Sýrette: Ekskýrsııa jetekshisi Qýanysh Tynybek jumys ústinde (oń jaqta)
Qýanysh Tynybek Qaraǵandydaǵy Ortalyq Qazaqstan akademııasyn 2011 jyly támamdaǵannan keıin sátin salyp, Temirtaýdaǵy Tuńǵysh Prezıdenttiń tarıhı-mádenı ortalyǵyna jumysqa turdy. Rasyn aıtqanda, bul jerge tyrnaq iliktirýdiń ózi de ońaı bolmapty. Talapty da tabandy jas birneshe kezeńnen turatyn synaqtan ótip, sol kezde jańadan ashylǵan mekemege alǵashqylardyń biri bolyp jumysqa turǵan.
Basynda mýzeı qaraýshysy, keıin ekskýrsııa jetekshisi qyzmetine bekitildi. Búginde osy qyzmetti urshyqsha úıirip áketken. Bul jerge keletin sandaǵan delegasııany qarsy alyp, mınıstr, depýtattardan bastap mekteptegi oqýshyǵa deıingi qaýymnyń barlyǵyn mol maǵlumatpen sýsyndatyp, rýhanı turǵyda rıza qylyp shyǵaryp salý – aıtqanǵa ǵana ońaı sharýa. Buǵan tereń bilim, sheshen til, qajyr-qaırat kerek.
Ortalyqta Qýanysh qyr-syryn, tarıhyn bilmeıtin eksponat joq dese de bolady. «Bul ortalyqtyń aýrasy ǵajap! Mundaǵy memleketimizdiń negizin qalaǵan Tuńǵysh Prezıdentke, Temirtaý Magnıtkasyna qatysty árbir eksponattyń aıtar syry mol, tereńde jatqan tarıhy san-qıly. Maǵan, mysaly, Elbasynyń altyn jalatylǵan jippen órnektelgen atatek shejiresi keremet áser etedi. Bul týyndyǵa qarap turyp, tarıhı tulǵanyń tekti tuqymnan tamyr tartqanyna kóz jetkizesiz. Sonan soń ortalyqqa 2018 jyly ákelingen «Mersedes-Bens» avtokóligi de óte qundy jáne kelýshiler asa qyzyǵýshylyq tanytatyn eksponattyń birinen sanalady. Bul avtokólik Tuńǵysh Prezıdentke talaı jyl senimdi qyzmet etken», deıdi ol jumysy jaıly aıtqanda shabyttana túsip.
Qýanysh eńbek etetin tarıhı-mádenı ortalyq Temirtaýdaǵy qoǵamdyq-buqaralyq-saıası is-sharalardy uıymdastyratyn, Memleket basshysynyń Joldaýlary men elimizdiń basty saıası baǵdarlamalarynyń júzege asyrylýyn qamtamasyz etýshi irgeli mekemeniń biri. Ortalyqta tek qana Tuńǵysh Prezıdentke qatysty taqyryp qana qamtylǵan dep oılaǵan adam qatty qatelesedi. Bul jerde elimizdiń, Qaraǵandy oblysynyń, Temirtaý qalasynyń tarıhyna qatysty óte baı jáne mazmundy maǵlumat qory jınaqtalǵan.
«Ortalyqqa kelýshiler sany pandemııaǵa deıin jylyna 25 myń adamnan asyp túsetin. Qazir karantındik shekteýlerge baılanysty kelýshiler qatarynyń sıregeni ras. Degenmen biz zaman talabyna saı onlaın rejimde jumys isteýdi meńgerdik. Jańa pishimge aýysyp, áleýmettik jelilerdiń áleýetin paıdalana bastadyq. Onlaın-ekskýrsııalar uıymdastyryp, saıtqa beınebaıan, túrli rolık jasap salamyz», deıdi árbir isi tyndyrymdy Qýanysh Tynybek.
