Qoǵamdyq tártipke qaltqysyz qyzmet

Parlament Májilisi men jergilikti máslıhattar depýtattaryn saılaý barysynda qoǵamdyq tártipti qamtamasyz etý máselesi týraly keshe Ortalyq kommýnıkasııalar qyzmetinde arnaıy brıfıng bolyp ótti. Bul joly buqaralyq aqparat quraldarynyń aldyna Ishki ister mınıstriniń birinshi orynbasary Marat Demeýov shyqty.  Saılaý kúni, ıaǵnı keshe Májilis jáne jergilikti máslıhattar depýtattaryn tań­daý úshin elimizde 9905 saılaý ýchas­keleri ashylǵan-dy. Osyǵan oraı quqyq qor­ǵaý organdarynyń qyzmetkerleri de kúsheı­tilgen jumys rejimine kóship, quqyqtyq tártipti qamtamasyz etý úshin birqatar sharalar qabyldaǵany belgili bolyp otyr. Saılaý ýchas­ke­lerine quqyq qorǵaý organdary tara­pynan qansha adam bólingeni jáne olardyń nendeı mindetter atqa­ra­tynyn Ishki ister mınıstriniń birinshi orynbasary taratyp aıtyp berdi. Onyń sózinen belgili bolǵany, bas­shy­lyq pen komandalyq quramnyń táýlik boıy kezekshilik uıymdastyryp, qosymsha kúshterdi tartý arqyly patrýldik jasaq­tardy kóbeıtý jolymen saılaý ýchaskelerine jaqyn kóshelerge kóbirek bekitilgendigi. Saılaý kúni qoǵamdyq tártipti saqtaý úshin 20 myńnan astam polısııa qyzmetkeri tartylǵan. Bıýlletenderdi saılaý ýchaskelerine ákelgen sátten bastap táýliktik kúzetý kúsheıtilip, barlyq qaýipsizdik sharalarynyń saqtalýy qamtamasyz etilgen. Ol, bul rette, saılaý naýqany qalyp­ty jaǵdaıda ótkendigin jáne saılaý zań­na­masyn óreskel buzý faktileri oryn alma­ǵandyǵyn aıtty. Onyń ústine, «Qazaqstan Res­pýb­lıkasyndaǵy Saılaý týraly» Kons­tıtýsııalyq zańǵa sáıkes, saılaý ótki­zil­gen kún quqyq qor­ǵaý organdary úshin jumys kúni  bol­ǵan­dyqtan, ishki ister organ­dary­nyń qyzmetkerlerine qoǵamdyq tártipti qor­ǵaý men jol qaýipsizdiginiń tıis­ti deńgeıin qamtamasyz etý baǵy­tynda úlken jaýap­kershilik júktelipti. Jaǵdaıdy jedel saýyqtyrý jáne tıisti quqyqtyq tártipti qamtamasyz etý úshin IIM 16-18 naýryz aralyǵynda «Quqyqtyq tártip» jedel-profılaktıkalyq is-shara ótkizilgeni de ataldy. «Saılaý ýchaskelerinde kez kelgen quqyqqa qaıshy áreketterge jedel yqpal etý úshin birqatar is-sharalar júzege asyryldy: 17-24 naýryz aralyǵynda ishki ister organdarynyń barlyq jeke qura­my, onyń ishinde tótenshe jaǵdaılar, qyl­mystyq-atqarý júıesi bólinisteri jáne Ulttyq ulan qyzmettiń kúsheıtilgen nusqa­syna kóshirildi; Ishki ister organdary men Ulttyq ulannyń kúsh-quraldary eskerilip, jeke quramdy ornalastyrýdyń tıisti jos­pary jasaldy; IIM-de jáne aýmaqtyq IID-de jumyldyrylǵan kúsh-quraldaryn bas­qarý jáne úılestirý úshin arnaıy shtabtar quryldy; árbir qalalyq, aýdandyq organ­darda 2-3 jedel-tergeý toptary qury­lyp, olar­dyń quramyna prokýratýra qyzmet­ker­leri de tartyldy», – dedi birinshi vıse-mınıstr. M.Demeýov polısııa qyzmet­ker­leri baıqaýshylar men jýr­na­lıs- ­ter tarapynan jasalatyn foto jáne beıne túsirý áre­ket­teri­ne aralaspaıtyndyǵyn  da tilge tıek ete ketti. Jáne de kez kel­gen saılaý zańna­masyn buzýǵa baıla­nysty aryzdar men sha­ǵymdar ishki ister organdarynyń quzyret­tiliginiń sheginde saılaý kúni shuǵyl qaralyp otyrdy. Sondaı-aq, jol qaýipsizdigin qamtamasyz etý, saılaý komıssııasyna qyzmet etetin avtokólikterdiń tehnıkalyq jaǵdaıyn tekserýdi uıymdastyrý, saılaý bıýl­letenderin tasymaldaýda patrýldik avto­kólikterdiń erip júrýi barysyn baqy­laý sııaqty mindetter qaltqysyz oryndaldy. Budan basqa, órt qaýipsizdigin qamta­masyz etý úshin tótenshe jaǵdaılar jónin­degi qurylym tarapynan árbir saılaý ýchas­kesinde órt oryn almaýy jaǵdaılaryna tekserý júrgizilgen jáne saılaý ýchaskeleriniń músheleri órt oryn alǵanda ne isteýleri kerektigi de jan-jaqty pysyqtalypty. Saılaý kúni órtten qorǵaý-qutqarý qurylymdarynyń kúsheı­­til­gen kezekshiligi uıymdas­tyrylǵany jáne de Jedel basqarý ortalyqtarynyń beıne-baqylaý kameralary da qoldanylǵany ataldy. Sóz reti kelgende M.Demeýov ishki ister organdarynyń arnaıy meke­melerinde saılaýǵa qatysý quqyǵy bar 4 myń adamnyń konstıtýsııalyq quqyqtaryn iske asyrý úshin saılaý komıssııalarynyń kelisimi boıynsha birqatar arnaıy mekemelerde ýchaskeler ashylyp, qalǵandaryna daýys berý jáshikteri ornalastyrylypty. Elimizdiń árbir óńirinde halyqaralyq baıqaýshylardyń ótinishteri boıynsha kezdesýler ótkizilip, saılaý ótkizýdegi zań­dylyq pen qaýipsizdikti qamtamasyz etýdi uıymdastyrý máseleleri pysyqtalǵan. Asqar TURAPBAIULY, «Egemen Qazaqstan».