Kompanııa ókiliniń aıtýynsha, byltyr barlyǵy 68,5 mln tonna munaı eksportqa shyǵarylyp, onyń ishinde «Kaspıı Qubyr Konsorsıýmy» (KQK) qubyr júıesi arqyly 51,8 mln tonna shıkizat tasymaldandy.
«QazMunaıGaz» kompanııasy «Kaspıı Qubyr Konsorsıýmynyń» iri aksıoneri sanalady. Bul jobany iske asyrýǵa jáne Qazaqstan úshin strategııalyq mańyzdy baǵytty damytýǵa basa nazar aýdaramyz. Bıyl munaı qubyry arqyly alǵashqy munaı jóneltilgenine 20 jyl toldy. Osy ýaqyt aralyǵynda «Kaspıı Qubyr Konsorsıýmy» qazaqstandyq munaıdy tasymaldaýdyń tıimdi jáne senimdi baǵyty retinde tanyldy. Atalǵan baǵytta 600 mln tonnadan astam júk tıeldi. Byltyr Qazaqstannan 68,5 mln tonna munaı eksporttalsa, onyń ishinde KQK arqyly 51,8 «qara altyn» syrtqy naryqqa tasymaldandy. Iаǵnı munaı eksportynyń 75% magıstraldyq munaı qubyry arqyly jóneltildi», dedi D.Berlibaev.
Ol byltyr «QazMunaıGaz» «KQK-R» kompanııasynyń dırektorlar keńesin basqarǵanyn jáne basqa aksıonerlerdiń, atap aıtqanda «Transneft», «Shevron» jáne basqa da halyqaralyq kompanııalardyń ókilderimen birge, osy baǵytty damytýmen belsendi aınalysatynyn atap ótti.
«2023 jylǵa qaraı bul baǵytta Qazaqstannan 72 mln tonna eksporttaý úshin bıyl aldymyzǵa úlken mindetter qoıyp otyrmyz. 2020 jyly KQK kompanııasy barlyq aksıoner aldyndaǵy qaryzyn tolyǵymen ótep, 1 mlrd dollarǵa jýyq qaryzyn tóledi, onyń ishinde Qazaqstanda 100 mln dollardan astam tıisti salyqtar tólendi. 2021 jyly dıvıdendter tólene bastady, bul tıisinshe aksıonerlerdiń zor qyzyǵýshylyǵyn oıatady. Jalpy, «QazMunaıGaz» KQK qyzmetiniń óndiristik nátıjelerin oń baǵalaıdy, bul jetistikterdi KQK aksıonerleriniń, sondaı-aq Qazaqstan men RF úkimetteriniń kópjyldyq jemisti yntymaqtastyǵynyń nátıjesi dep sanaıdy», dep túıindedi D.Berlibaev.
«Kaspıı Qubyr Konsorsıýmy» AQ bas dırektory Nıkolaı Gorban aıtqandaı, 2020 jyldyń qorytyndysyna sáıkes konsorsıýmnyń teńiz termınaly arqyly 59 mln tonnadan astam munaı qabyldanyp, jóneltildi.
«Teńiz termınalynda uzyn sany 572 tankerge shıkizat tıelip, jóneltildi. 2020 jyldyń mamyr aıynan bastap, munaı eksporttaýshylar uıymy jáne oǵan kirmeıtin memleketter (OPEK+) tamyzǵa deıin táýligine 9,7 mln barrelge jáne 2020 jyldyń sońyna deıin 7,7 mln barrelge munaı óndirýdi shekteýge ýaǵdalasty. Osy sheshimdi rastaý úshin Qazaqstan Úkimeti byltyrǵy mamyr-shilde jáne tamyz-jeltoqsan kezeńderinde kómirsýtekti oryndarǵa barlaý júrgizý jáne óndirý jónindegi operasııalardy júrgizýge baılanysty ýaqytsha shekteýler engizdi. Tıisti shekteýler qazaqstandyq júk jóneltýshilerdiń munaıdy qabyldap, tapsyrý kestelerinde kórinis taýyp, teńiz termınalyndaǵy qara altyn tasymalynyń tómendeýine sebep boldy», dedi N.Gorban.
Áıtse de, kompanııa basshysynyń aıtýynsha, negizgi túsim 2 mlrd dollardan asty. Salyq salymdaryn esepke almaǵanda, taza paıda 630 mln dollardan asyp otyr. Korporatıvtik salyq somasy 70 mln dollardy qurasa, múlik salyǵy 16 mln dollarǵa jetken.
Kompanııa basshysynyń sózine sensek, 2020 jyly shekteýli jerlerdi joıý baǵdarlamasyn iske asyrýdyń belsendi kezeńi bastaldy. Atalǵan baǵdarlama respýblıkanyń aýmaǵynan KQK munaı qubyry arqyly «qara altyndy» tasymaldaýdy jylyna 72,5 mln tonnaǵa deıin ulǵaıtý maqsatynda ázirlenip, engizildi. Qazir munaı qubyrynyń jobalyq qýaty – 67 mln tonna.
«Bul negizgi stansa sanalady. Nege deseńiz, «Teńiz» ken ornyndaǵy munaı soǵan quıylady. Munda da belsendi jańǵyrtý jumystary júrgizilip jatyr. 2023 jyldyń basynda munaı tasymaly ulǵaıa túsedi dep boljanýda. Sondaı-aq «Teńiz» munaı aıdaý stansasynda jańǵyrtý jumystary qolǵa alyndy. Budan basqa, bas stansany tolyqqandy elektr qýatymen jabdyqtaý úshin jańa qosalqy stansa men eki elektr berý jelisi salynýda. Sondaı-aq Atyraýda, «Isataı» men «Qurmanǵazydaǵy» munaı aıdaý stansalarynda jańa magıstraldyq sorǵy agregattary men ilespe qurylymdaryn salý kózdelgen. Tutastaı alǵanda, bul maqsatqa 157 mln dollar bólindi», dedi konsorsıýmnyń basshysy.
Elimizde koronavırýs epıdemııasy órshigende munaı aıdaý stansalarynda aýysymdyq jumys 56 kúnge deıin sozylypty. Karantın kezeńinde mańyzdy sheshimderdiń biri vahtalyq ádiske kóshý boldy. Issapar barysynda qyzmetkerler barlyq sanıtarlyq-epıdemııalyq talaptardy saqtaı otyryp, arnaıy jalǵa alynǵan qonaqúı kesheninde turdy.
«Indet sharyqtaǵanda «Teńiz», «Isataı» jáne «Qurmanǵazy» munaı aıdaý stansalarynda qatań jumys rejimi engizildi. Atap aıtqanda, aýysymdyq jumys 56 kúnge deıin sozyldy. Qazir atalǵan stansalarda epıdemııalyq jaǵdaıdyń turaqtanýyna baılanysty jumys rejimi 28 kúnge qysqartyldy. Qazir Atyraýdaǵy keńse qyzmetkerleriniń 80%-y qashyqtan jumys isteýge kóshti. Kompanııanyń IT qyzmetteriniń úılesimdi jumysy arqyly ónimdi jumys isteýge múmkindik aldyq», dedi N.Gorban.