq kýrstarynda, kóp uzamaı, sonyń negizinde aldymen pedýchılıshe, keıinnen Qazaq halyq aǵartý ınstıtýty (Kırınpros) bolyp qurylǵan oqý ornynda qyzmet istep, qazaq muǵalim kadrlaryn daıarlaý isi­men naqtyly shuǵyldandy. 20-shy jyldary Túrkistan Orta­lyq Atqarý Komıteti men onyń tóralqasynyń múshesi, OAK-nyń tótenshe ókiletti múshesi boldy. Jer halyq komıssarıatynyń múshesi, sodan soń onyń komıs­sarynyń orynbasary qyzmetin atqarǵanda jer reformasyn júrgizý jónindegi túrli komıs­sııa­lardyń jumysyna tikeleı atsalysyp, munda da birqatar mańyzdy sharýa tyndyrdy. Jeti­sý oblysynda jer-sý reformasyn basqaryp, osy jáne basqa da oblystarda qazaqtardy jerge ornalastyrý, jumyspen qamtamasyz etý máselelerin qolǵa aldy. Ol birneshe ret TúrkSIK músheligi­ne saılandy jáne Qosshy Ortalyq komıteti basshylarynyń biri boldy. 1924 jyly Ortalyq Azııa­daǵy ulttyq-memlekettik mejeleý naýqany kezinde Qazaq respýblıkasynyń shekarasyn anyqtaý jónindegi jumys komıssııasynyń quramyna sarapshy retinde qatysty. Jer-sýy men halqy birigýine oraı 1925 jyly ótken Keńester sezinde «kırgız» atalyp kelgen qazaqtardyń tarıhı tól atyna ıe bolýyna, sondaı-aq Aqmeshitti «Qyzylorda» dep ataýdy zańdastyrýǵa úles qosty.

Q.Qojyqovtyń elimizdiń qo­ǵam­­dyq-saıası ómirimen qatar má­­de­nı salasyna sińirgen eńbegi de óz aldyna bir tóbe. Negizin qa­laýshylardyń biri jáne ǵalym hatshysy retinde Ult mádenıeti ǵylymı-zertteý ınstıtýtynda, KSRO Ǵylym akademııasy Qazaq fılıalynyń tarıh sektorynda qyzmet istedi. Onyń respýblıkamyzda tuńǵysh ólketaný mu­rajaıy, kórkemsýret galereıa­sy men óner ýchılıshesiniń sha­ńy­raq kóterýine bastamashy bol­ǵanyn, Jetisý óńirindegi kóne qor­ǵandar men eskertkishterdi zert­teýmen aınalysyp, tarıh pen arheologııaǵa, sonyń ishinde Orhon jazýy, Qozy Kórpesh – Baıan sulý, Kelinshektas, Aqtas mazarlaryna qatysty ǵylymı eń­bekterdi jaryqqa shyǵarǵanyn atap aıtqan jón. Sondaı-aq 1935–1936 jyldary professor Sanjar Asfendııarovtyń jetekshiligimen jaryq kórgen «Qazaqstannyń ót­kendegi tarıhy týraly derek­ter men materıaldar» atty eki tom­dyq tuńǵysh tarıhı eńbek­ti qu­rastyrýshylardyń biri – Qo­ńyr­qoja Qojyqov. Ol ulttyq kóne eskertkishterdi qorǵaý komıtetin uıymdastyryp, keleshek úshin birqatar sırek kitaptardy, zattyq qundylyqtardy saqtap qalý, kóne sáýlet eskertkishterin memleket qaraýyna alý máselelerine kó­­ńil bóldi, Qazaqstandaǵy baǵ­­­zy eskertkishterdiń atlas-kar­­tasyn jasady. Búginde bul qun­­dy dúnıeler adamzat ıgili­gi­ne aınalyp, IýNESKO-nyń tizi­mine enip otyr. Sol kezde uıym­­dastyrylyp jatqan kóp­shi­­lik kitaphanasynyń (qazirgi Ult­­tyq kitaphana) jumysyn jol­­ǵa qoıýda aıtarlyqtaı ister tyn­­dyrdy. Kitaphananyń sırek kezdesetin qoljazbalar qo­ryn­da qyzmet istegen jyldary, shy­ǵystanýshy maman retinde, Qazaqstan boıynsha olardy jı­nastyryp, sıpattamalaryn jazyp qaldyrdy. Arab, parsy, sha­ǵataı tilderindegi tarıhı jáne áde­bı shyǵarmalardy qazaqshaǵa aýdardy, kópshilik kitaphana qo­ryna Súleımen Baqyrǵanıdiń «Hık­met Haziret Sultan ál-ǵarı­fın» atty qoljazba kitabyn tabys etti.

