JAQSYLYQTARǴA TOLY JYL BOLSYN
Halqymyzda «Eski jyl esirke, jańa jyl jarylqa» degen ulaǵatty sóz bar. Shyny kerek, ótken jylǵa ókpemiz joq. Ekonomıkada bolsyn, áleýmettik salalarda bolsyn damýdyń dańǵyl jolyna túsken kóshimiz kólikti bolyp, ilgerileı tústik. Elimizde júzege asyrylyp jatqan údemeli ındýstrııalyq-ınnovasııalyq jobalar ekonomıkalyq damýǵa serpin berýde.
JAQSYLYQTARǴA TOLY JYL BOLSYN
Halqymyzda «Eski jyl esirke, jańa jyl jarylqa» degen ulaǵatty sóz bar. Shyny kerek, ótken jylǵa ókpemiz joq. Ekonomıkada bolsyn, áleýmettik salalarda bolsyn damýdyń dańǵyl jolyna túsken kóshimiz kólikti bolyp, ilgerileı tústik. Elimizde júzege asyrylyp jatqan údemeli ındýstrııalyq-ınnovasııalyq jobalar ekonomıkalyq damýǵa serpin berýde.
О́zim eńbek etetin aýyl sharýashylyǵy salasynda da aýqymdy sharýalar atqarylyp jatqanyna kózimiz jetip otyr. Osyndaı ilgerileýge iz ashatyn baıandy baǵdarlamalardyń ıgiligin halyq kóre bastady. Ásirese, Yrǵyz sekildi shalǵaıdaǵy biryńǵaı mal sharýashylyǵymen aınalysatyn óńirler úshin «Sybaǵa», «Jaıylymdyq qoı sharýashylyǵy» memlekettik baǵdarlamalarynyń kómegi kóp bolyp tur. Mundaı eldiń damýyna, halyqtyń turmysynyń túzelýine qyzmet etetin baǵaly bastamalar, memlekettik baǵdarlamalar Jańa jylda da jalǵasyn taba bergeı, laıym.
Qazir eńbek etemin degen adamǵa múmkindik mol. Memleket tarapynan aýyldyq jerlerdegi jumyssyzdyqty joıýǵa baǵyttalǵan qoldaý-kómek ilgeri kúnderge senimdi nyǵaıta tústi. Halyq eńbek etseń, aýylda da qatardan qalmaýǵa bolatynyn bek túsindi. Yrǵyz óńiriniń qaı eldi mekenine barsańyz da sharýasy jaıly, maly kúıli, kóńili kóterińki. Osynyń barlyǵy Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń aýyl sharýashylyǵyna zor kóńil bólip otyrǵanynyń, aýyldyqtarǵa degen ystyq yqylasy men qamqor kóńiliniń arqasy.
О́zim basqaratyn «Altyn - Ásel» jaýapkershiligi shekteýli seriktestigi de memleket kórsetip otyrǵan osyndaı múmkindikterdiń nátıjesinde jyldan-jylǵa tym táýir kórsetkishterge jetip keledi. Qazir seriktestikte 6500 asyl tuqymdy edilbaı qoıy, 1200 jylqy, 300 sıyr qystatylýda. Seriktestik 70 adamǵa jumys taýyp berip otyr. Qazir malshy-jumysshylar osynsha maldy qystan shyǵynsyz shyǵarýǵa jumylýda.
Qazaq qashanda jylqyny basqa malǵa qaraǵanda, janyna jaqyn tutyp, tóre túlik dep baǵalaǵan.Sondyqtan aldaǵy jylqy jylynan kúterimiz kóp. 2014 jyl asyl armanymyz ben abzal tilegimiz oryndalar, Elbasy alǵa qoıǵan mereıli mindetterdi júzege asyrý arqyly damyǵan otyz eldiń qataryna jaqyndata túser is-qımyldar jyly bolsyn dep tileımin. Eń bastysy, el aman bolsyn, eldi sońyna ertken er aman bolsyn! Táýelsiz Qazaqstanymyz beıbit kúnniń shýaǵyna bólenip, bereke-birligimiz arta bersin! Tórimizge shyqqaly turǵan Jańa jyl árbir otbasyna mol yrys-nesibe men baq-dáýlet syılasyn, barsha qazaqstandyqqa baqyt ákelsin.
