Keshe Premer-Mınıstr Serik Ahmetov jumys saparymen Aqtóbege keldi. Úkimet basshysynyń jumys saparynyń maqsaty aımaqtyń áleýmettik-ekonomıkalyq damýymen, salalyq memlekettik baǵdarlamalardyń júzege asyrylý barysymen tanysý bolyp tabylady.
Keshe Premer-Mınıstr Serik Ahmetov jumys saparymen Aqtóbege keldi. Úkimet basshysynyń jumys saparynyń maqsaty aımaqtyń áleýmettik-ekonomıkalyq damýymen, salalyq memlekettik baǵdarlamalardyń júzege asyrylý barysymen tanysý bolyp tabylady.
Serik Ahmetov aımaqtyń birqatar ónerkásip oryndarynda boldy. Ol eń birinshi Qazaqstan qara metallýrgııasynyń qarlyǵashy – ENRC kompanııasynyń quramyna kiretin «Qazhrom» transulttyq kompanııasy» aksıonerlik qoǵamynyń fılıaly – Aqtóbe ferroqorytpa zaýytynyń jańadan salynyp jatqan óndiris ornyna atbasyn tiredi. «Qazhrom» TUK» aksıonerlik qoǵamynyń prezıdenti Vıktor Tıl jańa zaýyttyń qurylysy, kásiporynnyń bolashaq damý baǵyttary týraly tarata áńgimeledi. Onyń aıtýynsha, bul zaýyttyń jyldyq qýaty 440 myń tonna joǵary sapaly kómirtekti ferroqorytpa óndirýge múmkindik beredi. Biregeı jobanyń quny 843 mıllıon AQSh dollary turady. Zaýytta joǵary kómirtekti ferrohrom, orta kómirtekti ferrohrom, tómen kómirtekti ferrohrom, ferrosılısıı, metallokonsentrat sııaqty metallýrgııalyq ónimderden basqa qojdy qıyrshyqtas, qojdan jasalǵan otqa tózimdi buıymdar, áktas, ottegi, azot jáne kómirqyshqyl gaz shyǵarý ıgerilgen.
Aksıonerlik qoǵam naryqtyq qatynas jaǵdaıynda yrǵaqty jumys istep qana qoımaı, óndiris tıimdiligin arttyrý joldaryn izdestirýde. Elimizdiń ındýstrııalandyrý kartasyna engizilgen bul joba álemde teńdesi joq joǵary kómirtekti ferrohrom óndirisiniń ınnovasııalyq tehnologııasyn engizýmen, elektr qondyrǵylarynyń, avtomattandyrýdyń jáne turaqty tok peshteriniń jańa júıesin paıdalanatyndyǵymen baǵaly.
Premer-Mınıstr Serik Ahmetov budan keıin Aqtóbe rels-arqalyq zaýytynyń qurylysymen tanysty. Jańa zaýyttyń qurylys jumystary jaıynda «Qazaqstan temir joly»UK» AQ prezıdenti Asqar Mamın baıandady. Onyń aıtýynsha, bul zaýytta ınnovasııalyq termotózimdi, joǵary sapaly relstiń uzyndyǵy 120 metr etip quıylady. О́nim joǵary jyldamdyqpen jáne qozǵalysy kóp jelilerge qoldanylatyn bolady. Relstiń uzyn bolýy mundaǵy dánekerleý arqyly jalǵaý jumystaryn azaıtady ári qaýipsizdikti kúsheıtedi. Taǵy bir ereksheligi – zaýyt shyǵarǵan ónim jyljymaly quramnyń jyldamdyqty arttyrýyna yqpal etedi. Mundaǵy qural-jabdyqtardyń barlyǵy Italııadan jetkizilgen.
Zaýyt jylyna 430 myń tonna prokat, onyń ishinde 200 myń tonna rels jáne 230 myń tonna iri sortty prokat ónimderin shyǵaratyn bolady. Jobanyń quny 55 mıllıard teńge turady. Zaýyttyń bastamashylarynyń biri – «Transporttyq tehnologııa» JShS jobany júzege asyrýǵa yntaly bolyp otyr. Qazaqstannyń Damý banki qajettti qarjynyń 70 paıyzyn nesıeleıdi, al, qalǵanyn «Qazaqstan temir joly» AQ pen jeke ınvestorlar qarjylandyrady. Qazirdiń ózinde kásiporyn qurylysyna qaralǵan qarjynyń 54,4 paıyzy ıgerilgen. Rels arqalyǵy alyp zaýyty iske qosylǵannan keıin 700 adam jumyspen qamtylmaq.
Indýstrııalandyrý kartasyna sáıkes jobanyń ınfraqurylymdyq jelilermen jaraqtandyrylýyna oblystyq ákimdik qoldaý kórsetken. Iаǵnı, gaz, sý jáne kanalızasııa qubyrlaryn tartý, zaýyttyń temirjol arqyly ótetin avtojoly, 22 shaqyrym elektr jelisi osy baǵdarlama aıasynda júrgizilgen.
Sondaı-aq, joba aıasynda zaýytqa 39-ynshy Qyzǵaldaqty razezinen temirjol tartylyp, júkti tıeý-túsirý bazasy salyndy. Qoımalar, órt sóndirý deposyn, elektr stansalaryn salý jobany júzege asyrýmen qanattas júrgizilýde, qýaty 40 megavatt elektr stansasy iske qosylǵan. Bolashaqta bolat balqytý kásiporny salynbaq. Onyń tehnıkalyq-ekonomıkalyq negizdemesi jasalýda. Osyǵan baılanysty taǵy da 150 megavatt elektr podstansasyn paıdalanýǵa berý oılastyrylýda. Jalpy, bul kásiporyn rels arqalyqtaryn shyǵarýǵa qajetti shıkizatty bolat temirdi balqytýdan bastap daıyn ónim – rels jáne iri sortty prokat shyǵarýdyń tasqyndy óndiristik jelisin qalyptastyrýǵa baǵyt ustaýda.
