Saıasat • 10 Maýsym, 2025

Seriktestikti tereńdetýge múddeli

80 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

Iran tarapynyń shaqyrýymen Qazaqstan Respýblıkasy Premer-mınıstriniń orynbasary – Syrtqy ister mınıstri Murat Nurtileý Iran Islam Respýblıkasyna resmı saparmen bardy.

Seriktestikti tereńdetýge múddeli

Sýret: instagram.com/mfa_kz/

Sapar baǵdarlamasy Iran Prezıdenti Masýd Pezeshkıanmen kezdesýden bastalyp, taraptar qazaq-ıran yntymaqtastyǵynyń ózekti máselelerin talqylady, sondaı-aq ekijaqty qatynastardy jan-jaqty nyǵaıtýǵa nıetti ekenin rastady.

Kezdesý barysynda saýda-ekono­mıkalyq yntymaqtastyqty keńeıtý máselelerine erekshe nazar aýdaryldy. Taraptar 2024 jyldyń qorytyndysy boıynsha ekijaqty taýar aınalymynyń 50 paıyzǵa artqanyn atap ótip, bul kórsetkishti odan ári ulǵaıtýǵa múddelilik tanytty. Kaspıı teńiziniń tranzıttik áleýetin paıdalaný jáne «Soltústik – Ońtústik» halyqaralyq kólik dálizin damytý máselelerin qosa alǵanda, kólik-logıstıka salasyndaǵy birlesken jumys perspektıvalary qarastyryldy.

Kezdesý nátıjesinde Masýd Pezeshkıan qazaq-ıran qatynas­tarynyń deńgeıine joǵary baǵa berip, Qazaqstan Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaevqa izgi tilegin joldady.

Osy sapary aıasynda Murat Nurtileý Iran Islam Respýblıkasynyń Syrtqy ister mınıstri Seıed Abbas Arakchımen kelissózder ótkizdi. Mınıstrler ekijaqty ózara is-qımyldyń qazirgi jaǵdaıy men damý perspektıvalaryn talqylady, halyqaralyq jáne óńirlik kún tártibindegi ózekti máseleler boıynsha pikir almasty. Buǵan qosa saýda-ekonomıkalyq seriktestikti tereńdetýge erekshe nazar aýdarylyp, yntymaqtastyqty sapaly jańa deńgeıge shyǵarý qajettiligi atalyp ótti.

«Biz eki el arasyndaǵy syndarly ári qarqyndy dıalogti keńeıtýdi jalǵastyramyz. 2024 jyly ekijaqty taýar aınalymy 12,3%-ǵa ósip, 340 mln dollardan asty. Al 2025 jyldyń birinshi toqsanynda bul kórsetkish 82%-ǵa artyp, 129 mln dollardy qurady. Biz osy oń qarqyndy saqtap, ózara saýdany 3 mlrd dollarǵa deıin ulǵaıtýdy kózdep otyrmyz», dep málimdedi M.Nurtileý.

Qazaqstan jáne Iran syrtqy saıa­sı vedomstvolarynyń basshylary Kaspıı óńirin damytý máseleleri boıynsha kúsh-jigerdi úılestirýdiń mańyzyna toqtaldy. Sondaı-aq Qazaqstannyń shekara mańyndaǵy oblystary men Iran provınsııalary arasyndaǵy yqpaldastyqty keńeıtý jáne eki eldiń Kaspıı porttarynyń áleýetin tolyq paıdalaný mańyzdy baǵyt retinde ataldy.

Taraptar halyqaralyq alań­dardaǵy ózara is-qımyldy oń baǵalap, atalǵan baǵyttar boıynsha jumysty jalǵastyrýǵa ýaǵdalasty. Kelissózderdiń qorytyndysy boıynsha eki eldiń syrtqy ister mınıstrlikteri arasynda Yntymaqtastyq baǵdarla­masyna jáne Dıplomatııalyq arhıv salasyndaǵy ózara túsinistik týraly memorandýmǵa qol qoıyldy.

Sonymen qatar Qazaqstan Syrtqy ister mınıstri IIR Joǵarǵy kóshbas­shysynyń Halyqaralyq máseleler jónindegi keńesshisi Alı Akbar Velaıatımen kezdesý ótkizdi. Onda saıası, ekonomıkalyq jáne mádenı salalardaǵy baılanystardy nyǵaıtý talqylandy. Sondaı-aq óńirlik pen halyqaralyq uıymdar sheńberindegi yqpaldastyq jáne óńirlik turaqtylyq pen qaýipsizdikti qamtamasyz etý máselelerine erekshe kóńil bólindi.

Buǵan qosa M.Nurtileý Irannyń «Kaveh» kompanııasy dırektorlar keńesiniń tóraǵasy Mohammad Sadeg Kaveni qabyldady. Suhbat barysynda saýda-ekonomıkalyq baılanystardy keńeıtý, sonyń ishinde ónerkásip pen logıstıka salalaryndaǵy birlesken ınvestısııalyq jobalardy júzege asyrý perspektıvalary qaraldy. Qazaqstan men Iran arasyndaǵy taýar aınalymyn arttyrý jáne halyqaralyq kólik dálizderi aıasynda tranzıttik múmkindikterdi paıdalaný máseleleri de kún tártibinen tys qalǵan joq.