Orta bıznesten ozyp shyqqandar

 

Osydan biraz buryn Aqordada ótken Úkimettiń keńeıtilgen otyrysynda Memleket basshysy Nursultan Nazarbaev «Orta bıznestiń jetekshi kompanııalaryna qoldaý kórsetý úshin biz «Ulttyq chempıon» belsendiligin iske qosý jóninde kópten beri aıtyp kelemiz. Bul jónindegi jumys qalaı alǵa basýda? Qazir maǵan tym quryǵanda bir kompanııany atap berińizdershi» degen bolatyn.

Elbasynyń osy suraǵyna bergen jaýabynda «Báıterek» UBK» AQ basqarma tóraǵasy Qýandyq Bıshimbaev qazirdiń ózinde mashına jasaý, taǵam ónerkásibi, kólik pen logıstıka salasynda jumys istep jatqan 30 kóshbasshy kompanııanyń aıqyndalǵandyǵyn málimdegen edi. Keshe Astanada bolyp ótken «Básekege qabiletti kóshbas­shylar – ulttyq chempıondar» baǵdarlamasyn júzege asyrý jónindegi basqarýshy komıtettiń otyrysynda osy aıtylǵan jumystyń alǵashqy qadamdary túıindeldi. «Báıterek» ulttyq basqarýshy holdıngi» AQ basqar­masynyń tóraǵasy Qýandyq Bıshimbaev jetekshilik etken bul sharaǵa Investısııalar jáne damý mınıstri Áset Isekeshev qatysyp, jınalǵandarǵa arnap quttyqtaý sóz sóıledi. Qazirgi kúni baǵdarlamaǵa qatysýshylarǵa kórsetiletin qoldaý quraldary men tetikteriniń naqty aıqyndalý ústinde ekendigin atap ótti. Ulttyq kásipkerler pala­tasynyń tóralqa tóraǵasy Tı­mýr Qulybaev otandyq orta bıznesti damytý máselesinde bul baǵ­darlamanyń paıdasy mol ekendigin jetkizdi. Qýandyq Bıshimbaev baǵdar­lamany iske asyrý aıasynda sońǵy eki aıda McKinsey&Company ha­lyqaralyq kompanııasy­men birlese otyryp, oǵan qaty­sýshylar arasynda irikteý jumys­tarynyń júr­gizilgendigin, búgingi kúni bul jumys aıaqtalyp, 300-den astam kásiporyndar arasynan 32 kompanııanyń tańdap alynǵandyǵyn, olardyń 20-sy agroónerkásiptik keshen salasyndaǵy, 7-eýi mashına jasaý, 5-eýi qurylys materıaldary óndirisi salasyndaǵy kompanııalar ekendigin habarlady. Búgingi kúni qatysýshy kom­panııalarǵa dıagnostı­ka júr­gizilýde. Onyń qorytyndy­synda ár kompanııaǵa laıyqty jeke jospar ázirlenip, ári qaraı damýyna qatysty tıisti usynystar beriledi. Iriktelgen kompanııalar bas­qarý salasyndaǵy aldyńǵy qatarly tájirıbemen tanysyp, basqarý konsaltıngi salasynda qyzmet kórsetetin jetek­shi halyqaralyq kompanııalardan ózderine qajetti naqty prak­tıkalyq nusqaýlyqtardy ala alatyn bolady. Baǵdarlamaǵa qatysýshylarǵa kórsetiletin qoldaý quralynyń taǵy bir túri – memlekettik organ­dardyń jalpy salaǵa tán ákim­shilik kedergilerdi joıý bóliginde olardyń qyzmetterin úılestirýi bolyp tabylady. «Bizdiń bul jańa baǵdar­lamamyz shıkizattyq emes eksportty damytý, ónerkásiptik óndiris kólemin arttyrý, joǵary jalaqy alatyn jańa jumys oryndaryn qurý jáne ımporttyq ónimderdi otan­dyq ónimdermen almastyrý sekildi kúrdeli mindetterdi sheshýge baǵyttalyp otyr. Orta bıznesti qoldaýdyń bul baǵdarlamasy sátti júzege asqan jaǵdaıda, biz oǵan iriktep alynǵan kompanııalar ózderindegi eńbek ónimdiligin orta eseppen jylyna 10 paıyzǵa ósirip, eksporttyq ónimderiniń kólemin qazirgiden 30 paıyzǵa deıin art­tyrady dep kútemiz. Bular elimizdiń ishki jalpy óniminiń kólemin ósirýge, ekonomıkany ártaraptandyrýǵa, qazaqstandyq eksport kólemin arttyrýǵa, ónimdilik pen rentabeldilikti nyǵaıtýǵa úles qosa alatyn jáne jańa rynoktarǵa shyǵa alatyn básekelestik qabileti myǵym