Hamıt О́TEÝULY,
«Altyn-Ásel» JShS dırektory,
«Parasat» ordeniniń ıegeri.
Aqtóbe oblysy.
EL IRGESI EShQAShAN SО́GILMESIN
Zymyraǵan ýaqyt synaptaı syrǵyp, kózdi ashyp-jumǵansha bir jyl da óte shyǵypty. О́tken jyl elimiz úshin de, sot júıesi úshin de jarqyn oqıǵalarǵa, jetistikterge toly jyl boldy. Biz úshin eń úlken jetistiktiń biri byltyrǵy qarasha aıynda Qazaqstan Sýdıalar odaǵynyń kezekti VI seziniń ótýi bolatyn. Sot júıesin odan ári tıimdi ete túsý múmkindikterin talqylaý maqsatymen ótken bul quryltaıǵa Elbasy Nursultan Nazarbaev qatysyp, sot reformasyn damytýǵa baǵyttalǵan usynys-pikirleri men túıtkildi máselelerdi atap kórsetti. Túıtkildi máseleler boıynsha is-shara bekitilip, onyń naqty oryndalýy baqylaýǵa alyndy. Alys-jaqyn shetelderden kóptegen meımandar qatysyp, qazaqstandyq sot júıesiniń álemdik talap deńgeıine saı damyp kele jatqanyn, al sýdıalarǵa qoldaýdyń Memleket basshysy deńgeıinde jasalyp otyrǵanyn kózderimen kórip qaıtty. Muny da ótken jyldyń Qazaqstan mártebesiniń bir satyǵa bıikteýine qosqan úlesi ózge jyldardan artyqshylyǵy deýimizge saıady.
Al adamdar úshin Jańa jyl – sıqyrly jáne armandardyń oryndalatyn tańǵajaıyp merekesi emes pe? Sondyqtan kele jatqan jyl bizdiń berekeli birligimizdi, jarasymdy tatýlyǵymyzdy, úılesimdi turaqtylyǵymyzdy nyqtaı túsetin jyl bolady dep seneıik. «Otan – qýat, otbasy – shýaq» deıdi qazaq halqy. Osy bir shýaq shashqan otbasylyq mereke barshańyzǵa beıbit ómir, tynyshtyq jáne mol jaqsylyqtar ákelsin. Birligimiz nyǵaıa bersin. Barlyq bastamalardyń baǵy janyp, jańa reformalarǵa, jańa tájirıbelerge, bıik kásiptik belester men asqar asýlarǵa jetelesin! El irgesi aman bolsyn!
Nurǵazy ÁBDIQANOV,
Aqmola oblystyq sotynyń tóraǵasy.
TILIMIZDIŃ TUǴYRY NYQ TURSYN!
Bastalǵan jylǵa aqsaqaldyq tilek, peıil, árıne, elimizdiń amandyǵy, tynyshtyq tirliktiń uzaǵynan bolýy ǵoı. Elimizdiń táýelsizdik alǵanyn kórip, sol táýelsizdik zamanda ómir súrip júrgenimizdiń ózi baqyt. Kelmeske ketken ótkenniń qıyndyqtaryn kórdik. Endi óz tilimizben ómir súrip, keler kúnderge qazaq tilinde sóılep, jazyp estelik qaldyramyz ǵoı degen senim bar. Memlekettik til – qoǵam birliginiń bastaý bulaǵy. Muny Elbasy Nursultan Nazarbaev óziniń jyl saıynǵy joldaýlarynda únemi aıtyp keledi. «Qazaq tili, sondaı-aq, bizdiń rýhanı negizimiz de bolyp tabylady. Biz urpaqtarymyzǵa babalarymyzdyń sandaǵan býynynyń tájirıbesinen ótip, bizdiń de úılesimdi úlesimizben tolyǵa túsetin qazirgi tildi muraǵa qaldyrýǵa tıispiz», dep Elbasy qalaı jaqsy aıtyp berdi.
