Keshe Premer-Mınıstr Serik Ahmetov Qyrǵyz Respýblıkasynda resmı saparmen boldy. Úkimet basshysy sapary aıasynda birqatar kezdesýler ótkizip, Qazaqstan-Qyrǵyzstan úkimetaralyq keńesiniń kezekti otyrysyna qatysty.
Keshe Premer-Mınıstr Serik Ahmetov Qyrǵyz Respýblıkasynda resmı saparmen boldy. Úkimet basshysy sapary aıasynda birqatar kezdesýler ótkizip, Qazaqstan-Qyrǵyzstan úkimetaralyq keńesiniń kezekti otyrysyna qatysty.
Sonaý zamandardan aýyly aralas, qoıy qoralas qyrǵyz aǵaıyndardyń Qazaq eline degen yqylasy qashannan joǵary. Baýyrlar bul joly da qonaqjaı qalyptan buljymady. Qazaqstan delegasııasyn «Manas» áýejaıynan máre-sáre kútip alyp, qalyptasqan dástúr boıynsha eki eldiń ánurany shyrqaldy. Budan soń Qazaqstan Premer-Mınıstri qyrǵyzdardyń «Ala-Archa» memlekettik rezıdensııasyna atbasyn burdy. Onda Qyrǵyzstan Prezıdenti Almazbek Atambaev kútip otyrǵan bolatyn.
A.Atambaevpen kezdesý shaǵyn quramda ótti. Onda ekijaqty qarym-qatynastyń, atap aıtqanda, saýda-ekonomıkalyq jáne ınvestısııalyq salalardaǵy áriptestiktiń qazirgi jaǵdaıy men perspektıvalary talqylandy. Taraptar barlyq baǵyttar boıynsha Qazaqstan-Qyrǵyzstan qarym-qatynasyn odan ári nyǵaıtý men jandandyrýǵa ázir ekendikterin bildirdi.
S.Ahmetov Qazaqstannyń Qyrǵyzstanmen syndarly qarym-qatynasty jalǵastyrýǵa yntaly ekenin jáne túbi bir eki eldiń dostyq pen tatý kórshilikke negizdelgen ekijaqty qarym-qatynasyn yrǵaqty damytýdyń mańyzdylyǵyn atap ótti.
S.Ahmetov budan soń Qazaqstan-Qyrǵyzstan úkimetaralyq keńesiniń tórtinshi otyrysyna qatysty. Keńes otyrysy byltyr Astanada ótken bolatyn. Bul – eki el arasyndaǵy barlyq baǵyttardaǵy baılanystardy rettep, yntymaqtastyǵyn júzege asyratyn mańyzdy shara. Onda elderdiń saýda-ekonomıkakalyq qarym-qatynasyn damytý baǵytyndaǵy kelisimder jasalyp, qujattarǵa qol qoıylady.
Keńes otyrysy ádettegideı shaǵyn quramda bastaldy. Onda S.Ahmetov Qyrǵyzstan Premer-mınıstri Jantoro Satybaldıevpen kezdesip, elder arasyndaǵy saýda-ekonomıkalyq, mádenı-gýmanıtarlyq yqpaldastyǵyn odan ári damytý baǵyttaryn jetildirý jaıynda pikir almasty. Sonymen qatar, keńeıtilgen quramdaǵy otyrystyń kún tártibine shyǵarylǵan ózekti máseleler jaıynda oı bólisti.
S.Ahmetov óz kezeginde Qazaqstan men Qyrǵyzstannyń joǵary deńgeıdegi ekonomıkalyq áriptestigin atap ótti. Biz ekijaqty qarym-qatynastyń, birinshi kezekte, saýda-ekonomıkalyq áriptestiktiń aýqymdy máseleleri boıynsha syndarly suhbat júrgizýge daıynbyz. Bizdiń elderimiz arasynda yntymaqtastyqty arttyrý úshin úlken áleýet bar, sonymen birge, birlesip sheshetin máseleler tur, dedi Qazaqstan Premer-Mınıstri. Sondaı-aq, ol Úkimet basshylary deńgeıindegi kezdesýdiń Astana men Bishkek arasyndaǵy ekijaqty áriptestikti jandandyrý úshin qosymsha serpin beretinine senim bildiretinin jetkizdi.
