Tanym • 16 Qazan, 2020

Sarytuńǵıyq

580 ret
kórsetildi
1 mın
oqý úshin

Sarytuńǵıyq (Núphar lútea) – nımfalar nemese tuńǵıyqtar (Nymphaeaceae) tuqymdasyna jatatyn, sý betinde qalqyp turatyn, sýdyń túbine bekı ósetin nemese sýǵa jartylaı batyp ósetin kópjyldyq gıgrofıtti ósimdikter. Sarytuńǵıyq «Tarbaǵataı» memlekettik ulttyq park aýmaǵynan 2019 jyly Qatynsý ózeniniń N 46036.330/ E 081058.282/ koordınatymen toǵan sýynan tizimdeldi. 2020 jyly zertteý jumystary júrgizildi.

Sarytuńǵıyq

Bıiktigi 1,5-2 metrge jetedi. Tamyry jýan (dıametri 3-10 sm-ge deıin), sý astyn­daǵy japyraǵy jińishke, solǵyn, al sý betindegileri iri, sopaq, pishini jú­rek­ke uqsaıdy. Dara, sary tústi gúlde­riniń uzyn gúlsaǵaǵy bolady. 4-5 iri tos­taǵansha japyraqshalary, óte kóp usaq kúlteleri bar. Atalyǵy men jemis japyraqshalarynyń sany kóp. Shilde-tamyz aılarynda gúldep, jemis salady. Jemisi – etjendi tuqymsha.

Taralý aımaǵy Qatynsý ózeniń aǵy­sy baıaý, toǵandy sý jerinde ósedi. Sary­tuń­ǵıyq – dárilik ósimdik, tamyrynda alka­loıd, krahmal, shaıyr, ılik zattar bar. Emdik maqsatqa ósimdiktiń sabaǵy men tamyryn, jemisin paıdalanady. Tun­basyn ókpe týberkýlezine, búırek pen qýyq­tyń qabynýyna qarsy ishedi. Syraǵa qaı­natyl­ǵan tamyrymen bas jýsa shash jaqsy ósedi.

 

Saltanat MÁJENOVA,

«Tarbaǵataı» MUTP» RMM Ǵylym, aqparat jáne ekologııalyq monıtorıng bóliminiń aǵa ǵylymı qyzmetkeri

 

Shyǵys Qazaqstan oblysy

 

Sońǵy jańalyqtar