Vladımır ZOLOTOKOLOV,
TMD baıqaýshylar mıssııasynyń ókili:
– Vladımır Iаkovlevıch, saılaý barysyn baqyladyńyz, ne baıqadyńyz?
– Shynymdy aıtatyn bolsam, Qazaqstandaǵy Prezıdent saılaýynan kóp nárseni baıqadym deı alamyn. Birinshiden, saılaýǵa daıyndyqtyń joǵary deńgeıde júrgizilgenin birneshe saılaý ýchaskesine barǵanda anyq ańǵardyq. Ekinshiden, saılaý úderisi zań talaptaryna saı ótýde. Eshbir zań buzýshylyqty kórgenimiz joq. Úshinshiden, saılaýshylardyń daýys berýge kelý belsendiliginiń joǵarylyǵy tańdandyrdy. Saılaýshylar lek-legimen saılaý ýchaskelerine kelip, óz tańdaýyn jasaý úshin uzyn-sonar kezekke turǵanynyń ózinen olardyń azamattyq belsendiliginiń artqanyn baıqaýǵa bolady. Bul neni bildiredi? Shyn máninde adamdar saılaýǵa áleýmettik jaǵdaıy jaqsaryp, eldegi ekonomıkalyq órleý qarqyny údegen kezde qýana barady.
– Saılaýdy ótkizýde úlgi alatyndaı qandaı jańashyldyq bar?
– Ádette, saılaýdy kezekti shara deıtin pikir bar. Biraq, durysynda bul saıası shara da udaıy jańartýdy, jańashyldyqqa umtylýdy qajet etedi. Mine, osy turǵydan aıtqanda, saılaýdy ótkizýge daıyndyq kezinde kóńil aýdarýǵa turalyq bir jaıtty ańǵardym. Bul –saılaýshylar tiziminen ózin taba almaǵandar úshin meken-jaı anyqtamasyn alýdyń jańa formaty. Ár ýchaskeden birneshe saılaýshynyń meken-jaıy anyqtamasy úshin habarlasýy saılaý komıssııalarynyń birqatar jumystardy atqarǵanynyń dáleli bola alady.
– Saılaý úderisin baqylaýdan qandaı áser aldyńyz?
– Men saılaý sharasyna qatysty kóp jyldyq tájirıbeme súıene aıtar bolsam, burynnan saılaý kúnin adamdar mereke retinde qabyldaıdy. Keıde óte qat taýarlar jármeńkesi uıymdastyrylatynyna úırenip qalǵan. Degenmen, qazir adamdar úshin tabylýy qıyn taýarlar joqqa tán. Izdegenińizdiń bári dúkenderde samsap tur. Biraq mundaı sharaǵa merekelik reńk bergenniń artyqtyǵy joq. Adamdardyń merekelik kóńil-kúımen júrgenine eshteńe jetpeıdi. Osy turǵydan aıtqanda, qaı saılaý ýchaskesine barsaq ta adamdardyń qabaǵynyń jadyrańqy, kóterińki kóńilmen júrgenine kýá boldyq. Buǵan, árıne, kórkemónerpazdardyń, ásirese, balalardyń shynaıy óneri saılaýshylardyń ystyq yqylasyna bólenip, olardy shattandyrdy desek artyq bola qoımaıdy.
– Saılaýshylardyń daýys berý belsendiligi jaıly ne aıtasyz?
– Meniń bir baıqaǵanym, saılaýshylar daýys berýge óz yqylasymen kelgeni. Qazir eshkimdi májbúrleı almaısyz ǵoı. Muny ásirese, saılaýda daýys berýge qatysty aıtýǵa ábden bolady. О́z eliniń jarqyn keleshegine qapysyz senip, udaıy qarqynmen órkendeýin qalaıtyndar saılaýda daýys berýge keledi. Qazaqstannyń patrıot azamattary eliniń bolashaǵy úshin daýys berýde asqan belsendilik tanytty dep oılaımyn. Demek, Qazaqstan budan bylaıǵy jyldarda da qarqyndy damý yrǵaǵynan jańylmaı, bıik belesterge kóteriledi deýge tolyq negiz bar.
Áńgimelesken
Joldasbek ShО́PEǴUL,
«Egemen Qazaqstan».
Atyraý oblysy.
Vladımır ZOLOTOKOLOV,
TMD baıqaýshylar mıssııasynyń ókili:
– Vladımır Iаkovlevıch, saılaý barysyn baqyladyńyz, ne baıqadyńyz?
