Tıimdilikke bastaıtyn kooperasııa

«Byltyr 40 edi, bıyl 60 boldy». Keshegi oblystyq dás­túrli agrokeńeste aýyl sharýashylyǵyn kooperasııalaýǵa qatysty osyndaı derek keltirildi. Úlgililer qatarynda «Mıras Jer» JShS atalyp ótti. Biz ile-shala Zerendi aýdanyndaǵy osy sharýashylyqqa kelgenbiz. Kóktemgi dala jumystary №33-1 alqaptan bastalǵan eken. Bas agronom Jumabek Isın «Nıvasyn» quıyndatyp dittegen jerge zamatta jetkizdi. Qazdaı tizilgen tórt agregat bir yrǵaqpen sap túzep keledi. Áńgimeniń bárin Jumabek bastap otyr. Jymıyp qoıamyz. «Traktorlardy kidirtip, jumysty toqtatpańyzdarshy», degeni ǵoı. «Belarýsyna» 24 metrlik tyr­ma tirkegen aldyńǵy agre­gat­taǵy Sergeı Lıamın bıyl dıqandyqtaǵy jıyrmasynshy kóktemine kirisken. Agrokartalyq erekshelikke jáne jumys josparyna saı bul jigit aýysym saıyn joǵary ónimdilikten túsken emes. Kelesi qaptaldaǵy ákeli-balaly Vladımır men Sergeı Bıtnerdiń de ekpini qatty. Tájirıbeli mehanızator Vladımır janymyzdan óte berip, qolyn bulǵap, sálemdesýdiń ısharasyn jasady. Júzindegi jylylyqqa qaraǵanda ylǵal jabýdaǵy yqylasy joǵary ekendigi, kóktem berekesinen úmit artatyndyǵy baıqalady. Alqapty aınalyp shyqqanymyzsha Orazbaı Salyqov pen Bolat Kokın basqarǵan amerıkalyq «Shtaıger» jáne «Magným» traktorlary da kelip jetti. Bulardyń mindeti – germanııalyq keń alymdy «Lenken» dısk-kýltıvatorlarmen tyrmalaýdan keıingi jer óńdeý. Agronomnyń aıtýynsha, eki aýysymdaǵy jumys taıaýda aıaqtalyp, tuqym sebile bastaıdy. Iаǵnı, sharýashylyq bıylǵy kóktemde 3200 gektarǵa dándi daqyldar ornalas­tyrýdy der kezinde aıaqtap shyqpaq. Búkil alqaptyń 20 paıyzy tereńdetip óńdelgen par eken. Osy oraıda, «Mıras Jer» byltyr ár gektardan 15 sentnerden astyq jınaǵanyn, aldaǵy kúzdiń berekesi odan kem túspeıtinin aıtqymyz keledi. Mamandardyń deregi oǵan berik negiz barlyǵyn alǵa tartady. Jyl ereksheligine baılanysty ár gektarǵa 125 kılo tuqym sebý josparlanǵan. Bul ólshemdegi tuqym qory tazalanyp, dárilenip daıyn tur. Sondaı-aq, eginshilik mádenıetin kóterý nıetindegi seriktestik oblystaǵy elıtaly tuqym sharýashylyqtarynan joǵary suryptaǵy qor jınaqtapty. Tús aýa sharýashylyqtyń ortalyq qonysy Molodejnyı aýylyna keldik. Bas agronom birden mashına-traktor parkine bastady. «Mıras Jerdiń» dırektory Nyǵmet Hasenov osynda eken. Keńsede otyratyn ýaqyt emes. Áńgime tetigi endi tarqatyldy. Nyǵmet Tilegenulyna sapar maqsatyna qatysty suraqtarymyzdy qoıa bastadyq. – «QazAgro» holdınginiń qanatqaqty jobasy negizinde aımaqtyq aýylsharýashylyq kooperasııasyna birigýdi jón kórdik, – deıdi JShS basshysy N.Hasenov. – Onyń ózimiz saılaǵan úılestirýshi organy, bes adamnan turatyn baqylaý keńesi bar. Bulardyń barlyǵy aınalasy eki-úsh jylda sany 60-qa jetken taýar óndirýshilerge esepti. Barlyq másele jalpy jınalysta sheshiledi. Jumystyń jarııalylyǵy, ashyqtyǵy, adaldyq qaǵıdattary bizdiń múddemizge saı keledi. Onyń paıdalylyǵyn eki jyldyq tájirıbemizden kórip otyrmyz. Dırektordyń sóz aýanynan keshegi sharýanyń búgingi sarapshy-menedjerge, ýaqyt aǵymyndaǵy agrobıznes ókiline aınalǵanyn baıqadyq. Kooperasııa, eń aldymen, aýylsharýashylyq taýar óndirýshilerine tıimdi ekendigi aıtyldy. Uıym qataryna qatań irikteý tártibimen múshe bola alasyz. Bul úshin saladaǵy keminde bes jyldyq jemisti jumysyńyz bolýy kerek. Bir jaqsysy, aqsha izdep, bankterdi jaǵalamaısyz, shetin másele sanalyp kelgen kepilzat tabýǵa da alańdamaısyz. Altyn ýaqytty zaıa ketirmeı-aq, «QazAgro» arqyly tıisti qarjyǵa qol jetkizýge bolady. Bul úshin, árıne, monıtorıng jasalady. Máselen, «Mıras Jer» óziniń 5 myń gektar jeriniń ár gektaryna 12 myń teńgeden eseptep 60 mıllıon teńge qarjyny Astana bankinen ala alady. Nesıe 7,41 jyldyq paıyzben beriledi. Osy rette, Nyǵmet Tilegenuly ózderi alǵan qarjyny merziminen buryn óteý esebinen paıyzdyq ústemeni birshama tómendetip otyrǵanyn aıtady. Taǵy bir eske sala ketetin jaǵdaı, aımaqtyq aýylsharýashylyq kooperasııasynyń múshesi tapsyrys bergen nesıe qarjysynyń 10 paıyzy kóleminde paılyq jarna tóleıtindigi. Bul ózara senimdilikti ári uıym bedelin nyǵaıtady. Qoshtasar sátte bir shókim bult úıirilip, sirkirep jańbyr jaýa bastady. Alakóńil dıqan aspanǵa qaraıdy... Baqbergen AMALBEK, «Egemen Qazaqstan» Aqmola oblysy, Zerendi aýdany