Baǵa • 19 Naýryz, 2025

Baǵany turaqtandyrý basty nazarda

42 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

Úkimette áleýmettik mańyzy bar azyq-túlik ónimderiniń baǵasyn turaqtandyrý máseleleri boıynsha keńes ótti. Talqylaý qorytyndysy boıynsha Premer-mınıstrdiń orynbasary – Ulttyq ekonomıka mınıstri Serik Jumanǵarın turaqtandyrý qorlarynda kókónisti saqtaý jumysyn tıisti deńgeıde atqarmaǵan oblys ákimderiniń orynbasarlaryna sógis jarııalady.

Baǵany turaqtandyrý basty nazarda

Saýda jáne ıntegrasııa mınıstr­liginiń málimetinshe, ótken aptada áleýmettik mańyzy bar azyq-túlik ónimderiniń ortasha baǵa ındeksi 0,2%-dy qurady, bul 2025 jyldyń basynan bergi eń tómen kórsetkish. Saýda jáne ıntegrasııa birinshi vıse-mınıstri Aıjan Bıjanova 2025 jyldyń basynan beri áleýmet­tik mańyzy bar azyq-túlik ónimderi baǵasynyń ortasha ósimi 3,4%-dy quraǵanyn, biraq naýryz aıynyń basynan bastap baǵanyń ósý dınamıkasy 0,4%-ǵa báseńdegenin atap ótti. Bıylǵy jyldyń basynan beri eń joǵary baǵa ósimi kartopqa (+19,3%), qyryqqabatqa (+23,2%) jáne sıyr etine (+9,0%) tıesili. Sonymen qatar kúrishtiń (-3,4%), jumyrtqanyń (-2,1%) jáne unnyń (-0,3%) baǵasy tómendegeni baıqaldy.

«Baǵanyń eń joǵary ósimi Aqtóbe oblysynda (+0,8%), Shyǵys Qazaqstan jáne Pavlodar oblystarynda (+0,5%), Jetisý oblysynda (+0,4%) tirkeldi. Sonymen qatar Astana qalasynda (-0,2%) jáne Batys Qazaqstan oblysynda (-0,1%) baǵa ındeksi tómendedi», dep atap ótti A.Bıjanova.

Aýyl sharýashylyǵy vıse-mınıstri Erbol Tasjúrekov óńir­lerdegi kókónis qorlarynyń bosa­tylý barysy týraly habarlady. Jergilikti atqarýshy organdardyń málimetinshe, 12 naýryzdaǵy jaǵdaı boıynsha áleýmettik-kásipkerlik korporasııa­lar (ÁKK) turaqtandyrý qorlary úshin kelisimshart jasaǵan kartop qory 41,3 myń tonnany quraıdy. Alaıda keıbir óńirlerde júr­gizilgen tekserý nátıjesinde málim­delgen kólem men kartop­tyń naqty qory arasynda aıtar­lyqtaı aıyrmashylyq bar ekeni anyqtaldy.

Mańǵystaý oblysynda málimdel­gen ÁKK-niń 2,5 myń tonnadan astamy­nyń tek 25 tonnasy ǵana naqty rastal­dy. Shyǵys Qazaqstan oblysynda má­lim­delgen ÁKK-niń 1,6 myń tonnadan astamynyń tek 35 tonnasy ǵana bolǵan. Atyraý oblysynda málimdelgeni – 394 tonna, rastalǵany – 110 tonna.

Abaı oblysynda málimdelgeni 2,2 myń tonnadan astam, rastalǵany 183 tonna. Jambyl oblysynda málimdelgeni 2,6 myń tonnadan astam, tekserý nátıjesinde bar bolǵany 308 tonna rastaldy. Ulytaý oblysynda ÁKK 1,8 myń tonnadan astam dep málimdegenniń naqty 827 tonnasy bolǵan. Batys Qazaqstan oblysynda ÁKK málimdegen 2,3 myń tonnadan astamynyń 1,3 myń tonnasy rastaldy.

Anyqtalǵan kemshilikter negizinde vıse-premer oblys ákimderiniń orynbasarlaryna kartop qorlarynyń durys baqylanbaýyna baılanysty sógis jarııalady. Serik Jumanǵarın Úkimet áleýmettik mańyzy bar azyq-túlik ónimderiniń baǵa­syn turaq­tandyrý úshin barlyq qa­jetti shara­lardy qabyldaǵanyn atap ótti. Máse­len, asyltuqymdy maldardy eksport­taýǵa tyıym salyndy, kartopty úshinshi elderge eksporttaýǵa alty aıǵa shekteý engizildi, ımporttyq taýyq jumyrtqalaryn ákelýge tyıym en­gizi­ledi. Degenmen jergi­lik­ti atqarý­shy organ tarapynan tıis­ti baqy­laý bolmasa, qabyldanǵan shara­lar­dyń nátıjeleri tıisti áser bermeıdi.

Qazirgi ýaqytta Qazaqstanǵa Pákis­tan men Qytaıdan arzan baǵadaǵy ımporttyq kartop jetkizý boıynsha jumystar belsendi túrde júrgizilip jatyr. Qazirdiń ózinde Saýda komı­teti men «KTZ express» ekonomı­kalyq operatorymen birge 4000 tonnadan asa kartop ımporttaldy, taǵy 700 tonna jolda.

Qosymsha, Aýyl sharýashy­lyǵy mınıstrligi men «Azyq-túlik korpora­sııasy» AQ birlesip kókónis baǵa­laryn turaqtandyrý úshin ózara is-qımyl shemasyn ázirledi. Bul shema áleý­mettik-kásipkerlik korporasııalar men «Azyq-túlik korporasııasy» arasyn­daǵy ózara is-qımyl arqyly ónim jet­kizý jáne óndirýshilerdi qar­jy­lyq qoldaý kórsetý úshin qarastyrylǵan.