Bizdiń «Qazaq tili» qoǵamy da tildik qarym-qatynas mádenıetin qalyptastyrý arqyly jastardy qazaqstandyq patrıotızmge tárbıeleý sharalaryna úles qosyp keledi. Qoǵam músheleri ótkendi kórgen úlkender, bári de kezinde ustaz bolǵan, zeınetke shyqsa da urpaǵyna ónegelik jolyn úıretýdi umytpaǵan jandar. Báriniń de oıy «Maqsutym – til ustartyp, óner shashpaq», dep Abaı atamyz aıtqandaı, jastarǵa týǵan tilin bilsin, qadirlep, aıalap, saqtasyn degen oı túıgizý.
Sondyqtan bárimiz de jahandaný zamanynda ózgege elikteı bermeı, ana tilimizdi qurmetteýge, sol tilde sóıleýge ún qosyp júrmiz. Osy rette, kóshedegi jarnamada qate jazylǵan árbir sózdi kórgen qazaqtyń ul-qyzy beıqamdyq tanytpaı, ony túzetýge atsalysýy qajet dep bilemiz. Bıyl oblys ortalyǵynda ótken «Túrkitildes halyqtar jazbalary kúnderi» aptalyǵyna jastar qyzyǵýshylyqpen qatysty. О́rkenıet kóshindegi kóne túrki halyqtarynyń mádenıetin, tilin, tarıhyn aıshyqtaıtyn baǵa jetpes asyl qazynany urpaqtan-urpaqqa jetkizý, týystas túrki halyqtary arasyndaǵy qarym-qatynasty nyǵaıtý – búgingi urpaqtyń basty paryzdarynyń biri.
Al sol qundy qazynanyń biri – bizdiń qazaq tilimiz. Memlekettik til jylqy jylynda da tulpardaı týlaı shaýyp, báıgeniń aldyn bermesin degen tilek aıtamyn.
Toǵaıbaı KENTAEV,
oblystyq «Qazaq tili»
qoǵamynyń tóraǵasy.
Pavlodar oblysy.
EL MEREIIN О́SIREIIK
«Ár jyldyń óz nesibesi bar» delingendeı, tarıh enshisine enip bara jatqan 2013 jyldyń da aımaǵymyz ómirin órnektegen izi aıtarlyqtaı bolýyn kóńilime úlken qýanysh sanaımyn. Elimizdiń ósýine, aımaǵymyzdyń órkendeýine tileýqor jan retinde órkendi ózgeristerge taǵy bir marqaıyp qalyp otyrmyn. Belesten beleske kóterilýdegi oblysymyzdaǵy jasampaz jumystar jańǵyryǵy kári júregimdi jasartyp tastaıdy árdaıym. Ásirese, údemeli ındýstrııalyq-ınnovasııalyq damý baǵdarlamasy aıasynda 29 jobanyń iske qosylýy, 300 myń sharshy metrge jýyq turǵyn úı salynyp, belgilengen meje asyra oryndalyp, júzdegen otbasynyń jeke otaý tigýi sekildi jańalyqtarǵa janym jadyrap qalady.
Men kópti kórgen adam turǵysynda keshegi keńestik kezeń men búgingi jańa zamandy salystyra qaraıtynym bar. Sonda táýelsizdik tańy atqannan bergi ýaqyttaǵy ǵajaıyp ózgerister tipten aıqyn baıqala túsedi. Onyń odan saıyn órken jaıýyna bir jasap qalamyn.
Búgingi 90-ǵa taqap qalǵan jasymda bizge arman bolǵan maqsattardyń shýaǵy shashýyn kórýim maǵan zor baqyt. Taǵdyr kókórim 17 jasymda maıdanǵa attanyp, soǵys órtiniń ortasynda aıaǵyna deıin bolyp, týǵan topyraqqa oralyp, jaýapty qyzmetter atqaryp, táýelsiz elimniń abyroı-bedeli asýyn kórýdi mańdaıyma jazypty. Budan artyq qandaı baqyt kerek!