Úkimet basshysy sodan keıin «Nur Otan» partııasy Aqtóbe oblystyq fılıalynyń ǵımaratynda uıymdastyrylǵan ınvestısııalyq jobalar kórmesiniń tusaýkeserine qatysty. Kórmede «SNPS-Aqtóbemunaıgaz» AQ, «Aqtóbe mys kompanııasy», «KazKopper», «Aqtóbe TemirVS», «Kazsınk», «Iýbıleınoe» jaýapkershiligi shekteýli seriktestikteri sııaqty óńirdegi irgeli kásiporyndar óz ónimderimen tanystyrdy.
Premer-Mınıstr Serik Ahmetov kórmeni kórip bolǵan soń Aqtóbe aglomerasııasyn damytý máselelerine arnalǵan keńes ótkizdi. Onda Aqtóbe qalasyn aglomerasııalyq damytýdyń ózekti máseleleri talqylandy. О́ńirlik damý mınıstri Bolat Jámishev Aqtóbeniń aglomerasııalyq damý múmkindigin saralap, taldady. Oblys ákimi Arhımed Muhambetov bul baǵytta jasalyp jatqan jumystardan habardar etti. Onyń aıtýynsha, ótken jyly 1325 mıllıard teńgeniń ónerkásip ónimi óndirilgen. 15600 jańa jumys orny ashylǵan. Qazir Aqtóbe qalasynda oblys halqynyń 53 paıyzy turady. Turǵyndardyń oblys ortalyǵyna qonys aýdarýy jyl saıyn arta túsýde. Oblys elimizdegi ekonomıkalyq damý qarqyny boıynsha kóshbasshylardyń qatarynda keledi. Qalada jáne oǵan qaraıtyn eldi mekenderdegi áleýmettik máselelerdiń oń sheshilip jatqanyna naqty mysaldar keltirdi. Oblys ákimi óńirdiń ózekti máselelerin de aınalyp ótpedi. Shalqar kóliniń tabanyn tazartý, týberkýlezge qarsy dıspanserdi qala shetine shyǵarý, eldi mekenderdi kógildir otynmen qamtamasyz etý jáne «Aqtóbe – Astarahan» tas jolyn kúrdeli jóndeý sııaqty úkimettik deńgeıde sheshiletin problemalardy alǵa tartty. Sondaı-aq, jergilikti bılik tarapynan qolǵa alynyp jatqan sharýalardy da baıandady.
Úkimet basshysy Aqtóbeniń aglomerasııalyq damý múmkindigine toqtaldy.
Keńesti qorytyndylaı kelip, Premer-Mınıstr oblystyń Memleket basshysynyń Joldaýda alǵa qoıǵan mindetterdi júzege asyrý úshin úlken múmkindigi barlyǵyn atap ótti.
«ÚIID baǵdarlamasy meılinshe tabysty júzege asyrylýda, sondaı-aq, aımaq aýyl sharýashylyǵyn damytý úshin zor áleýetke ıe», dedi Serik Ahmetov.
Keńes barysynda, sonymen qatar, oblystyń áleýmettik-ekonomıkalyq damý máseleleri de áńgime ózegine aınaldy.
Premer-Mınıstr iri ınvestısııalyq jobalardy júzege asyrý, aımaqtyń jalpy ónimindegi ShOB úlesiniń ósimi úshin jaǵdaılar jasaý, agrarlyq sektorda jańa óńdeý kásiporyndary jelisin qurýǵa qatysty birqatar tapsyrmalar berdi. Bul baǵytta Aqtóbeniń óndiristi qala ekeni, munaı men gaz ıgiligi moldyǵy, kólik qatynasynyń yńǵaılylyǵy, eksporttyq áleýetiniń joǵarylyǵy atap ótildi. Serik Ahmetov óńirdegi ózekti máselelerdiń sheshilý múmkindigin salalyq jaýapty adamdardan qadala surap, oń nátıjeli bolýyn qadaǵalaýdy qatań tapsyrdy.
Premer-Mınıstr Serik Ahmetov jańadan salynyp jatqan «NurAqtóbe» turǵyndar qalashyǵynda boldy. Bul shaǵyn aýdandar paıdalanýǵa berilgende munda keminde 250 myń halyq turatyn bolady. Osy jerde boı kóteretin bes shaǵyn aýdannyń árqaısysynda 1000-1200 oryndyq eki mektep jáne eki balabaqsha salynady. О́tken jyly munda jalpy alańy 75,4 myń sharshy metr 1131 páter «Turǵyn úı qurylys jınaq banki» júıesi boıynsha, 93 kommýnalyq páter paıdalanýǵa berildi. О́tken jyly turǵyn úı qurylysyn salýǵa jalpy kólemi 8 mıllıard teńge bólindi. Ústimizdegi jyly «Qoljetimdi turǵyn úı-2020» baǵdarlamasy aıasynda 540 páter, «Turǵyn úı qurylys jınaq banki» júıesi boıynsha jáne 216 páter jaldyq júıe boıynsha paıdalanýǵa beriledi dep kútilýde. 2015 jyldyń aıaǵyna deıin jalpy alańy 282,2 myń sharshy metr 5045 páter paıdalanýǵa beriletin bolady. Úkimettik delegasııa páterlerdiń jobalaýymen, qurylystyń sapasymen, qoldanylǵan materıaldarmen tanysty.
Satybaldy SÁÝIRBAI,
«Egemen Qazaqstan».
Aqtóbe oblysy.
