El egis naýqanyna daıyn

Ortalyq kommýnıkasııalar qyzmetinde Aýyl sharýashylyǵy vıse-mınıstri Saparhan Omarov baspasóz máslıhatyn ótkizdi. Ol búgingi tańda aýyl sharýashylyǵy eńbekkerleriniń egis naýqanyna daıyndyǵy jóninde aıtty. Kóktem erte keletin ońtústik óńirde dala jumystary bastalyp ta ketipti. Osyny aıtqan vıse-mınıstr bıylǵy jyly aýylsharýashylyq daqyldary 21,5 mln. gektar alqapqa egiletinin jetkizdi. Dándi daqyldar 15,2, onyń ishinde bıdaı 12,2 mln. gektarǵa sebiletin kórinedi. Al, ósimdik sharýashylyǵyn ártaraptandyrý boıynsha jumysty kúsheıtý maqsatynda mınıstrlik birqatar sharalar qabyldapty. Máselen, bıdaı óndirisin sýbsıdııalaý normalary qysqartylyp, qosymsha bólingen qarajat esebinen ózge basym daqyldarǵa kóterińki sýbsıdııa normatıvteri belgilengen. Keıbir sandarǵa zer salsaq, bıyl bıdaı alqaptary – 235, kúrish 8,5 myń gektarǵa qysqarypty. Sonyń esebinen dándi-jem, burshaqty jáne jarma daqyldarynyń alqaby 104 myń gektarǵa ulǵaıatyn bolady. Maıly daqyldardy 2,2 mln. gektarǵa, jemshóp daqyldaryn ótken jylǵy deńgeıden 349 myń gektarǵa ósire otyryp, 3,7 mln. gektarǵa jýyq alqapta ornalastyrý kózdelipti. Bıylǵy jyly kóktemgi dala jumystaryn júrgizýge, sharýalardy odan ári nesıelendirýge 60 mlrd. teńge kóleminde bıýdjettik nesıe bólingen. Bul byltyrǵy 20 mlrd. teńgege artyq. Kórsetilgen qarajat qaryz túrinde ekinshi deńgeıli bankter men Azyq-túlik kelisim-shart jáne Agrarlyq nesıe korporasııalary arqyly beriledi. Sondaı-aq, búginde barlyq aýyl sharýashylyǵy taýarlaryn óndirýshiler tuqymmen qamtamasyz etilgen. «Oblystyq aýyl sharýashylyǵy basqarmalarynyń derekteri boıynsha, 2,2 mln. tonna tuqym saqtaldy, bul qajettiliktiń 94 paıyzyn quraıdy. Desek te, Aqtóbe, Batys Qazaqstan, Qostanaı jáne Soltústik Qazaqstan oblystarynda 162,5 myń tonna kóleminde dándi daqyldar tuqymynyń tapshylyǵy bolǵan. Áıtse de, tapshylyq oblysishilik, oblysaralyq almasý jáne bıdaıdy forvardtyq satyp alý baǵdarlamasy esebinen 100 paıyzǵa toltyryldy. Al, qajetti dızel otynynyń kólemi 366 myń tonna mólsherinde. Operatorlardyń shyǵyndaryn eskergende aýyl sharýashylyǵy taýarlaryn óndirýshiler úshin dızel otynynyń ortasha baǵasy lıtrine 81 teńgeni quraıdy», dedi S.Omarov. Egis naýqanyna kerek tehnıkanyń ázirligi de kóńil kónshiterlik. Osy kezde respýblıkada 154 myń traktor, 90 myń dánsepkish, 334 myń topyraq óńdeý quraly, 5 myń búrikkish, 3,4 myń zamanaýı joǵary ónimdi sebý kesheni bar. Vıse-mınıstrdiń sózine ılansaq, naýqandy jaqsy ótkerýge osy tehnıkalar jetkilikti. Sharada bıdaı eksporty da nazardan tys qalmady. «2014-2015 jyldarǵa Qazaqstannyń eksporttyq áleýeti 7 mln. tonna deńgeıinde jos­parlanyp otyr. Búginde 4,7 mln. tonna jóneltildi, bul astyq dástúrli baǵyttarda eksporttaldy. Negizinen, bıdaı Ortalyq Azııa, Ázerbaıjan, Iran, Aýǵanstan, Qytaı elderine jiberildi. Munymen birge, 1,1 mln. tonna kóleminde un eksporttaldy. Endi Taıaý Shyǵys baǵytyndaǵy perspektıvaǵa toqtalsam, negizinen bizdiń astyqty Iran jaǵy tasymaldaıdy. Osy oraıda atalǵan elge deıingi temirjoldyń qurylysyna baılanysty bıyl eksport kólemi eki esege artady dep úmittenemiz», dedi mınıstrdiń orynbasary. Elimizde baý-baqsha men jemis-jıdek óndirý salasyndaǵy jumystar jóninde qoıylǵan suraqqa: «Qazaqstan jemis-jıdekpen óziniń ishki naryǵyn 80 paıyzǵa qamtamasyz etip otyr. Bul – óte jaqsy kórsetkish», dep jaýap berdi S.Omarov. О́z elimizdiń Astana bazarlaryndaǵy jemis-jıdekteriniń kólemi men úlesi qan­daı ekenin biletin jýrnalıster vıse-mı­nıstrdiń bul jaýabyna kúmánmen qarady. Nurbaı ELMURATOV, «Egemen Qazaqstan».