Segizsaı kesheni Batys Qazaqstan oblysynyń Shyńǵyrlaý, Qaratóbe aýdandary aýmaǵynda ornalasqan. Saq-sarmat zamanyna tıesili 400-deı kóne qorǵan ornalasqan bul jer búginde elimizdiń Jalpyulttyq kıeli nysandary tizimine engen. Keńes ókimeti tusynda, 1960 jyldardan bastap qazba jumysy júrgizilgen bul obalardan tabylǵan buıymdardy kezinde Máskeý men Lenıngradqa, Almaty men Orynborǵa alyp ketken. Jergilikti halyq pen ólketanýshylar óz jerinde qandaı qazyna jatqanyn bilmeı de kelgen bolatyn.
– Segizsaı (Lebedevka) kesheninde arheologııalyq qazba jumystary 1967 jyldan beri júrgizilip kelgen. Biz tek 2019 jyly ǵana alqaptyń topografııalyq josparyn jasattyq. Sóıtip, munda 348 eskertkish nysan bar ekeni anyqtaldy, onyń 218-i buǵan deıin qazylǵany belgili boldy. Munda 25 ǵuryptyq oryn, 323 oba bar. Bizdiń endigi josparymyz – osy qazbadan tabylǵan jádigerlerdiń tolyq tizbesin jasaý. Ol buıymdardyń qaıda saqtalǵanyn anyqtap, sýretke túsirip, bolashaqta arnaıy katalog shyǵarýdy kózdep otyrmyz, – deıdi Batys Qazaqstan oblystyq tarıhı ólketaný mýzeıiniń ǵylymı hatshysy Jantas Safýllın.
Joǵaryda aıtylǵandaı, bul jádigerler Oral, Almaty, Nur-Sultan, Máskeý, Peterbor t.b. qalalardaǵy mýzeılerde saqtalǵan. Jaqynda oraldyqtar Nur-Sultan qalasyndaǵy Ulttyq mýzeıge hat joldap, Segizsaı kesheni boıynsha kórme men qorlardaǵy saqtalǵan jádigerlerdiń tizbesin berýin, sýretke túsirýdi suraǵan eken. Bul tilek oryndalǵan. Myna sýrette Ulttyq mýzeıde saqtalǵan Segizsaı buıymdary beınelengen.
Segizsaı qazynasyn túgendeý, jergilikti halyqtyń ıgiligine aınaldyrý máselesin jıi kóterip júrgen janashyrdyń biri – Shyńǵyrlaý aýdandyq tarıhı-ólketaný mýzeıiniń meńgerýshisi Tilegen Qalıev bolatyn. Jaqynda Tilegen Kenjetaıulynyń bastamasymen, aýdan basshylyǵynyń qoldaýymen Samara-Shymkent halyqaralyq jolynyń boıynda bıiktigi 5 metrlik eskertkish-belgi ornatylatyn boldy. О́lkeniń on myń jyldyq tarıhynan syr shertetin, ań stılindegi eskertkish kópshiliktiń kózaıymyna aınalatyn ýaqyt alys emes.
Batys Qazaqstan oblysy