Al Qyrǵyzstan Úkimetiniń basshysy J.Satybaldıev Qyrǵyzstan men Qazaqstan arasynda túptep kelgende úlken problema joq. Men alǵa qoıǵan maqsattarǵa birlesip jetýdiń sheshimderin tabatynymyzǵa úmittenemin, dedi. Sondaı-aq, ol eki el arasyndaǵy saýda aınalymynyń búginde mıllıard dollardyń ústine shyǵýy Qazaqstan men Qyrǵyzstannyń yntymaqtastyq baılanystarynyń tıimdi júzege asyrylý nátıjesi dep baǵalady. Ol bul kórsetkish odan ári ósip, bıyl byltyrǵy mejeden de asyp túsetinine senim bildirdi.
Qazaqstan men Qyrǵyzstan arasyndaǵy saýda aınalymy jyl ótken saıyn artyp keledi. Máselen, byltyrǵy jyldyń ózinde saýda 1 mlrd. 58,9 mln. AQSh dollaryn qurady. Bul 2011 jylǵy osy kezeńmen salystyrǵanda 41 paıyzǵa joǵary. Al taýar aınalymy 924 mln. AQSh dollaryn qurap, 31,8 paıyzǵa ósti. Qazaqstannyń Qyrǵyzstanǵa eksporty 2012 jyldyń qańtar-jeltoqsan aılarynda 725,9 mln. AQSh dollaryn quraǵan. Bul 2011 jylǵy osy kezeńmen salystyrǵanda 43 paıyzǵa joǵary. Import kólemi 2012 jyldyń qańtar-jeltoqsan aılarynda 333 mln. AQSh dollaryn qurady, bul 2011 jylǵy osy kezeńmen salystyrǵanda 37,6 paıyzǵa artyq. Al ústimizdegi jyldyń qańtar-tamyz aılaryndaǵy saýda aınalymy 630,5 mln. AQSh dollaryn qurady. Bul ótken jylǵy osy kezeńmen salystyrǵanda 106,1 paıyz bolyp tabylady.
Keńeıtilgen quramdaǵy otyrysta saýda-ekonomıkalyq jáne ınvestısııalyq salalar boıynsha ekijaqty yntymaqtastyq týraly kólemdi máseleler talqylandy. Aıtalyq, ótken jylǵy úshinshi otyrysta qaralǵan kelisimder men hattamalardyń iske asyrylýy, ekonomıka, kedendik baqylaý aıasyndaǵy, kólik qatynasy, qorshaǵan ortany qorǵaý, shekaralyq jáne kosmostyq baılanys aıasyndaǵy yntymaqtastyqtardy jetildirý máseleleri, ónerkásip salasyndaǵy yntymaqtastyq, energetıka, gaz salasy, aýyl sharýashylyǵy jáne basqa da salalar boıynsha aýqymdy máseleler qaraldy. Bul otyrysqa Qazaqstannan Aýyl sharýashylyǵy mınıstri A.Mamytbekov, Kólik jáne kommýnıkasııalar mınıstri A.Jumaǵalıev, Tótenshe jaǵdaılar mınıstri V.Bojko, Indýstrııa jáne jańa tehnologııalar vıse-mınıstri A.Raý, Qarjy vıse-mınıstri R.Dálenov, Munaı jáne gaz vıse-mınıstri B.Aqsholaqov, Ekonomıka jáne bıýdjetti josparlaý vıse-mınıstri T.Jaqsylyqov, Qorshaǵan ortany qorǵaý vıse-mınıstri E.Nasanbaev, sondaı-aq, basqa da mınıstrlikter men vedomstvolar ókilderi, Jambyl oblysy men «KEGOC» aksıonerlik qoǵamynyń basshylyǵy qatysty.
Shaǵyn jáne keńeıtilgen quramdaǵy otyrystar aıaqtalǵan soń eki eldiń Úkimet basshylary jýrnalıster aldyna shyǵyp, baspasóz máslıhatyn ótkizdi. Onda tórtinshi otyrystyń mańyzdylyǵy aıtylyp, talqylanǵan máseleler jaıynda málimdeldi. Úkimet basshylary otyrystarda kelisilgen sheshimderdiń qabyldanýy eki eldiń de halqyna aıtarlyqtaı paıda ákeletinine senim bildirdi.
Otyrys qorytyndysynda Qazaqstan-Qyrǵyzstan Úkimetaralyq keńesi 4-otyrysynyń Hattamasyna jáne Qazaqstan Respýblıkasy Qarjy mınıstrligi men Qyrǵyz Respýblıkasy Qarjy mınıstrliginiń arasyndaǵy О́zara túsinistik týraly memorandýmǵa qol qoıyldy.
Dınara BITIKOVA,
«Egemen Qazaqstan» – Bishkekten.