Alaıda sol kezdegi qazaq arys­­taryn jappaı jalmaǵan qý­ǵyn-súrgin náýbetinen ol da tys qal­mady. Q.Qojyqov 1938 jyly 27 qańtarda «halyq jaýy» degen jalǵan jalamen ustalyp, 1938 jyly 15 aqpanda atylyp ketti. Halqynyń derbes el bolyp, ult retinde qalyptasýyna eleýli eńbek sińirgen aıaýly perzentiniń esimi 1958 jyly ǵana aqtaldy.

Qońyrqoja Qojyqovtyń zaıyby, áýlet otanasy Látıpa Mu­­ńaıtpasova-Qojyqova (1893–1960) – qazaq qyzdarynyń arasynan shyqqan tuńǵysh teatr sýretshisi, sahna bezendirýshi, ult­tyq qoldanbaly óner sheberi, halyq ismeri, Qazaqstan jáne KSRO Sýretshiler odaqtarynyń múshesi. Ol – tekti jerden shyq­qan, ataqty Lapınder áýletiniń urpaǵy. Ákesi Muńaıtpas el ara­synda bedeldi, ozyq oıly adam bolǵan, bolystyq etken kez­de aýyl balalaryna arnap mektep ashqan. Al onyń uly Seráli Lapın – alǵashqy zań­ger, shyǵystanýshy, Reseı Memle­kettik Dýmasy Musylman fraksııasy Uıymdastyrý bıýrosynyń múshesi bolǵan, musylman qozǵa­lysynda, Tashkenttegi ulttyq uıym­darda belsendi qyzmetter atqarǵan qaıratker, tarıhı tulǵa.

Látıpa Qojyqova – Qazaq­stan­da jańadan shańyraq kótergen kásibı sahna óneriniń alǵashqy qarlyǵashtarynyń biri. Ulttyq kıim-keshek úlgileriniń ismer mamany 1925–1936 jyldary qazaq drama teatrynda, 1936–1958 jyldar aralyǵynda Abaı atyndaǵy opera jáne balet teatrynda eń­bek etken jyldary qazaqtyń sán­dik-qoldanbaly ónerin qaıta jańǵyrtyp, sahna tórinen jarqy­ratyp kórsetýge kúsh salady. Opera teatrynda kostıým jáne tigin sehynyń meńgerýshisi bol­ǵan kezde alǵashqy qazaq operalaryn daıyndaýǵa ózindik úles qosty. 1936 jáne 1958 jyldary Máskeýde ótken qazaq óneri men mádenıetiniń onkúndikterine qatysady. 1936 jylǵy onkúndikte Látıpa Muńaıtpasqyzy arnaıy tikken kıimmen qazaq bulbuly Kúlásh Baıseıitova Úlken teatr­ sahnasynda Qyz Jibektiń arııa­syn shyrqaıdy. 1944 jyly qa­zaq ókimetiniń tapsyrysymen Amerıka prezıdenti Franklın Rýz­veltke syıǵa tartýǵa arnap qazaqy kostıým – qymbat ba­ǵa­ly terilermen kómkerilgen sha­pan, bórik jáne shalbar tigedi. Osy syılyq Almatyǵa kelgen amerıkalyq delegasııaǵa tabys etiledi.

Qolónershiniń sheber qolynan shyqqan, sándi ishki jasaýmen be­zendirilgen qazaq kıiz úıin 1958 jylǵy onkúndik kezinde al­­­ǵash ret Máskeý jurtshylyǵy ta­ma­shalaǵan. Keıinirek bul kıiz úı nomadtardyń biregeı turaq­jaıy retinde shetelderdegi kóp­tegen kórmelerde kórsetildi, son­­daı-aq respýblıkamyzdyń Or­­ta­lyq murajaıynan turaqty oryn al­dy. Látıpa tikken túrli bu­ıym­dar búginde elimizdiń basqa da mura­jaı qorlarynda saqtaýly tur.