– Shynymdy aıtatyn bolsam, Qazaqstandaǵy Prezıdent saılaýynan kóp nárseni baıqadym deı alamyn. Birinshiden, saılaýǵa daıyndyqtyń joǵary deńgeıde júrgizilgenin birneshe saılaý ýchaskesine barǵanda anyq ańǵardyq. Ekinshiden, saılaý úderisi zań talaptaryna saı ótýde. Eshbir zań buzýshylyqty kórgenimiz joq. Úshinshiden, saılaýshylardyń daýys berýge kelý belsendiliginiń joǵarylyǵy tańdandyrdy. Saılaýshylar lek-legimen saılaý ýchaskelerine kelip, óz tańdaýyn jasaý úshin uzyn-sonar kezekke turǵanynyń ózinen olardyń azamattyq belsendiliginiń artqanyn baıqaýǵa bolady. Bul neni bildiredi? Shyn máninde adamdar saılaýǵa áleýmettik jaǵdaıy jaqsaryp, eldegi ekonomıkalyq órleý qarqyny údegen kezde qýana barady.
– Saılaýdy ótkizýde úlgi alatyndaı qandaı jańashyldyq bar?
– Ádette, saılaýdy kezekti shara deıtin pikir bar. Biraq, durysynda bul saıası shara da udaıy jańartýdy, jańashyldyqqa umtylýdy qajet etedi. Mine, osy turǵydan aıtqanda, saılaýdy ótkizýge daıyndyq kezinde kóńil aýdarýǵa turalyq bir jaıtty ańǵardym. Bul –saılaýshylar tiziminen ózin taba almaǵandar úshin meken-jaı anyqtamasyn alýdyń jańa formaty. Ár ýchaskeden birneshe saılaýshynyń meken-jaıy anyqtamasy úshin habarlasýy saılaý komıssııalarynyń birqatar jumystardy atqarǵanynyń dáleli bola alady.
– Saılaý úderisin baqylaýdan qandaı áser aldyńyz?
– Men saılaý sharasyna qatysty kóp jyldyq tájirıbeme súıene aıtar bolsam, burynnan saılaý kúnin adamdar mereke retinde qabyldaıdy. Keıde óte qat taýarlar jármeńkesi uıymdastyrylatynyna úırenip qalǵan. Degenmen, qazir adamdar úshin tabylýy qıyn taýarlar joqqa tán. Izdegenińizdiń bári dúkenderde samsap tur. Biraq mundaı sharaǵa merekelik reńk bergenniń artyqtyǵy joq. Adamdardyń merekelik kóńil-kúımen júrgenine eshteńe jetpeıdi. Osy turǵydan aıtqanda, qaı saılaý ýchaskesine barsaq ta adamdardyń qabaǵynyń jadyrańqy, kóterińki kóńilmen júrgenine kýá boldyq. Buǵan, árıne, kórkemónerpazdardyń, ásirese, balalardyń shynaıy óneri saılaýshylardyń ystyq yqylasyna bólenip, olardy shattandyrdy desek artyq bola qoımaıdy.
– Saılaýshylardyń daýys berý belsendiligi jaıly ne aıtasyz?
– Meniń bir baıqaǵanym, saılaýshylar daýys berýge óz yqylasymen kelgeni. Qazir eshkimdi májbúrleı almaısyz ǵoı. Muny ásirese, saılaýda daýys berýge qatysty aıtýǵa ábden bolady. О́z eliniń jarqyn keleshegine qapysyz senip, udaıy qarqynmen órkendeýin qalaıtyndar saılaýda daýys berýge keledi. Qazaqstannyń patrıot azamattary eliniń bolashaǵy úshin daýys berýde asqan belsendilik tanytty dep oılaımyn. Demek, Qazaqstan budan bylaıǵy jyldarda da qarqyndy damý yrǵaǵynan jańylmaı, bıik belesterge kóteriledi deýge tolyq negiz bar.
Áńgimelesken
Joldasbek ShО́PEǴUL,
«Egemen Qazaqstan».
Atyraý oblysy.
Qoǵam • Keshe
Moıynqum aýdanynda órt sóndirý bólimi ashyldy
Aımaqtar • Keshe
Bıyl elimizde jarty mıllıonnan astam adamdy jumyspen qamtý josparlanǵan
Qazaqstan • Keshe
Aleksandr Býblık Dýbaıda ótip jatqan týrnırdi sátti bastady
Tennıs • Keshe
Eınshteın ózin «alaıaq» sezingen be?
Qoǵam • Keshe