Bilim • 27 Qazan, 2020

Synǵa shydaǵan jastar shyńǵa shyǵady

600 ret
kórsetildi
7 mın
oqý úshin

Elimizdiń ár aımaǵynda daryndy da jalyndy jastar jeterlik. Bilim alyp, biliktiligin artty­ryp, qolynan kelgenshe qo­ǵam­dyq sharalarǵa aralasyp, ma­man­dyǵynyń mańyzyn túsi­nip, elge eńbek etýde. Jas maman d­ep jatyrqamaı, memleket te meılinshe meıirim tany­typ, janam degenderge ot, shabam degenderge at berýde. О́z salasy boıynsha órisin keńeıtip, qatarlastaryn kóbeı­tip, izdený­den irkilmeıtin, jańashyl­dyq­qa jany qumar jastardyń biri – Almaty qalasy №36 gımna­zııanyń matematıka pániniń muǵa­limi Altynbek Sultanqulov.

Synǵa shydaǵan jastar shyńǵa shyǵady

Altynbektiń alǵyrlyǵy men ózine degen senimi, tabandylyǵy men talpynysy talaı bıikterdi baǵyndyryp, jeńiske jetýine yqpal etken. Ol 2013 jyly Almaty qalasynda ótken stýdentter konferensııasynda «úzdik baıandamashy» atalymyn, stýdentter men jas ǵalymdardyń halyqaralyq konferensııasynda «Úzdik joba» nomınasııasyn enshilep, Jas pedagog­terdiń «О́z juldyzyńdy jaq» qalalyq baıqaýynda I oryn, «Jańa mektepte – jańashyl ustaz» III Respýblıkalyq jas pedagogtar baıqaýynda I oryndy jeńip alǵan.

Búginde «Jas ustazdar» qaýym­dastyǵynyń tóraǵasy. Qaýymdas­tyqtyń negizgi maqsaty – jas ustazdy qoldaý, oǵan baǵyt-baǵdar berý, qoǵamdyq is-sharalardaǵy belsendi­ligin arttyrý. Onyń qurylý tarıhy bar, deıdi bizdiń keıipker.

«Byltyr Aqmola oblysy, Shýchınsk qalasynda ornalasqan  «Bal­dáý­ren» oqý-saýyqtyrý ortalyǵynda Bilim jáne ǵylym mınıstrliginiń uıymdastyrýymen «Jańa mektepte – jańashyl muǵalim» atty III Res­pýb­lıkalyq jas muǵalimder saıy­sy­na Almaty qalasynyń atynan 3 mu­ǵalim joldama alyp, óz baǵy­myz­dy synap, júldeli I jáne III orynǵa ıe boldyq. Saıysqa respýblı­ka­nyń ár túkpirinen 58 jas muǵalim qatys­ty. Konkýrs barysy bizdi jarys­tyryp qana qoımaı, ózara táji­rıbe almastyrdy. Úsh kúnge ulas­qan bul konkýrsta dúnıetanymy keń qatar­lastarymdy kórip, bilim sala­syndaǵy kósh tizginin ustaıtyn jas mamandardyń baryna kózim jetti», deıdi A.Sultanqulov.

Sonymen qatar ol Shýchınskiden alǵan shabyty Almaty qalasynda jalǵasyp, irgeli ister atqarýǵa jol ashqanyn jetkizdi.

«Osyndaı bilim jolynda júrgen jas pedagogterdiń basyn qosyp, olarǵa durys baǵyt-baǵdar beretin  uıym qursaq degen oı paıda boldy. Osy usynysymyzdy Almaty qalasynyń Bilim basqarmasy, Bilim berýdegi jańa tehnologııalardyń qa­la­lyq ǵylymı-ádistemelik ort­a­­ly­ǵynyń basshysyna usyndyq. Bas­shylyq birden qoldady. Arman iske asty. «Jas ustazdar» qaýymdastyǵy quryldy. Qaýymdastyqtyń negizgi maqsaty – jas ustazdy qoldaý, oǵan baǵyt-baǵdar berý, qoǵamdyq is shara­lardaǵy belsendiligin art­tyrý. Qaýymdastyq qalalyq ádisteme­lik kabınetpen, aýdandyq bilim bas­qar­masymen jáne mektep ákimshiligimen tikeleı jumys isteıdi. Qalalyq ádis­temelik ortalyq ádiskerleri qaýym­das­tyqtaǵy jas mamandarmen tyǵyz baılanysyp, ádistemelik turǵydan qıyndyq týǵan jaǵdaıda árkez janymyzdan tabylady», deıdi jas maman.

Iá, zaman óz aǵymymen qarqyndap damýda. Sáıkesinshe ustazdyq qyz­met te jańashyldyqty talap etedi. Mek­tep qabyrǵasynda taǵaıyn­dal­ǵan tálimger jas mamanǵa ju­mys babyn túsindirse, jastar jastar­ǵa ja­ńa­shyldyqty úıretedi. Rýha­nı jańǵyrý ústindegi jas elge ener­gııasy men ıdeıa­sy mol jas maman­nyń bereri kóp-aq. Tek osy qyzmet joly­nyń al­ǵashqy ýaqytyndaǵy qıyn­dyq­tar­ǵa tótep berse bolǵany. Qaýym­das­­tyq­tyń atqarǵan jumystaryn tizbe­l­eı kele Altynbek Murzataıuly u­s­taz­­dyq qyzmetti abyroımen alyp jú­rý úshin ardager ustazdarmen baılanys­ta bolý mańyzdy ekenin atap ótti.