kompanııalarǵa aınalýy tıis. Bizdiń elimizdiń bıznesi úshin aıtylǵan maqsattarǵa qol jetkizý óte ózekti bolyp otyr», dedi otyrys barysyndaǵy sózinde «Báıterek» ulttyq basqarýshy holdıngi» AQ basqarmasynyń tóraǵasy Qýandyq Bıshimbaev. Otyrysqa qatysqan kompanııalar ókilderi sóz alyp, baǵdarlamany qoldaıtyndyqtaryn jetkizdi. – Biz Elbasynyń bastamasy­men bul baǵdarlamanyń qabyl­danǵanyna qýanyshtymyz. Bizdiń kompanııa osy iste belsendilik tanytqandardyń biri boldy. Baǵ­darlama orta bıznes salasynda básekelestik qabileti mol kóshbasshylardyń shyǵýyna úlken yqpal etetin bolady, – dedi bizben áńgimesinde «Alageým grýp» JShS dırektorlar keńesiniń tóraǵasy Erkebulan Ilııasov. – Baǵdarlamadaǵy «Báıterek» hol­dınginiń rólin qalaı baǵa­laısyz? – Mundaǵy «Báıterektiń» róli óte zor. О́ıtkeni, bul basqarýshy kompanııa óziniń qarjy ınstıtýttary jáne agenttikterimen bizge kómekke kelip, baǵdarlamaǵa mem­lekettik qoldaý sharalaryn qamtamasyz etetin bolady. Qoldaý sharalarynyń «Báıterek» arqyly bir tereze qaǵıdatymen júzege asyrylatyndyǵy bizdiń jumysymyzdy jeńildete túsip, memlekettik qoldaýdyń tıimdiligin de arttyra túsetindigi anyq. Al elimizdegi qus eti óndirisiniń 20 paıyzǵa jýyǵyn qamtamasyz etip otyrǵan «Alel Agro» AQ qarjy dırektory Naım Turdıev qazirgi kúni ózderiniń kompanııasy elimizdiń ishki rynogynda básekelestik qabiletke ıe bolǵanymen syrtqy rynokqa shyǵýdyń qıyndyqtary bar ekendigin, mine, osy problemany eńserýde bul baǵdarlama ózderine úlken járdemshi bola alatyndyǵyn, sebebi, onda kór­setilgen qoldaý sharalary men quraldary kompanııalarynyń múddesine sáıkes keletindigin jetkizdi. Shara aıaqtalǵannan keıin jýr­nalısterge bergen shaǵyn suh­batynda «Báıterektiń» basshysy Qýandyq Bıshimbaev Elbasynyń bergen tapsyrmasyna sáıkes bú­gingi kúni aýyl sharýashylyǵy men taǵam ónerkásibi, mashına jasaý jáne qurylys salalary boıyn­sha bolashaqta halyqaralyq naryqtarǵa belsendi shyǵa alatyn 32 kompanııanyń anyqtalǵandyǵyn, olar shyǵaratyn ónimderdiń jalpy kólemi 340 mıllıard teńgeni quraıtyndyǵyn, eksporttyq aı­nalym kórsetkishi 40 mıllıard teńgege jýyq ekendigin jáne olar­dyń 23 myń adamdy jumyspen qam­typ otyrǵandyǵyn jetkizdi. – Bul kompanııalar qazirdiń ózinde eksport baǵytynda jumys istep keledi. Olardyń eksporttyq ónimderiniń kólemi jylyna orta eseppen 12,2 paıyzǵa artýda. Bul – elimizdiń jalpy ekonomıkalyq ósiminen joǵary. Mine, osyndaı sebeptermen bul kompanııalar tańdaýǵa iligip otyr. Endigi kezekte biz Investısııalar jáne damý mınıstrligi, kásipkerlerdiń ulttyq palatasymen birige otyryp, olardy neǵurlym jyldam damytýǵa laıyqtalǵan baǵdar­lamalyq qoldaý sharalaryn júzege asyra bastaımyz, – dedi. Eger ózimizdiń qazaqy tú­sinigimizge laıyqtap, mysalmen aıtatyn bolsaq, búgingi ótken bul shara otandyq orta bıznestiń uly báıgesine túsetin júırikterdi anyqtaǵanmen birdeı. Kúni erteń olar baby kelisken jaraý attaı saılanyp, sol báıgege túsetin bolady. «Júırikten júırik ozar jarysqanda» degendeı sol kezde olardyń arasyndaǵy naǵyz tulparlar – otandyq bıznestiń chempıondary anyqtalady. Bul – ómirdiń báıgesi, tirshiliktiń tutqasy sanalatyn ekonomıkanyń naǵyz báıgesi. Halyqaralyq deńgeıde shabýǵa laıyqtalyp otyrǵan olarǵa iske sát demekpiz. Suńǵat ÁLIPBAI, «Egemen Qazaqstan».