Eń qysqa áńgime • 18 Qyrkúıek, 2024

Jylqyshynyń jaýaby

80 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

Kommýnıstik partııanyń úgit-nasıhaty qyzyp turǵan 70-jyldardyń aıaǵy eken. «Bilim» qoǵamynyń belsendisine shettegi bir aýylǵa baryp, túgenshesinshi sezdiń sheshimderin túsindirý tapsyrylady. Eginniń jıyn-terim naýqany bolsa kerek. Bári jumysta. Basqaramanyń «Lenın bólmesine» eki-aq adam kelipti. Iаǵnı tyńdaýshy – bir saýynshy men bir jylqyshy. Saýynshy tańsáriden turatyndyqtan, kúndiz meń-zeń júretin jan sekildi. Jylqyshy sergekteý.

Jylqyshynyń jaýaby

Qaladan shyǵarda úgitshige «25-30 tyńdaýshy bolady, myqtap daıarlan» dep tapsyrylǵan. Al aýyl tyń­daýshysynyń túri mynaý – eki-aq adam. Mal-jan amandyǵyn, oraq túsimin, t.b. ony-muny surap, 5-10 mınýtyn ótkizedi. Dáris oqymasa, buǵan syn. Onyń ústine «Len­komnatadaǵy» samsaǵan polıtbıýro músheleriniń beınesi úgitshini kó­zimen atyp tur. «Qoı, degenmen jurttan da ruqsat surap alaıyn» dep, «Dáristi bastaımyz ba, qalaı oılaısyzdar?» deıdi. Saýynshy maýjyrap otyr. Jylqyshy qoz­ǵalaqtap qoıyp, búı deıdi: «Biz qarapaıym ǵana malshy adambyz. Dáristi oqy-oqyma dep aıtýǵa pyraýamyz joq. Mysaly, men ujymshardyń atqorasyna bardym deıin. Bar jylqy tańnan typyrshyp, dalaǵa jaıylyp ketken. Aqsaq-toqsaq shy­ǵar, bir-ekeýi qalypty deıik. Men endi sol ekeýiniń aldyna shóp salam ba, salmaımyn ba? Árıne, salamyn. Áıtpese men nege jylqyshymyn?..».

Dárisshi ishteı «Áı, mynaý túısigi bar adam ǵoı. Dárisimdi tez­­detip bastamasam bolmas» dep, «jurt­shylyqqa» bir qarap qoıyp: «Iá, leksııamyzǵa kirisemiz. Ta­qy­ryp – «Partııa seziniń aýyl shar­ýashylyǵyn damytý týraly she­shim­­deri» deıdi de, jazyp alǵanyn sý­dyrata oqı jóneledi.

Bul shaqta qoryly estilmeıdi demeseńiz, saýynshy qalyń uıqyǵa ketken. Oramalyn mańdaıyna tú­sirip, basyn qabyrǵaǵa súıep alǵan.

Dárisshi «jurtyna» bir, qa­ǵazyna bir shuqshıyp, uzaq-sonar dáıeksóz ben bitpeıtin sıfrlardy túıdek-túıdek jiberip jatyr. Endi jylqyshyna uıqy qysyp, kúláparasyn kólegeılep, tyńdaǵan keıipte maýjyraı túsken.

Qaladan kelgen lektor sonda da qoıar emes, ógizaıań dárisin saǵat jarymǵa deıin sozady. Sońyn «Ja­­sasyn Leonıd Ilıch! Jasasyn Saıası bıýro! Jasasyn Kompartııa!» dep aıaqtaıdy.

Úlken tirlik tyndyrǵandaı kóńili kóterińki. Grafındegi sýdy staqanǵa quıyp, ústi-ústine simi­redi. Dáris tár­tibine sáıkes, «jurt­pen» baı­­lanysty úzbeý kerek. Kúlápa­ra­syn ıyǵyna qaraı laq­tyrǵan at­begige kóz tastap: «Jol­dastar, dá­­risim sizderge unady ma?» dep su­raıdy.

Jylqyshy da qýshykesh eken, tamaǵyn kenep qoıyp: «Siz aǵyl-tegil sózińizdiń basynda dáristi oqý-oqymaý týraly suradyńyz da, ózińiz sheshim shyǵardyńyz. Men jylqy týraly aıttym. Dárisińiz jóninde de sol janýarǵa qatysty jaýap bereıin. Sonymen men atqorada qalyp qoıǵan bir-eki atqa qansha janym ashysa da, barlyq jylqyǵa degen shópti bermeımin ǵoı. Tıesili bir baýyn salamyn da, ózgesin basqalaryna qaldyramyn. Siz bizdiń kásipke aýyssańyz, shópti aıamaıtyn keńqoltyq, asta-tók jyl­qyshy bolady ekensiz!..» deıdi.

 

Aıtýǵan DOSBI 

Sońǵy jańalyqtar