Janar Baıbolovamen júzdesýdiń sáti oıda-joqta túsken. Ortalyq kommýnıkasııalar qyzmetinde «jasyl» ekonomıkaǵa qatysty ótken brıfıngte shaǵyn nesıe alyp, ekosómke jasaýshy kásipker qyz tanystyryldy. Kópshilik aldynda qysylyp-qymtyrylǵany júzindegi jumsaq jymıysynan kórinip turǵan, uıań kelgen, boıynan qazaqy tárbıe esken, janǵa jaıly jibek jeldiń samalyndaı mańaıyna jylylyq nuryn sepken zamandasymmen tanysyp, jaqyn áńgimelesýdi oıǵa túıdim.
Alǵashqy alǵan áserimniń aldamaǵanyn onymen sóılesken sátten-aq ańdadym. Jas qaıyńdaı ıilgen boıynan ıbanyń, úlkennen alǵan ulaǵattyń nury menmundalap ózine tartatyn J.Baıbolova: «Kúpi kıgen qazaqtyń qara óleńin, shekpen jaýyp ózine qaıtaramyn», dep Muqaǵalı aqyn jyrlaǵandaı keshegi analarymyz qolynan shyqqan qarapaıym qorjyn, boqshalardy osy ómirge laıyqtap, ekologııalyq taza ónimderden tigip, qazirgi sánmen ádiptep, ekosómke tigip shyǵarýdy ózine kásip etipti.
– Meniń negizgi mamandyǵym – zańger, biraq tegimde osy qolóner barlyǵynan shyǵar, ári anamnyń kásipkerligi úlgi boldy ma, osy jumysty bastadym. Al nege sómke deseńiz, ol – áıel adamnyń kúndelikti qasynan tastamaıtyn qajet zaty. Qazirgi naryqtaǵy sómkelerdiń 80 paıyzy Qytaıdan ákelinedi de onyń sapasy men densaýlyqqa tıgizer zııanyn qaperge alyp jatqan jan joq. Al áıeldiń osyndaı buıymynyń ekologııalyq tazalyǵynyń kemdigi onyń densaýlyǵyna keri áserin tıgizedi, endeshe, urpaqqa da ákeletin qosalqy salqyny bar degen sóz. Men sol sebepten sómkeni birneshe turǵydan alyp qarastyrdym. Birinshiden, ekotazalyǵy desek, ekinshiden, ulttyq ónerdiń jańarýy, úshinshiden, jaılylyǵy, tórtinshiden, sapalylyǵy syndy parametrlerdi eksheı kelip, bıznes-jospar jasap, jobaǵa qatysyp, grant alýǵa umtyldym. Baǵym janyp, jeńimpaz atanyp, «Koka-kola» belesteri – 2014» jobasynyń 720 myń teńge grantyna ıe bolyp, óz kásibimdi ashtym. Osylaısha buryn qolóner túrinde jasap júrgen isim kásibı turǵydaǵy eńbekke jalǵasty. Qarajat alýdyń nátıjesinde óndiriske qajetti tigin mashınalaryn, bylǵary jáne metall aksessýar, fýrnıtýralardy satyp aldym. Sosyn daıyn taza matalardan sómkeler tige bastadym, endi qazaqtyń oıýyna til bitirip, ony qazirgi sán úlgilerine laıyqtap ádemi de ásem etip sómkeler shyǵarýdy qolǵa alýdamyn. Sol úshin kóp oqyp, izdenip, dızaınerler kómegine de júginýdemin. Sebebi, qazaqtyń oıýlarynyń mazmuny men maǵynasy bar. Oıýlardy ornymen qoldanbasa, eldi shatastyryp, kúlkige qalýǵa da bolady, – deıdi ol.
Qazir onyń sómkesine qyzyǵýshylar kóbeıipti, arnaıy tapsyryspen, ózderi usynǵan dızaınmen tigip beresiz be deýshiler de tabylyp jatyr eken. Jalpy, qaı jumys ta shyǵarmashylyq izdenisti talap etedi, al J.Baıbolova sómkeleriniń pishini jáne úlgisimen qatar, olardyń meılinshe uzaq qyzmet etýin de qalaıtynyn aıtady. Sondyqtan negizin quraıtyn qalyby salmaq kóterýge shydamdy, ári jýyp alýǵa da keletin bolsa, ári sapasy aqsamasyn dep kóp izdenetin kórinedi. «Shúkir, izdenisterim tekke ketip jatqan joq, sonyń arqasynda klıentterim kóbeıip keledi», deıdi kásipker.
– Tapsyrys ulǵaıýymen jumys qolynyń tapshylyǵy da sezilip qaldy, buryn ózim, anam jáne inim bolyp jasap kelgen óndiristi endi ulǵaıtýdy josparlap otyrmyn. Sóıtip, aýyldaǵy 2-3 áıeldi úıretip, oqytyp, tájirıbemdi bermekpin. Sonda ónimniń sanyn da arttyratyn bolamyz, – deıdi J.Baıbolova.
