Eldik nyshany

Qazaqstan sportshylary 1991 jyldan beri qysqy jáne jazǵy Olımpııa oıyndaryna, sport túrlerinen ótetin álem chempıonaty syndy dúnıejúzilik dodalarǵa, halyqaralyq týrnırlerge turaqty qatysady. Táýelsizdik alǵan jyldan bastap Qazaqstan sportshylary tórt jylda bir márte uıymdastyrylatyn qys­qy jáne jazǵy Olımpııa oıyndarynan ol­jasyz qaıtqan shaǵy joqtyń qasy. Tek qysqy Olımpıada dodasynda meımanymyz tasymaǵanymen, jazǵy Olımpıadanyń dýyn­da sańlaqtar el mereıin asqaqtatyp júr.

Álem birinshilgi, álem kýbogi, jazǵy Azııa oıyndary, Azııa chempıonattary syndy aıtýly alamanda olja salǵan sańlaq­ta­rymyz el sportynyń áleýetin arttyryp, deńgeıin ózge elderdiń dárejesimen teńestirip otyr. 1994 jyly Lıllehammerde ótken qysqy Olımpıada oıyndaryna tuńǵysh ret derbes qurama retinde qatysyp, 1 altyn, 2 kúmis medal ıelendi. Sodan beri Qazaqstan delegasııasy qysqy Olımpııa oıyn­daryna jeti márte qatysty. Shańǵymen júgirýden, bıatlonnan, konkı sportynan enshimizge medal jazyldy. Demek bizge qysqy sportty damytý jolynda osyndaı sport túrlerine basymdyq berýimiz kerek. 1994 jyly Norvegııanyń Lıllehamer qalasynda ótken qysqy Olımpıada dodasynda 50 shaqyrym qashyqtyqta top jarǵan Vladımır Smıronovtyń izin ba­sar shákirtter daıarlaýdyń mańyzy zor. 1998 jyly Japonııanyń Nagano qalasynda ótken qysqy alamanda konkımen júgirýden Lıýdmıla Prokasheva, 2014 jyly Reseıdiń Sochı qalasynda ótken aq Olımpıada alamanynda Denıs Ten mánerlep syrǵanaýdan qola medal ıelendi. Endeshe, olımpıadalyq sport túrlerinen izbasarlar daıarlaıtyn keshende osy sport túrine mán berilip, jastardyń shoǵyry jarqyraı kórinýinen úmit etemiz. Bıyl Ońtústik Koreıada ótken jasóspirimder arasyndaǵy qysqy Olımpıada alamanyn­da shańǵymen tuǵyrdan sekirýden chempı­on atanǵan Ilıa Mızernyh sııaqty ta­lant­tardyń boı kórsetýine jol ashýǵa tıispiz.

1996 jyly AQSh-tyń Atlanta qalasynda ótken jazǵy Olımpııa oıyndaryna Qazaqstan delegasııasy alǵash ret at baılady. Tórtkúl dúnıe dıdaryn ózine qaratqan dúnıejúzilik dodaǵa qosylǵan sportshylardyń ortasynda egemendigin endi alǵan jas memlekettiń de oǵlandary oıqastap, júldeni kósip aldy.

Jalpy, jazǵy Olımpııa oıyndarynan elimizdiń sportshylary 2016 jyly ótken Rıo dodasyna deıin altyn medalsyz qaıtqan emes. Ásirese «jyrtyǵymyzǵa jamaý bolyp» boksshylar olqylyqtyń ornyn bútindep keldi. Qazaq boksynyń baı dástúrin 2021 jyly Tokıoda ótken jazǵy Olımpıadadaǵy 2 qolany bıylǵy Parıjdegi jalqy kúmistiń salmaǵymen ólsheýge áste bolmaıdy. Býyn almasý úrdisi qaı sportta da júredi. Ras, ulttyq quramanyń daıyndyǵy, boksshylardyń áleýetine qatysty aıtylar synnyń ál ázir basylmaıtyny beseneden belgili. Biz tek jekpe-jek sport túrleriniń ishinde boksqa bar jaýapkershilikti júktep qoıyp, orasan zor nátıjeni kútip otyrǵandaımyz. Dzıýdo kúresinen de Olımpıadanyń altyn medalin qazaq eliniń sportshylary oljalaı alatynyn Eldos Smetov áıgi­lep berdi. Jeńil atletıkadan da jerge qaratpaıtyn sańlaqtarymyzdyń bar ekenin sonaý Sıdneı Olımpıadasynda (2000) Olga Shıshıgına altyn oljalap pash etti. Onyń dańqty jolyn Olga Rypakova jalǵastyrdy. Árıne, Bekzat Sattarhanov salǵan súrleýmen Olımpıadanyń altynyn oljalaǵan Ermahan Ybyraımov, Baqtııar Artaev, Baqyt Sársekbaev, Serik Sápıev, Danııar Eleýsinovterdiń Olımpıadadan alǵan enshisin qaıtalaıtyn sańlaqtar týa­dy áli.

Sporttyq gımnastıkadan sańlaqtary­myzǵa Olımpıadanyń medali jalynan us­tatpaı kelgen. Narıman Qurbanov kúni keshe Parıjde kúmis medalǵa qol jetkizip mereıimizdi asyrdy. Nysana kózdeýden Islam Sátpaev pen Aleksandra Leniń qola medali de orasan sharýaǵa arqaý bolyp seńdi qozǵaýǵa tıis.

Qazaq sportynyń eńsesin tikteý jolynda áli de atqarylar sharýa shash-etekten. Aýqymdy reforma jasalýy kerek ekenin Parıj jazǵy Olımpıadasy da aıqyndap berdi.

Elimizdiń sportshylary paralımpıada, sýrdolımpıada oıyndarynan da júldesiz qaıtqan emes. Buqaralyq sportty damytý, ulttyq sportty órkendetý isinde de ilgerilik baıqalady.