Sondaı-aq osy taıaýda ǵana «Jańa adamdar» jastar forýmyna qatysyp sóılegen sózinde Prezıdent elimizde jastardyń qarym-qabiletin kórsetýine múmkindik mol ekenin atap aıtty. Demek mamandyqtyń jamany joq, áńgime ony jaqsy kórip, jan-tánińmen adal atqara bilýińde bolsa kerek. Jáne bul jerde eń basty másele – adal eńbek etip, adal tabys tabý, ıaǵnı adal azamat bolý. Sonda ǵana eńbegiń baǵalanyp, qurmetke bólenesiń.
Joǵaryda aıtqanymyzdaı, kez kelgen jumys – qadirli. Ásirese jumysshy mamandyqtaryn meńgergen jastarymyzdyń zor qurmetke laıyq ekendigin Memleket basshysy únemi aıtyp keledi.
Ońtústik óńiriniń shalǵaıdaǵy Sozaq aýdanynda kezinde jastarǵa kásiptik-tehnıkalyq bilim berý isi talapqa saı júzege asyrylyp kelgen edi. Endigi jerde naryqtyq qatynastardyń ómirge enýine oraı bul jumysty jańasha uıymdastyrýǵa týra keldi. Teriskeıdegi Moıynqum óńirinde óndiris oryndary kóptep ornalasqan. Olar negizinen ýran óndirýmen aınalysady. Eńbek kúshi retinde óndiris oryndaryna aýdan turǵyndary molynan tartylǵan. Elimiz táýelsizdik alǵannan keıin óndiris oryndaryna suranysy joǵary mamandar daıarlaý maqsatynda Taýkent kenishinde arnaıy kolledj ashylyp, jas mamandar daıarlana bastady. Bul tehnıkalyq oqý ornynda qazirgi zaman talabyna saı keletin jumysshy mamandyqtary oqytylady.
Jumysshy otbasynda óskendikten, eńbek adamy men úshin qadirli ári qandaı qurmetke de laıyq. Ákeı 40 jyldaı Ashysaı kenishindegi shahtada jumysshy- shahter bolyp eńbek etti. Polımetall rýdasyn óndirýdegi sińirgen eńbegi úshin kezinde Eńbek Qyzyl Tý, «Qurmet Belgisi» ordenderimen, kóptegen medalmen marapattaldy.
Káribaı ÁMZEULY,
eńbek ardageri
Túrkistan oblysy
Tálimge toly tárbıe
Birinshi kezekte úı men ósken ortanyń, sodan keıin mektep pen joǵary oqý ornynyń basty mindeti – bala men jasóspirimnen jáne jas mamannan naǵyz ultjandy qazaq azamatyn tárbıelep shyǵarý bolýy kerek. Sapaly, bilikti maman daıarlaý isi osydan keıin turýǵa tıis. Osy mańyzdy máselege búginge deıin jóndi mán berilmeı kelgeni jasyryn emes. Eger ári qaraı da júrdim-bardym qaraıtyn bolsaq, munymyzdy keleshek keshire qoımas, sirá!
Qazir kúnde derlik bir basshynyń halyq nesibesin jymqyryp ustalǵanyn, sottalǵanyn estip ne kórip jatamyz. Endeshe, sol azamattar jas ýaǵynda «О́zgeniń ala jibin attama» degendi tipti estimegen de bolyp tur ǵoı. Amerıkalyq «Petrelli Previtera LLC» kompanııasynyń áleýmettik jelidegi málimeti boıynsha, elimiz qazir otbasylyq ajyrasý boıynsha álemde aldyńǵy ondyqta tur eken. Oılanarlyq jaǵdaı. Babalarymyz otbasylyq máselege asa bıik mán bergen. Jetimi men jesirin jylatpaǵan. Al qazirgi kúıimiz maqtanarlyqtaı emes.