Qýanyshty besaspap maman dese de bolady. Ol álgi beınebaıan men rolıkterdiń ssenarııin ózi jazyp, montajdap, basynan aıaǵyna deıin ózi jasap shyǵarady. Osy sharýalardyń bárin ol óz isine degen úlken súıispenshilikpen atqarady. Sodan da bolar, ol bitirgen jumystar sapaly shyǵyp, joǵarydaǵy basshylyq tarapynan ylǵı da táýir baǵa alyp jatady.
Keıde atalǵan ortalyqqa qatysty mynadaı qyzyqty jaıttar da kezdesip jatady eken. Qýanysh «Tuńǵysh Prezıdenttiń tarıhı-mádenı ortalyǵyna» degen jazýy bar beıdjıkpen basqa bir mekemelerge, dúkenderge bara qalsa, jurttyń bári birden nazar aýdaryp, quddy bir bular Prezıdent Ákimshiliginen kelgendeı aıryqsha qurmetpen qaraıtyn kórinedi. Al resmı is-sharalarda uıymdastyrýshylar da ortalyqtyń qyzmetkerlerine iltıpat tanytyp, qoshemetpen tórge ozdyryp jatady. Munyń bárin Qýanysh otandastarymyzdyń Tuńǵysh Prezıdentke degen qurmeti dep sanaıdy jáne óziniń osy bir álemdik masshtabtaǵy tarıhı tulǵa atyndaǵy ortalyqta eńbek etip júrgenin oryndy maqtan etedi.
Qýanyshtyń ózi de, jan jary Sholpan Sanaqbaı da qoǵamda bolyp jatatyn jańalyqtarǵa sergek qarap, ún qosyp otyratyn belsendi jastar. Qoly qalt etken kezde qalalyq, oblystyq jáne respýblıkalyq basylymdarǵa maqala jazyp turady. Kóbine ózi turyp jatqan metallýrgter shaharyndaǵy memlekettik tilge, ulttyq qundylyqtarǵa qatysty shetin máselelerdi qozǵap, kóteredi. Mysaly ol Temirtaý qalasynda bir de bir qazaqtildi baspasózdiń joqtyǵyna nazar aýdaryp, dabyl qaqty. Sonymen qatar Qýanysh qazaǵy azdaý qalada ulttyq salt-dástúrdi, ádep-ǵurypty nasıhattaý isinde de alǵy shepte júretin alǵadaı jastyń biri. Jyl saıyn Temirtaý qalasynda tarıhı-mádenı ortalyq atynan qalalyq sport bólimimen birigip, asyq atýdan jarys uıymdastyrýǵa da belsendi túrde atsalysyp keledi.
Sonymen qatar ol avtor retinde ortalyq qyzmetkerlerimen birlese otyryp, «Saryarqa tórindegi kezdesýler» atty jınaqty shyǵarýǵa súbeli úles qosty. Tuńǵysh Prezıdentke qatysty maqalalar toptastyrylǵan atalǵan eńbektiń tusaýyn Elbasynyń seriktesteri men Qaraǵandy oblysynyń sol kezdegi ákimi Erlan Qoshanov kesken edi.
Taıaýda talapty jas óz eńbeginiń jemisin kórdi. Qýanysh Tynybek Mádenıet jáne sport mınıstrligi uıymdastyrǵan «Rýhanı qazyna-2020» respýblıkalyq konkýrsynda «Mýzeı isi salasyndaǵy «Jyl serpini» atalymy boıynsha jeńimpaz bolyp, syı-qurmetke bólendi.
«Táýelsizdik qurdastarynyń ıyǵyna artylǵan júk jeńil emes. Kelesi jyly otyz jasqa tolamyz. El bolyp «Rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamasyn júzege asyryp jatqan kezde ár zamandasym bul is-sharaǵa óz úlesin qosýy kerek. Ol úshin mindetti túrde taý qoparyp, tas jarýdyń qajeti joq. Árkim óz salasynda úzdik bolyp, óz qyzmetin jaqsy meńgerse, sony is júzinde júzege asyra bilse, sol jetkilikti», deıdi Táýelsizdiktiń túıdeı qurdasy Qýanysh Tynybek.
Qaraǵandy oblysy,
Temirtaý qalasy
