Qazaqstan-Vetnam: Áriptestiktiń jańa kókjıegi

Májilis Tóraǵasy Qabıbolla Jaqypov bastaǵan qazaqstandyq parlamentshiler delegasııasy resmı saparmen Vetnam Sosıalıstik Respýblıkasynda boldy.  Astana men Hanoı arasyn bólip turǵan 4 myń shaqyrymnan asatyn jol ózara yntymaqtastyqty tereń­dete túskisi keletin áriptesterge eshqandaı bóget bola almaıdy.  Bul – qos memleket halyqtarynyń dostyq qarym-qatynasy men eki el basshylarynyń ýaǵdalastyǵynyń jemisi. Vetnam Qazaqstandy já­ne mem­lekettiń mańyzdy bas­ta­ma­laryn jaqsy biledi, son­dyq­tan, aldaǵy yntymaqtastyqqa jo­ǵary senim artady.  Eki el ara­syndaǵy osy syndarly qaty­nastyń odan ári damýyna Par­lament ókilderi de óz úlesterin qospaq. Bul taqyryp qazaqstandyq delegasııa músheleriniń Vetnam jerinde ótkizgen kezdesýleriniń birinde áńgime  arqaýyna aınaldy. Májilis Tóraǵasy Qabıbolla Jaqypov Qazaqstan Prezıdentiniń arnaıy ókili retinde Vetnam Prezıdenti Chyong Tan Shanga Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń 2017-2018 jyldary BUU Qaýipsizdik Keńe­siniń turaqty emes músheligine Qazaqstan kandıdatýrasyn qoldaý jóninde joldaýyn tabys etti. Kezdesý barysynda taraptar Qazaq­stan-Vetnam qarym-qatynasy jaıyn sóz etti. Májilis Tóraǵasy Vetnamdy Qazaqstannyń Ońtústik-Shyǵys Azııadaǵy mańyzdy saıası jáne ekonomıkalyq áriptesi dep atady. Sondaı-aq, «Nurly Jol» Jańa Ekonomıkalyq Saıasatyna, ÚIID baǵdarlamasyna, sondaı-aq, Qazaqstannyń ınvestısııalyq tartymdylyǵyn joǵa­ry­latý máselelerine toqtaldy. Chyong Tan Shang elimizdiń jetken je­tistikterin sanamalap, Qazaqstan­nyń bolashaqta talaı asýlardy baǵyn­dy­ratynyna senim bildirdi jáne zamanaýı memleket qurý jáne damytý máselelerinde Vetnam halqyna kórsetken kómek úshin  bizdiń elimizge alǵys bildirdi. Onyń aı­týynsha, Vetnam jáne Eýrazııalyq ekono­mıkalyq odaq elderi arasynda kelisimge qol qoıý óz memleketi úshin aıtarlyqtaı mańyzǵa ıe. Al  qos memleket prezıdentteri ara­syn­daǵy kelisimderdi zańdyq turǵydan qoldaý jaıynda Májilis Tóraǵasy qazaqstandyq parlamentshilerdiń aldaǵy ýaqytta da eki eldiń ózara is-qımylyn kúsheıtýge yqpal etýge daıyn ekendikterin jetkizdi. Qazaqstandyq parlamentshiler dele­gasııasynyń Hanoı qalasyna sapary Parlamentaralyq Odaqtyń 132-As­sam­bleıasymen tuspa-tus keldi. Quramy senator E.Muqaev, Májilis depýtattary M.Áshimbaev, R.Mádınov, Á.Bımendına, V.Kııanskıı, Ú.Medeýovpen tolyqqan delegasııa músheleri joǵary parlamenttik jıynnyń kún tártibin talqylaýǵa qatysty. Osy jyly ózek bolǵan taqyryp – 2015 jyldan keıingi turaqty damý maqsattary.  