О́zim biraz ýaqyttan beri jastar tárbıesine jamandy-jaqsyly qatysyp kelemin. Biz ótkergen tárbıeniń túri de, joly da kóp. Degenmen, balǵyn qazaq jasyn ómir boıy adastyrmaıtyn, shatastyrmaıtyn, eliniń naǵyz azamaty etetin – ol babalar aıtyp, kórsetip ketken sara jol. Tek sony jańǵyrta bilýimiz kerek. «Jańanyń bári umytylǵan eskiler» dep danyshpan aıtty degen sóz bar. Endeshe, sol eskini jańartaıyq. San ǵasyr boıy synalǵan, durystyǵy dáleldengen, qazaqtyń qazaq bolyp qalýyna qyzmet etip kelgen adam men qoǵam arasyndaǵy qaǵıdalardy bas kitap etip, onyń ataýyn «Ulttyq tárbıe negizderi» dep atasaq, urpaq tárbıesinde utarymyzdyń kóp bolatyny kúmánsiz.
Serikbaı QOShQAROV,
Qorqyt Ata atyndaǵy ýnıversıtettiń professory
QYZYLORDA
Shıpajaıdy jekege berýge bolmaıdy
Qazaqtyń zańǵar jazýshysy Muhtar Áýezov Saryaǵash mıneraldy sýyna bylaı dep baǵa bergen: «Borjomı sýyna jetetin sý joq. Al Saryaǵash sýyna kelsek, Borjomıden asyp túspese, kem emes!»
«Saryaǵash emdeý-saýyqtyrý kesheni» jaýapkershiligi shekteýli seriktestiginiń menshik ıesi – «Túrkistan oblysy ákiminiń apparaty memlekettik mekemesi. Shıpajaıda 727 oryndyq 8 jatyn korpýsy, konferensııa zaly, 280 oryndyq kınoteatr, jattyǵý terapııasy, shaǵyn fýtbol stadıony, iri shıpajaı tennıs kordy, 480 oryndyq ashana bar. Munda jylyna 15 myńnan astam adam kelip em-dom qabyldap, densaýlyqtaryn túzep qaıtady. Shıpajaıdyń kásipodaq uıymdary elimizdegi zeınetkerler men múgedekterdi qabyldaýǵa da úlken septigin tıgizedi.
Emdeý-saýyqtyrý orny óz tabysymen ósip, damyp qana qoımaı, Qazaqstan halqyna kóp jyl boıy qaltqysyz qyzmet kórsetip keledi. Osy jerde erekshe atap kórsetetin bir jaıt, shıpajaı memlekettik qoldaýdy qajet etpeıdi, qaıta tabysynyń 70 paıyzyn memlekettik bıýdjetke aýdaryp otyrady.
Eger shıpajaıdy jekeniń qolyna berse, joldama baǵasy aıtarlyqtaı ósip shyǵa keler edi de kásipodaq uıymynyń qyzmeti de zeınetkerler men múgedekter jáne qarapaıym halyq úshin qoljetimsiz bolyp qalar edi. О́ıtkeni jekemenshik ıesiniń óz paıdasy úshin jumys isteıtini aıtpasa da túsinikti. Bul óz kezeginde qoǵamda áleýmettik narazylyq týdyrýy yqtımal. Sondyqtan biz Saryaǵash emdeý-saýyqtyrý ornyn jekege berýge múldem bolmaıdy dep bilemiz.
Búginde shıpajaıda 412 adam turaqty jumyspen qamtylǵan. Atalǵan emdeý-saýyqtyrý ornynyń lentasyn 1959 jyly sol kezdegi respýblıka basshysy Dinmuhamed Qonaevtyń ózi qıypty. Munda Raqymjan Qoshqarbaev, Baýyrjan Momyshuly, Qasym Qaısenov, Ádı Sháripov syndy ekinshi dúnıejúzilik soǵys ardagerleri, Muhtar Áýezov, Sábıt Muqanov, Ǵabıt Músirepov, Ǵabıden Mustafın, Muhtar Shahanov, Shámshi Qaldaıaqov syndy aqyn, jazýshylar men kompozıtorlar demalyp, em qabyldaǵan.
Ǵabıden ESEMBEKOV,
Jazýshylar odaǵynyń múshesi,
Mádenıet qaıratkeri
ASTANA
