Memleket basshysy Qasym-Jomart Kemeluly Toqaevtyń qatysýymen ótken Ulttyq quryltaıdyń VI otyrysynda
Prezıdenttiń aıtqan negizgi oılary qoǵamda keńinen talqylanýda. Bul tujyrymdar elimizdiń ǵylymı ortasy men joǵary oqý oryndary úshin de asa mańyzdy dep bilemin.
Qazaqstandaǵy alǵashqy jáne eń kóne ýnıversıtet – Abaı atyndaǵy Qazaq ulttyq pedagogıkalyq ýnıversıteti (Abai University) úshin Memleket basshysynyń Abaı ınstıtýttaryn «Konfýsıı, Gıote, Servantes ınstıtýttary úlgisindegi tolyqqandy mádenı-aǵartýshylyq mekemeler jelisine aınaldyrý» týraly aıtqan sózi erekshe mánge ıe.
Shyn máninde, Abaı ınstıtýttary búginde Qazaqstannyń basty seriktes elderindegi mádenıet elshisine aınalýy tıis. Bul – tek álem tanıtyn uly aqynnyń jáne qazaq oıshylynyń 180 jyldyǵy qarsańynda onyń murasyn dáripteý ǵana emes, sondaı-aq ulttyq rýhty keńinen nasıhattaıtyn mańyzdy ıdeologııalyq bastama.
2011 jyldan beri halyqaralyq deńgeıde Abai University shet memlekettegi seriktes joǵary oqý oryndarynyń bazasynda 7 halyqaralyq Abaı ortalyǵyn ashty. Búginde Túrkııa, Polsha, Qytaı, Vetnam, Reseı jáne О́zbekstanda jumys isteıtin bul ortalyqtardyń basty maqsaty – qazaq mádenıetin, qazaq tilin jáne uly aǵartýshy Abaı Qunanbaıulynyń murasyn nasıhattaý. Sonymen qatar, ortalyqtarda tanymdyq is-sharalar, mádenı hám ǵylymı semınarlar, Qazaqstannyń tarıhy men mádenıeti boıynsha sabaqtar ótkiziledi. Bul ortalyqtar bıýdjetten tys qarajat esebinen jáne sheteldegi Qazaqstandyq elshilikterdiń (mysaly, Samarqand memlekettik ýnıversıtetindegi Abaı ortalyǵy – Qazaqstannyń О́zbekstandaǵy Elshiliginiń qoldaýymen) jáne otandyq bıznes qurylymdarynyń demeýshiligimen ashyldy.
Prezıdenttiń bastamasyn tolyq qoldaı otyryp, biz Abaı ınstıtýttarynyń jahandyq jelisi Qazaqstannyń halyqaralyq ǵylym men bilim berý keńistigine enýine, elimizdiń ımıdjdik saıasatyn damytýǵa zor úles qosady dep sanaımyz. Sonymen qatar, bul ınstıtýttar qazaq halqynyń ulttyq biregeıliginiń negizin qalaýshy – ana tilimiz qazaq tili men mádenı murasyn nasıhattaýdyń tıimdi alańyna aınalyp keledi. Qazaq tiline degen qyzyǵýshylyq ta artyp keledi. Máselen búginde álem boıynsha 16,741 mıllıon adam qazaq tilinde sóıleıdi.
Osylaısha, Abaı ınstıtýttary qazaqstandyq mádenıettiń jahandanýyna, bilim jáne ǵylym salasyndaǵy halyqaralyq yqpaldastyqtyń kúsheıýine, sondaı-aq dıplomatııalyq baılanysty nyǵaıtýǵa yqpal etetin mańyzdy quralǵa aınalady degen senim mol.
Al Abai University, pedagogıkalyq bilim berýdiń jetekshi ǵylymı-ádistemelik ortalyǵy retinde, qazaqstandyq ýnıversıtetter men mádenı uıymdardyń halyqaralyq deńgeıdegi kúsh-jigerin biriktirýge uıytqy bola alady.
Birlik pen ulttyq jańǵyrýdy maqsat tutqan alqaly jıyn Ulttyq quryltaıdy Prezıdent aldaǵy ýaqytta Syr óńiri Qyzylordada ótkizý týraly sheshim qabyldady.
Bolat Tilep, Abaı atyndaǵy QazUPÝ Basqarma Tóraǵasy-Rektor
