О́ner • 29 Maýsym, 2022

Úsh únsizdik

300 ret
kórsetildi
2 mın
oqý úshin

Konfýsıı únsizdikti eshqashan satpaıtyn adal dosqa teńeıdi. Kópirgen kóp sóz tynyshtyqtyń berekesin alady. Al únsizdikti seıiltkińiz kelse, aqyldy áńgime aıtyńyz. Tabıǵat dúnıesi tym-tyrys, meńireý qalypta janyńa jylý quıady. Ý-shýdan jalyqqan sátte samal jelmen terbelgen aǵash japyraqtarynyń sybdyryna qulaq túrseńiz, kóńilińiz gúldeıdi. Dese de uzaq oı ústindegi qoǵamnyń únsizdiginen qorqý qajet.

Úsh únsizdik

Jym-jyrt oıynyn bile­siz be? Bireý kúlip, ne sóı­lese aıypqa tartady. Jas sý­retshi Nurbol Nurahmettiń «As bólme» kartınasyndaǵy keıip­kerler sol oıyndy oınap otyrǵan sekildi. Mundaǵy adamdar keshki as ishýge emes, Leonardo da Vınchıdiń «Qupııa jıynyndaǵydaı» áldebir jumbaqtyń sheshimin tappaı ishteı alasuryp, ún-túnsiz ezilýde. Dóńgelene quralǵan kompozısııada ústel basynda áldeneniń kúrmeýin sheshe almaı otyrǵan er adamdar beınelengen. Jas jigitterdiń jartylaı jalańash berilýi jeke keńistiktiń, ózderine tán shaǵyn áleminiń kórinisi.

Shyǵarmada eldegi aýma­ly-tókpeli oqıǵalarǵa qo­ǵam­nyń jeke kózqarasy sýret­­telgen. Avtordy tol­ǵan­­­dyrǵan máseleniń biri – jaı­baraqattylyq. Dastarqan basynda aıtylǵan áńgimeniń esh mańyzǵa ıe emes ekenin, as bólmede batyr bolýǵa áýes jas­tardyń áreketi anyq baı­­qalady. Úsh jigit bir-birimen únsiz, beınebir ishteı til­desetindeı. Týyndydaǵy eki keıipker artqy jaǵynan, tý syrtynan alynyp jazylsa, al úshinshisi basyn tómen ıgen keıipte. Bulardyń eshqaısysy kórermenmen dıalogqa tús­peıdi.

Kompozısııadaǵy úsh jigit te bir keńistikte otyr, biraq árqaısysy – jalǵyz. Úsh túrli kóńil kúıdiń lebi esedi. Biriniń – iske daıyndyǵy baıqalsa, biriniń – noýtbýk arqyly ózge keńistiktegi adammen tildesý sáti berilgen. Úshinshisiniń mazasyzdyǵy anyq kórinip tur. Muny jas jigit denesiniń oǵash ornalasýynan-aq ańdaımyz.

«As bólme» týyndysyn­daǵy bólmeniń qara fonynda ashyq tústi detaldar anyq kórinedi. Al dastarqan ústel ústine tóselmeı, ilinip turǵan sekildi áser qaldyrady. Áıtse de jaǵalaı otyrǵan keıipkerler qoldaryn ústel ús­tine tiregen. Mundaǵy na­tıýr­mort elementterine qa­tańdyq tán. Olar qarapaıym ári sımvolıkaly.