Kásipkerdiń shyǵarmashylyǵynan týyp, qolymen jasalǵan buıymdardyń sany da ájeptáýir. Sándi qolsómkeler, klachter, ámııandarmen qatar, kúndelikti ustaıtyn sómkeler kóz tartady. Maǵan vızıttik kartochkasyn usynyp: «Blogymda daıyn ónimderimniń úlgileri bar, qarap tanysarsyz, qazir sómkelerimdi Almatydaǵy «Zvenıashıe kedry» fırmalyq dúkeninen satyp alýǵa bolady, al keleshekte ınternet arqyly da tutynýshylarǵa jetkizetin bolamyz, jaqynda ınternet dúkenimiz ashylady», degen qymsyna jymıǵan Janar.
– Árıne, ózim zańger bolǵandyqtan, keleshekte taýar belgisin tirkeý, avtorlyq jumys bolǵandyqtan, kýálik alý tárizdi jumystar turǵanyn bilemin, jalpy, kásipker adamnyń kózi ashyq, kókiregi oıaý bolýy tıis. О́ıtkeni, ýaqytqa saı tirlik etip, zamannan qalmaı, keıde onyń aldyna túsip otyrsań ǵana tabysqa jetesiń. Eger men Qazaqstanda buryn sómke jasaý isi jolǵa qoıylǵan bolsa, osy isti bastamas edim, osy turǵydan alǵanda men alǵashqy qarlyǵashpyn. Bálkim, osy qadamymmen qolynyń ıkemi bar, biraq ne qylaryn bilmeı, qalaı qarajat tabaryn bilmeı otyrǵan áldebir zamandasyma jol kórsetip otyrǵan shyǵarmyn. Qazaq qyzdary ónerli, ismer emes pe, – degen J.Baıbolovaǵa alar asýlaryń, baǵyndyrar bıikteriń kóp bolsyn, dep tilek aıttyq.
Anar TО́LEÝHANQYZY,
«Egemen Qazaqstan».
ASTANA.
Janar Baıbolovamen júzdesýdiń sáti oıda-joqta túsken. Ortalyq kommýnıkasııalar qyzmetinde «jasyl» ekonomıkaǵa qatysty ótken brıfıngte shaǵyn nesıe alyp, ekosómke jasaýshy kásipker qyz tanystyryldy. Kópshilik aldynda qysylyp-qymtyrylǵany júzindegi jumsaq jymıysynan kórinip turǵan, uıań kelgen, boıynan qazaqy tárbıe esken, janǵa jaıly jibek jeldiń samalyndaı mańaıyna jylylyq nuryn sepken zamandasymmen tanysyp, jaqyn áńgimelesýdi oıǵa túıdim.
Alǵashqy alǵan áserimniń aldamaǵanyn onymen sóılesken sátten-aq ańdadym. Jas qaıyńdaı ıilgen boıynan ıbanyń, úlkennen alǵan ulaǵattyń nury menmundalap ózine tartatyn J.Baıbolova: «Kúpi kıgen qazaqtyń qara óleńin, shekpen jaýyp ózine qaıtaramyn», dep Muqaǵalı aqyn jyrlaǵandaı keshegi analarymyz qolynan shyqqan qarapaıym qorjyn, boqshalardy osy ómirge laıyqtap, ekologııalyq taza ónimderden tigip, qazirgi sánmen ádiptep, ekosómke tigip shyǵarýdy ózine kásip etipti.
– Meniń negizgi mamandyǵym – zańger, biraq tegimde osy qolóner barlyǵynan shyǵar, ári anamnyń kásipkerligi úlgi boldy ma, osy jumysty bastadym. Al nege sómke deseńiz, ol – áıel adamnyń kúndelikti qasynan tastamaıtyn qajet zaty. Qazirgi naryqtaǵy sómkelerdiń 80 paıyzy Qytaıdan ákelinedi de onyń sapasy men densaýlyqqa tıgizer zııanyn qaperge alyp jatqan jan joq. Al áıeldiń osyndaı buıymynyń ekologııalyq tazalyǵynyń kemdigi onyń densaýlyǵyna keri áserin tıgizedi, endeshe, urpaqqa da ákeletin qosalqy salqyny bar degen sóz. Men sol sebepten sómkeni birneshe turǵydan alyp qarastyrdym. Birinshiden, ekotazalyǵy desek, ekinshiden, ulttyq ónerdiń jańarýy, úshinshiden, jaılylyǵy, tórtinshiden, sapalylyǵy syndy parametrlerdi eksheı kelip, bıznes-jospar jasap, jobaǵa qatysyp, grant alýǵa umtyldym. Baǵym janyp, jeńimpaz atanyp, «Koka-kola» belesteri – 2014» jobasynyń 720 myń teńge grantyna ıe bolyp, óz kásibimdi ashtym. Osylaısha buryn qolóner túrinde jasap júrgen isim kásibı turǵydaǵy eńbekke jalǵasty. Qarajat alýdyń nátıjesinde óndiriske qajetti tigin mashınalaryn, bylǵary jáne metall aksessýar, fýrnıtýralardy satyp aldym. Sosyn daıyn taza matalardan sómkeler tige bastadym, endi qazaqtyń oıýyna til bitirip, ony qazirgi sán úlgilerine laıyqtap ádemi de ásem etip sómkeler shyǵarýdy qolǵa alýdamyn. Sol úshin kóp oqyp, izdenip, dızaınerler kómegine de júginýdemin. Sebebi, qazaqtyń oıýlarynyń mazmuny men maǵynasy bar. Oıýlardy ornymen qoldanbasa, eldi shatastyryp, kúlkige qalýǵa da bolady, – deıdi ol.