Halyq óneriniń bilgiri ári na­sı­hatshysy Látıpa Reseıden kel­gen jas sýretshi Anatolıı Nenashevke keńesshi bolyp, qazaq salt-dástúri men ulttyq qolóner erekshelikteri týraly kóptegen maǵ­lumat beredi. Onyń qazaq folk­lory men ulttyq mýzykasynan da habary mol bolǵan. Kompozıtor E.Brýsılovskıı alǵash­qy qazaq operalaryna paı­da­lanǵan kóptegen qazaq ánderi men áýenderin Látıpanyń aıtýynan jazyp alady. Qazaq áıelderi arasynan tuńǵysh ret KSRO Sýretshiler odaǵynyń múshesi atanýy – Látıpanyń týabitti ta­lantynyń aıqyn aıǵaǵy.

1938 jyly otaǵasy Qońyr­qoja jazyqsyz jazaǵa ushyra­ǵanda, Látıpa «halyq jaýynyń» jary retinde taǵdyr taýqymetin kóp tartqanymen, balalaryn azamat qataryna qosýǵa bar janyn salady. Halyq shyǵarmashylyǵy men beıneleý ónerine degen súıis­penshiligin perzentteri: Qojah­met, Qulahmet, Nurahmet, Sultan­ah­mettiń boıyna uıalatyp, olardy týǵan halqyna qyzmet etýge, ómir­lerin sol jolǵa sarp etýge baýlıdy.

Qojyqovtar otbasynyń tuń­ǵyshy Qojahmet Qojyqov (1910–1953) – qazaq sýretshileri alǵashqy býynynyń ókili, tuńǵysh sýretshi-grafık, plakat sheberi, dekorator, kitap bezendirýshi. Talantty otbasynda ómir esigin ashqan ol ónerge erte aralasady. 15 jasynda anasy Látıpa jáne inisi Qulahmetpen birge Ult teatrynyń sahnasyn­da qoıylǵan alǵashqy qazaq spek­taklderiniń biri «Qaragózdi» kórkemdeý jumysyna qatysady. 1926 jyly mektep bitirgennen keıin Qazaqstan Halyq aǵartý komıssarıatynyń joldamasymen Máskeýdegi Joǵarǵy kórkemóner-tehnıkalyq sheberhanalary ja­nyndaǵy kýrsta oqydy. Budan ke­ıin Qaraqalpaqstannyń Tórtkúl qalasyndaǵy beıneleý óneri tehnıkýmynda sabaq berdi. О́ziniń derbes shyǵarmashylyǵyn alǵash grafık jáne keskindemeshi bolyp bastap, balalar kitaptary men tarıhı romandardy bezendirdi. Kınostýdııada dekorator bolyp qyzmet istedi. 30-40-shy jyldary onyń qalamynan týǵan akvarelder serııasyna («Egin oraǵy», «Gazet oqý», «Alqyzyl monshaqty kelinshek», «Aqyn tolǵanysy» (J.Jabaev beınesi) jańa zaman, jańa dáýir tynysy, eńbek adam­darynyń ómiri arqaý boldy. Bu­lar shyn máninde ulttyq beıneleý óneriniń bastaýynda turǵan týyndylar deýge tolyq negiz bar.

Alaıda sýretshi 1937 jyly tut­qyndalyp, Polıar syrty aıma­ǵyna on jylǵa jer aýdarylady. Sol jerde densaýlyǵynyń kúrt nasharlaýyna baılanysty alty jyldan soń, merziminen buryn bosap kelgennen keıin, shy­ǵarmashylyǵyn qaıta jalǵas­tyrdy. Sýretshi budan keıin týǵan sýretterine jaılaý ómirin, taý peızajyn arqaý etti. Taǵdyr synaq tezine aıaýsyz salyp baq­qa­nymen, ol óz ómiri men shyǵar­mashylyǵynda optımıstik rýhyn, sýretkerlik shabytyn saqtap qala bildi. Sýretshi týyndylary – ómirge, adamdarǵa, týǵan jerge degen súıispenshilikke toly, boıaýy qanyq, jarqyn shyǵarmalar. Tuńǵysh grafık zaman tynysyn beıneleıtin júzden astam akvareldik jumystar men satıralyq plakat jazdy. Qojahmet Qojyqov is júzinde ónerdiń barlyq túrlerine úlken úles qosty. Qazaqstan ónerindegi jańa baǵyttyń – karıkatýra men plakat janrlarynyń negizin salýshy, talantty keskindemeshi, grafık jáne ıllıýstrator retinde esimi ulttyq kórkemóner tarıhyna endi. О́mir sapary sońǵy núktesine jetkende, Qojahmet bar-joǵy qamal buzar qyryqtan endi ǵana asqan edi. Sýretker ǵu­myrynyń osylaısha erte úzilip, qudaı bergen talantyn bar qyry­nan jarqyratyp kórsete almaı ketkeni asa ókinishti-aq...

