Tasymaldaý kólemi artady

Keden organdarynyń el eko­no­mıkasyn órkendetýge qosar úlesi qomaqty ekendigi aıtpasa da túsinikti. Ásirese, keden or­gan­daryndaǵy ótkizý pýnktteriniń kedendik resimdeý qyzmetteriniń sapalylyǵy men jedeldigi aıryqsha mańyz atqarady. Mem­leket basshysy Nursultan Na­zar­baev bıylǵy jylǵy halyqqa arnaǵan Joldaýynda: «Eń aldymen bizdiń júkterimizdi tasymaldaý úshin Keden odaǵy aýmaǵyn barynsha paıdalaný týraly sóz bolyp otyr», – dep atap ótti. Osyǵan oraı, elimizde kedendik qyz­metti paıdalaný boıynsha kele­li isterdi iske asyrý bastalyp ta ketti. Máselen, Qazaqstan-Qytaı she­ka­ra­syndaǵy «Baqty» (Qazaq­stan Respýblıkasy, Shy­ǵys Qazaqstan oblysy) jáne «Po­kıtý» (Qytaı Halyq Respýb­lı­kasy)  ótkizý pýnktteri iske qo­sylǵan sátten bastap  (2013 jyly 23 jeltoqsannan) 7 mln. 238 myń AQSh dollary somasyndaǵy jalpy salmaǵy 6,9 myń tonna kókónis jáne jemis-jıdek ótti. Jobanyń maqsaty – Qytaı Halyq Respýblıkasynan Qazaqstanǵa keletin jemis-jıdek ónimderiniń jyldam ótýin jáne kedendik resimdeýdi qamtamasyz etý. Keden organdary ótkizý pýnkt­terinde kedendik resimdeý ýa­qy­tyn qysqartý boıynsha bar­lyq qajetti sharalardy qa­byl­daýda, bul shekarada kezek­tiń bolmaýyna jáne syrt­qy ekonomıkalyq qyzmetke qaty­sý­shylarǵa qolaıly jaǵdaı jasaýǵa yqpal etedi. Qazirgi ýaqytta «Baqty» ót­ki­zý pýnktinde  kedendik opera­sııa­ny júrgizýdiń ortasha ýaqy­ty 51,6 mınýtty quraıdy. Bul – Qarjy mınıstrliginiń 2011-2015 jyldarǵa arnalǵan stra­te­gııalyq josparyna sáıkes ótki­zý pýnktterinde 2014 jylda kedendik operasııalardy júrgizý kestege saı bolady degen sóz. QHR-dan «Baqty» ótkizý pýnk­ti arqyly ótkiziletin ónimderdiń negizgi kólemin mandarın (27%), tomat (18%), alma (13,7%), qııar (12,5%) jáne burysh (4,6%) qu­raıdy. Atalǵan joba 2012 jyl­ǵy qyrkúıekte eki el – premer-mınıstrleriniń ýaǵdalastyǵymen iske qosyldy. Jobany egjeı-tegjeıli iske asyrý jaıyn 2013 jylǵy jeltoqsannyń basynda Pekın qalasyna Qazaqstan dele­gasııasy resmı saparynyń sheń­berinde  eki el keden qyzmetiniń bas­shylary talqylap, ortaq keli­simge keldi. Jemis-jıdek ónimderin jyl­dam ótkizýdi engizý ótkizý pýnk­t­terinde olardyń úlken kólem­de ótkizilýin eskere oty­ryp júrgizildi, alaıda, ke­den qyzmetinde jemis-jı­dek ónimderin baqylaýsyz ótki­zý­ge jol berilmeıdi. Buǵan qolda­nys­taǵy zańnamada qarastyrylǵan ke­dendik resimdeý jáne baqylaý rásimderi qoldanylady. Aleksandr TASBOLATOV, «Egemen Qazaqstan».