Qazir onyń sómkesine qyzyǵýshylar kóbeıipti, arnaıy tapsyryspen, ózderi usynǵan dızaınmen tigip beresiz be deýshiler de tabylyp jatyr eken. Jalpy, qaı jumys ta shyǵarmashylyq izdenisti talap etedi, al J.Baıbolova sómkeleriniń pishini jáne úlgisimen qatar, olardyń meılinshe uzaq qyzmet etýin de qalaıtynyn aıtady. Sondyqtan negizin quraıtyn qalyby salmaq kóterýge shydamdy, ári jýyp alýǵa da keletin bolsa, ári sapasy aqsamasyn dep kóp izdenetin kórinedi. «Shúkir, izdenisterim tekke ketip jatqan joq, sonyń arqasynda klıentterim kóbeıip keledi», deıdi kásipker.
– Tapsyrys ulǵaıýymen jumys qolynyń tapshylyǵy da sezilip qaldy, buryn ózim, anam jáne inim bolyp jasap kelgen óndiristi endi ulǵaıtýdy josparlap otyrmyn. Sóıtip, aýyldaǵy 2-3 áıeldi úıretip, oqytyp, tájirıbemdi bermekpin. Sonda ónimniń sanyn da arttyratyn bolamyz, – deıdi J.Baıbolova.
Kásipkerdiń shyǵarmashylyǵynan týyp, qolymen jasalǵan buıymdardyń sany da ájeptáýir. Sándi qolsómkeler, klachter, ámııandarmen qatar, kúndelikti ustaıtyn sómkeler kóz tartady. Maǵan vızıttik kartochkasyn usynyp: «Blogymda daıyn ónimderimniń úlgileri bar, qarap tanysarsyz, qazir sómkelerimdi Almatydaǵy «Zvenıashıe kedry» fırmalyq dúkeninen satyp alýǵa bolady, al keleshekte ınternet arqyly da tutynýshylarǵa jetkizetin bolamyz, jaqynda ınternet dúkenimiz ashylady», degen qymsyna jymıǵan Janar.
– Árıne, ózim zańger bolǵandyqtan, keleshekte taýar belgisin tirkeý, avtorlyq jumys bolǵandyqtan, kýálik alý tárizdi jumystar turǵanyn bilemin, jalpy, kásipker adamnyń kózi ashyq, kókiregi oıaý bolýy tıis. О́ıtkeni, ýaqytqa saı tirlik etip, zamannan qalmaı, keıde onyń aldyna túsip otyrsań ǵana tabysqa jetesiń. Eger men Qazaqstanda buryn sómke jasaý isi jolǵa qoıylǵan bolsa, osy isti bastamas edim, osy turǵydan alǵanda men alǵashqy qarlyǵashpyn. Bálkim, osy qadamymmen qolynyń ıkemi bar, biraq ne qylaryn bilmeı, qalaı qarajat tabaryn bilmeı otyrǵan áldebir zamandasyma jol kórsetip otyrǵan shyǵarmyn. Qazaq qyzdary ónerli, ismer emes pe, – degen J.Baıbolovaǵa alar asýlaryń, baǵyndyrar bıikteriń kóp bolsyn, dep tilek aıttyq.
Anar TО́LEÝHANQYZY,
«Egemen Qazaqstan».
ASTANA.
Erkin Ábil: Qazaqstan evolıýsııalyq jańarý jolyn tańdady
Qoǵam • Keshe
Qoǵam • Keshe
Qazaqstan IT-qyzmetterdiń eksportynan 1 mlrd dollardan astam tabys tapty
Tehnologııa • Keshe
Teńge nyǵaıyp, dollar álsiredi: Naryqqa áseri qandaı?
Qarjy • Keshe
Erbol Tuıaqbaev jańa qyzmetke taǵaıyndaldy
Taǵaıyndaý • Keshe
Prezıdent Eýrazııalyq damý bankiniń basqarma tóraǵasyn qabyldady
Prezıdent • Keshe