Búginde Qojahmet Qojyqov­tyń jumystary Nókis qalasynyń murajaılarynda, Á.Qasteev atyn­­­daǵy memlekettik óner mu­ra­ja­ıynda, Qyzylordanyń oblys­tyq ólketaný murajaıynda jáne jeke kolleksııalarda saqtalǵan.

Qojyqovtar otbasynda dú­nıege kelgen Qulahmet Qojyqov (1914–1986) – ulttyq mádenıettiń kórnekti ókili, qazaq beıneleý óneriniń negizin qalaýshylardyń biri de biregeıi, tuńǵysh teatr jáne kıno sýretshisi, kitap bezen­dirýshi, akvarelshi, qondyr­ǵyly grafıka sheberi, Qazaq KSR-niń eńbek sińirgen óner qaı­ratkeri (1966), KSRO Sýret­shiler odaǵynyń (1942) jáne KSRO Kınematografıster oda­ǵy­nyń múshesi (1958), KSRO kınema­tografııasynyń úzdigi (1970). Uly Otan soǵysyna qatysýshy.

Týma talant Qulahmet Qojy­qovtyń artyna qaldyrǵan mura­sy alýan qyrly ári óte baı. Shy­­ǵarmashylyq jolyn 1932 jy­­­ly qazaq drama teatrynda sý­retshi-bezendirýshi bolyp bas­taǵanda ol nebári on segiz jas­ta eken. Tyrnaqaldy jumysy – «Eńlik-Kebek» spektakli. 1933 jyldyń mamyr aıynda sahnaǵa shyqqan osy qoıylymnyń dekorasııasy jas sýretshiniń shy­ǵarmashylyq qýat-qarymy men múmkindigin aıqyndaǵan alǵash­qy belesi edi. Ol 1934–1936 jyl­dary Lenıngradtyń M.Gor­kıı atyn­daǵy Úlken drama teat­ryn­da tájirıbe jınaqtap, Búkil­reseılik kórkemóner akademııasy janyndaǵy teatr sýretshileri stýdııasynda oqydy. Al Qyzyl Armııa qataryndaǵy mindetin óte­­gennen keıin, Almatyǵa qaı­­­typ oralyp, týǵan teatr qa­byr­ǵasynda eńbek etti. Bul jyl­da­ry ol ulttyq jáne klas­sıka­lyq turǵydaǵy jıyrma shaq­ty spektakldi bezendirdi. Onyń ishinde S.Seıfýllın, M.Áýezov, Sh.Qusaıynov, taǵy basqa bel­gili ja­zýshy-dramatýrgterdiń pe­sa­lary bar. Uly Otan soǵysy bas­talǵanda óz erkimen maıdanǵa at­tanǵan edi. Alaıda respýblıka ókimetiniń shaqyrýymen tez arada keri oralyp, Máskeýden Almatyǵa kóshirilgen Ortalyq birikken kınostýdııada (SOSK) kınosýretshilik kásibin bastady. Munda S.Eızenshteın, G.Ro­shal, M.Levın sııaqty keńes­tik kıno sheberlerimen qoıan-qol­tyq eńbek etip, olardan osy óner­diń qyr-syryna qanyǵady. Shy­ǵys turmysynyń bilgiri bol­ǵan Qulahmet ataqty Sergeı Eızen­shteınniń «Ivan Groznyı» fılmine keńesshilik jasaıdy. Áıgili rejısser Grıgorıı Roshal túsirgen «Abaı áni» fılmin, ózge de alǵashqy qazaq kınolaryn ja­saýǵa tikeleı atsalysady.