«Jas ustazdardyń tulǵalyq damýy maqsatynda Qazaqstannyń tuń­ǵysh Eńbek Eri, «Otan» ordeniniń ıegeri Aıagúl Mırazovamen kezdesý ótkizdik. Shara barysynda jalyndy jastardyń bola­shaǵyna senim oıandy. Aıryqsha atap ótetin taǵy bir jaıt, Almaty qa­lasy jas pedagogteri Abaı mura­syn nasıhattaýdyń jańa jobasyn bastady. Abaı Qunanbaıulynyń 175 jyldyǵy aıasynda ótip jatqan «Abaı oqýlary» chelendjinde Abaı óleńderi oqylyp, jas urpaqtyń durys qabyldaýy maqsatynda sol óleńderge túsindirme júrgizildi», deıdi jas ustaz. 

Atalǵan qaýymdastyq Almaty qalasy Bilim basqarmasynyń qol­daýymen «Isker ustaz» jáne «Jas ustazdar» qaýymdastyǵymen birlesip ártúrli kezdesý uıymdastyrǵan.

«Ustazdyq minez-qulyq maman­dyq­ty meńgerý barysynda qalyp­tasýy tıis. Álemdi áýrelegen pandemııa elimizdi de aınalyp ótken joq. Bilim berý qashyqtan oqytý júıe­sine kóshti. Shyńdalyp úlger­megen jas maman synǵa túsken kezeńde Ádiste­melik kabınet pen Qaýymdastyq kómekke keldi. Ádistemelik ortalyq úlgi retindegi qysqa merzimdi sabaq jos­parlarymen qamtamasyz etti. Us­taz­dyq qyzmettiń eńbegi kórinbeı qalyp jatady. Degenmen qashanda je­misi bıik baǵalanatyny anyq. Osy taraptan barsha ustazdardyń, ata-analar, shákirtterdiń  rýhyn kóterýge talmaı eńbektenýimiz kerek. «Qashyq­tan oqytýda oqýshylardyń jetis­tigin baǵalaýdyń tıimdi tájirıbesi» vebınarynda «Quizizz» baǵdarlamasy jóninde tolyq aqparat berildi», deıdi A.Sultanqulov.

Qaýymdastyq qysqa merzim ishin­de joǵary nátıjelerge qol jetki­zip úlgergen. Dálirek aıtsaq, jas maman­dardyń ózderine degen senim­dilikteri kúsheıip, basqa qyrlarynan tanyla bastaǵan, mamandyqqa de­gen qy­zyǵý­shylyqtary artyp, Respýblıkalyq, qalalyq konkýrstardyń júldegerleri atanǵan, qoǵamdyq sharalardy uıym­dastyrýdaǵy belsendilikteri artqan.

«Tarıhtyń ár kezeńinde ustaz­dyń alar orny bólek bolǵan. Olar óz mindetterin atqaryp shyqty. Jahan­daný kezeńi qazirgi jas ustaz­dardyń qolynda. Rýhanı jańǵyrǵan jastardy jan-jaqty qoldaý kerek. Sonda ǵana keıingi tolqyn urpaq­tyń ultjandy hám patrıot bolyp tárbıelenetinine senimimiz mol bolady. Sózimniń sońyn qazaq álipbıiniń negizin qalaýshy, aǵartýshy Ahmet Baıtursynulynyń sózimen aıaqtaǵym keledi: «Qazaqqa qyzmet qylamyn degen jastarǵa jalǵyz-aq aıtarym: istegen isteriń halyq úshin bolsyn. Meniń isim tarıhtyń synyna túser, biraq óz tájirıbemshe. Jastar túzý jolmen barady. Meniń súıenishim osy». Meniń de súıenishim osy», deıdi bizdiń keıipker.

Almaty qalasy, Bostandyq aýdany, №94 gımnazııasynyń fı­zıka páni muǵalimi Jansaıa Nuraly­qyzy qaýym­dastyqta júrip kóptegen máse­lelerim óz sheshimin tapty deıdi.

«Men 2019-2020 oqý jylynda mek­tep tabaldyryǵyn muǵalim retin­de attadym. Árıne, jumys bary­synda ózindik qıyndyqtar kezdes­ti. Sol máselelerdiń biraz bóli­gin osy qaýymdastyqta júrip, sheshi­min taptym. О́zim sııaqty jas árip­tes­terimmen de bólisip, bir-biri­mizge qoldaý bildirdik. Qaýymdas­tyq ju­mysy qyzý júrýde. Shyǵarma­shy­lyq jolyndaǵy ártúrli sharalar bizge qosymsha motıvasııa beredi. Ustazdyq qyzmetke degen qyzyǵýshylyǵymdy odan saıyn arttyrady. Qaýymdastyq jumysy ǵumyrly bolyp, óz jalǵasyn tabady dep senemin. О́semin, órleımin degen jastarǵa osyndaı orta aýadaı qajet», deıdi jas maman.