Soǵys, eńbek ardageri retinde jastarmen jıi kezdesip turamyn. Talapshyl, jańashyl, bilimpaz býyn ekeni kókirek kóriktendiredi. Olarǵa «Memleketimiz senderdiń baqytty bolýlaryńa barlyq jaǵdaıdy jasap jatyr. Sender de adal eńbekterińmen, tálimdi qasıetterińmen memleket mereıin ósirińder», dep batamdy beremin. Týyp kele jatqan Jańa jylda barsha qazaqstandyq jastarǵa aıtar aq tilegim osy.
Kámalı DÚISENBEKOV,
II jáne III dárejeli
«Dańq» ordeniniń ıegeri.
QARAǴANDY.
MEN BATAMDY BEREIIN...
Jańa jyldyń tórimizge qadam basýy, eldiń jańarýynyń jarshysy bolýy – eleýli sát. Jańa jyl basy halyqty sanaly sezimge, eseli eńbekke, uıymshyldyq pen birlikke jumyldyra túsedi. Jańa jyldy kútkender onyń Qazaq eline, ulan-baıtaq qazaq jerine qut ákelýin tileıdi. Osyǵan baılanysty respýblıka azamattary Jańa jyldy jyl saıyn arnaıy shaqyrylǵan syıly qonaqtaı qarsy alady.
Eldiń batystaǵy bosaǵasy – Jaıyq óńiri de Jańa jyldy laıyqty tabystarmen qarsy alyp otyr. Munda halyqtyń ál-aýqaty jaqsara túsýde. Shekaralas aımaqta áleýmettik-ekonomıkalyq jáne mádenı-kópshilik qarym-qatynastar tereńdep keledi. Osynyń bári uzaq jyldarǵa arnalǵan elimizdi damytýdyń strategııalyq joldaryn belgilep, ony oıdaǵydaı iske asyrýda jıyrma jyldan astam ýaqyt boıy kóregendik pen kemeńgerlik kórsetip kele jatqan Elbasy saıasatynyń nátıjesi ekeni aqıqat.
Bárimizge málim, 1997 jyly qabyldanǵan «Qazaqstan-2030» Strategııalyq baǵdarlamasy merziminen ájeptáýir ýaqyt buryn oryndalyp, endi onyń qısyndy jalǵasy retinde usynylǵan «2050 Strategııalyq» baǵdarlamasy Qazaq eliniń kórkeıýi jolyndaǵy baǵdarsham retinde belgilendi. Iá, Qazaqstannyń bolashaǵy jarqyn, el táýelsizdigi berik ekendigine eshkim kúmán keltire almaıdy. Ata-babalarymyz ǵasyrlar boıy armandaǵan táýelsizdik búginde Qazaq eli men jurty álemdegi alpaýyt 30 eldiń qataryna qosylýǵa alǵyshart jasaı alady desek, qatelespeımiz. Bul rasynda da maqtanysh etýge turarlyqtaı tarıhı sát, ári munyń ózi álemge Qazaq elin moıyndata bilgen Elbasynyń ulan-ǵaıyr eńbegi men ónegesi dep bilemiz.
Jańa jylda barlyq otandastarymyzǵa zor densaýlyq, baqytty turmys, ushqyr oı, qajymas qaırat, sarqylmas shabyt tileımin. Sondaı-aq, qazynamen qatar atalyp júrgen aǵa býyn ókilderi men ardagerler qaýymyna qatardan qalyspańdar, jónsizge jabyspańdar, jastarǵa patrıottyq tárbıe berýge jalyqpańdar, kúsh-qýattaryń azaısa da, jigerleriń jasymasyn, syıly qartaıa bilińizder demekpin. Al el bolashaǵy – jastarǵa bilimdi de bilikti, egemen elimizdiń laıyqty azamattary bolyp qalyptasyńdar, óz ultyńdy, tilińdi, dinińdi ardaqtaı bilińder, el táýelsizdiginiń tizginin berik ustap, kók baıraǵymyzdyń máńgilik jelbireýi úshin jastyq jigermen eńbek etińder dep atalyq aq batamdy beremin.
Ámirhan QARASAEV,
ǵalym-ustaz,
tyl jáne eńbek ardageri.
ORAL.