Budan soń qoıýshy-sýretshi óz qyzmetin derekti jáne kórkem fılmder kınostýdııasynda, ke­ıinnen «Qazaqfılmde» jal­ǵastyryp, qazaq kınosyn aıaqqa qoıýda Sháken Aımanov, Sultan Qojyqov, Májıt Begalın, Ab­dolla Qarsaqbaev, Shárip Beısem­baev tárizdi rejısserlermen tize qosa jumys istedi. Qazaq kıne­matografııasynyń altyn qoryna engen «Biz Jetisýdanbyz», «Me­niń atym Qoja», «Aldar Kóse», «Atameken», «Gaýhartas» jáne taǵy basqa fılmderdiń dúnıege kelýinde onyń úlken úlesi bar.

Qulahmet Qojyqovtyń shy­ǵar­mashylyq daryny tek teatr men kıno salasynda ǵana emes, beı­neleý ónerinde de jarqyraı kó­rindi. Ol tóltýma grafık, ta­lant­ty kitap bezendirýshi de edi. Syzba sýrettiń besaspap she­be­­riniń qalamynan qazaqtyń tur­mys­­-saltyn, Abaı poezııasyn, qa­­zaq eposy men álemdik klas­sı­ka­lyq ádebıet taqyrybyn beıne­leıtin tamasha ksılogravıýralar týdy.

Qulahmet Qojyqov – ulttyq salt-dástúrdiń tabıǵaty men shy­naıy bolmysyn tereńinen se­zi­nip, túısingen sheber sýretker edi. Tarıhı taqyryptardy arqaý etken sýretteri (máselen, «Aq­taban shubyryndy» toptamasy) zaman tynysyn tereń de dál beıneleýimen erekshelenedi. Abaı Qunanbaev, Ybyraı Altynsarın, Taras Shevchenko, Muhtar Áýe­zov shyǵarmalarynyń, qazaq das­tan­darynyń («Qobylandy batyr», «Qyz Jibek», «Er Tarǵyn») jelisin negiz etken ıllıýstrasııa­lary, teatr spektaklderine («Eń­lik-Kebek», «Abaı», «Arqa­lyq batyr», «Oktıabr úshin», «Shan­­sharlar», taǵy basqa), kı­no­­fılm­derge («Jambyl» (1-shi nusqasy), «Abaı ánderi», «Al­mastan da qat­ty», «Meniń atym Qoja», «Aldar kóse», «Ata­me­ken», «Gaýhartas») jasaǵan eskız­deri – halyq máde­nıeti men tarıhyn jan-jaqty, tereń bilýi­niń nátıjesinde sátti shyqqan dúnıeler.

Qulahmettiń bilimi men biligi, sýretkerlik sheberligi alǵashqy qoıýshy-sýretshisi bolǵan keń formatty «Qyz Jibek» fılmi úshin salǵan keskindemelerinen de aıqyn kórinis beredi. Ol ákesi Qońyrqoja men anasy Látıpadan qulaǵyna quıyp ósken qazaq folklory men epostary, ásirese «Qyz Jibek» jyry týraly áńgimeler jelisinde 50-jyldary birneshe ıllıýstrasııa salady. Keıinnen bul taqyrypty kınofılm­ge ja­saǵan eskızderi arqyly da­my­typ, baıytty. Kóshpeli ha­lyq turmysynyń tynysyn beıne­leıtin eskızderi, atap aıtqanda, Syrlybaı men Bazarbaı han­dar­dyń kıiz úıleri, Jibektiń kóshi, Qyz Jibek pen Tólegenniń neke­lesý kórinisi, hannyń kóshi panoramasy, taǵy basqa ıllıýstrasııa­lary sýretshiniń etnografııa­lyq biliminiń moldyǵy men jańa­­­shyl izdenisterin baıqatty. Shyn­dy­­­­­ǵyna kelgende, «Qyz Jibek» fıl­­­min túsirýdi alǵash oıǵa alǵan Qu­lahmet Qojyqov ekenin aıta ket­ken lázim.

Baljan HABDINA,

jýrnalıst-baspager

Almaty

(Jalǵasy bar)