Bul – aldaǵy 15 jylda turaqty damýdy qamtamasyz etýge jáne kedeılik deń­geıin tómendetýge baǵyttalǵan ámbebap baǵdarlama. Onda 17 maqsat pen 169 mindet belgilengen. Turaqty damýdyń negizgi úsh bóligi mynalar: áleýmettik, ekonomıkalyq, ekologııalyq. Osy baǵytta Qazaqstanda atqarylyp jatqan jumystar týraly ortaq pikir almasýlar aıasynda Qabıbolla Jaqypov «Turaqty damý maqsattary: sózden iske» taqyrybynda sóılegen sózinde baıandady. Máselen, Qazaqstan bastamashy bolǵan BUU-ǵa múshe-memleketter «Rıo+20» kon­ferensııasynda qoldaǵan «Jasyl kópir» áriptestik baǵdarlamasy, «jasyl ekonomıkaǵa» kóshý tujyrymdamasy, sondaı-aq, Astanada ótetin «EKSPO-2017» halyqaralyq kórmesine basa nazar aýdaryldy. Májilis Tóraǵasynyń pikirinshe, 2015 jyldan keıin ǵalamdyq deńgeıdegi turaqty damý maqsattaryn júzege asyrý úderisine barlyq halyqaralyq qoǵamdastyq qatysýy qajet. Qabıbolla Jaqypov: – Biz Astana ekonomıkalyq forýmy janyndaǵy G-Global halyqaralyq kommýnıkatıvti alańyn usynýǵa daıynbyz. Ol Qazaqstannyń bastamasymen dúnıejúzilik damýdyń ózekti máselelerin talqylaý jáne olardy sheshý jolynda  syndarly usynystar ázirleý úshin álemdik aqyl-oıdy biriktirý maqsatynda qurylǵan. Turaqty damý maqsattaryna jetý úshin bizge ǵalamdyq únqatysýdyń qazirgi G-7 nemese G-20-dan da aýqymdy pishimi kerek. Sondyqtan da tikeleı, G-Global kommýnıkatıvti alańy ǵalamdyq mańyzdy máselelerdi sheshýdiń qozǵaýshy kúshi bolmaq,– dedi. Sapar barysynda qazaqstandyq parlamentshiler Vetnamnyń soltústik shyǵysyndaǵy týrıstik jáne ónerkásiptik damyǵan  Kýang Nın provınsııasynda bolyp, eki el aımaqtary arasynda ózara is-qımyldy nyǵaıtý máselelerin talqylady. Delegasııa músheleri Ho Shı Mın atyndaǵy Ulttyq saıası akademııa tyńdarmandarymen kezdesti. Jyl saıyn bul jerde 45 myńnan astam adam tálim alady. Q.Jaqypov Qazaqstannyń zama­naýı damýynyń erekshelikteri, «Qazaq­stan-2050» Strategııasy, ÚIIDB jáne «Nur­ly jol» týraly baıandady. – Vetnam 2020 jylǵa qaraı ındýs­trııalyq ekonomıka mártebesine jetý, óńdeý salasyn jańǵyrtý, ǵylymı qamtymdy óndiris úlesin arttyrý týraly maqsat qoıdy. Sizderdiń elderińizdiń ındýstrııalandyrý baǵyty óziniń maqsat, mindetteri boıynsha «Nurly Jol» Jańa Ekonomıkalyq Saıasatymen úndes keledi. Bul jospardy tabysty oryndaý qaýip-qaterler men daǵdarysqa qarsy turýǵa yqpal etip qana qoımaı, bizdiń elimizdiń 2050 jylǵa qaraı eń damyǵan 30 eldiń qataryna kirýine múmkindik beredi, – dep atap ótti Májilis Spıkeri. Q.Jaqypovtyń aıtýynsha, Qazaqstan úshin mıkroelektronıkalardy, nanotehnologııalardy ázirleýmen aınalysatyn joǵary tehnologııaly Saıgon saıabaǵy aıryqsha qyzyǵýshylyq týǵyzady. Vetnamǵa sapar barysynda Qabıbolla Jaqypov Vetnam, Iordanııa, Shvesııa parlamentteri spıkerlerimen jáne Parlamentaralyq Odaq basshysymen ekijaqty kezdesýler ótkizdi. Syndarly áńgime nátıjesinde taraptar beıindi komıtetter men yntymaqtastyq jónindegi toptar arqyly parlamentaralyq baılanystardy ilgeriletýge ýaǵdalasty. Sonymen qatar, delegasııa músheleri Vetnamda Qazaqstan elshiliginiń jańa ǵımaratynyń ashylýyna qatysty.  Sal­tanatqa jınalǵandardyń atap ótkenindeı, bul – qos memleket arasyndaǵy ekijaqty qarym-qatynasty nyǵaıtýǵa degen múd­deliliktiń kórsetkishi, dostyqtyń, áriptestik pen ózara senimniń belgisi. Sáýlebek BIRJAN.