Qoǵam • 04 Sáýir, 2024
Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev Atyraýda ótken Ulttyq quryltaıda qazirgi urpaq kitapqumar bolyp ósýi kerek ekenin aıtty. Buǵan deıin de Prezıdent áleýmettik jelidegi paraqshasynda kitap oqý estafetasyna qatysyp, «Shyn máninde, kitap oqý – rýhanı kemeldenýdiń kózi» degen edi. Al tehnıka men tehnologııa kózdi arbaǵan zamanda jas urpaqty kitap oqýǵa baýlý óte ózekti máselege aınaldy. Onyń sheshimi qandaı?
Aıbyn • 03 Sáýir, 2024
Adal azamat, senimdi qarýlas nemese general Dáýlet Salhanov týraly úzik syr
Ulttyq quryltaıdyń úshinshi basqosýynda Prezıdent el bolashaǵyna qatysty kóp másele kóterdi. Oıymda erekshe qalǵany – «Adal azamat» uǵymy. «Adal azamat degenimiz – jaqsy qasıetterge ıe bolyp, adal eńbek etetin jáne tabysqa adal jolmen jetetin adam». Sanany turmys bılegen zamanda búgingi býynnyń keı ókilderi úshin aınalasynan osy uǵymǵa laıyqty adamdy kórý qıyn. Dese de, ǵumyryn Otan qorǵaýǵa arnap, ótken men búgindi baılanystyryp kele jatqan «altyn kópir» adal azamattardyń bar ekenin jáne olardyń áskerı salada kóp kezdesetinin aıtqym keledi. Solardyń biri – áskerı qaıratker, «Generaldar keńesi» respýblıkalyq qoǵamdyq birlestiginiń múshesi, general Dáýlet SALHANOV.
Zerde • 03 Sáýir, 2024
Maqtymquly – Túrikmenniń tólqujaty
Túrikmenniń áıgili aqyny Kemıneniń: «Maqtymquly aqyndyq aımaqtyń astyǵyn túgel oryp ketti, biz sodan qalǵan birdi-ekili masaqty terýshiler ǵanamyz», degen sózderinen-aq aqynǵa degen súıispenshiligin, onyń talantyna degen erekshe iltıpat – yqylasty aıqyn ańǵarýǵa bolady.
Tanym • 03 Sáýir, 2024
О́tken jyldyń sońynda Sh.Ýálıhanov atyndaǵy Tarıh jáne etnologııa ınstıtýty (dırektory Z.Qabyldınov) smaǵultanýǵa úles bolyp qosylatyn úsh jınaq shyǵardy. Olar: «Gosýdarstvennaıa, obshestvennaıa ı naýchno-pedagogıcheskaıa deıatelnost Smagýla Sadvokasova. Sbornık dokýmentov», «Gosýdarstvennaıa, obshestvennaıa ı naýchno-pedagogıcheskaıa deıatelnost Smagýla Sadvokasova (na osnove novyh arhıvnyh ı pısmennyh ıstochnıkov)», «HH ǵasyrdaǵy Qazaqstan men Ortalyq Azııa tarıhyndaǵy ulttyq qundylyqtar máseleleri» atty halyqaralyq ǵylymı-tájirıbelik konferensııa materıaldarynyń jınaǵy. Bul jumystar Ǵylym jáne joǵary bilim mınıstrligi Ǵylym komıtetiniń qarjylyq qoldaýymen (AR 09261139 jobasy) ázirlendi. Taqyryptyń júıelenip, zerttelip, jarııalanýynda tarıh ǵylymdarynyń kandıdaty, Sh.Ýálıhanov atyndaǵy Tarıh jáne etnologııa ınstıtýty «Otan tarıhy» jýrnalynyń bas redaktory, professor Gúlnar Muqanovanyń eńbegi zor. Sondaı-aq osy eleýli ǵylymı jumysqa atsalysqan ǵalymdar: Z.Qabyldınov, D.Qamzabekuly, Z.Baıjumanova, Sh.Bulǵaýov, D.Qasymova, S.Jumataı, S.Súleımen.
Zerde • 03 Sáýir, 2024
Joshy ulysy, Abaı hám qazirgi zaman
Danyshpan Abaı talaptyǵa kez bolǵanda ǵana atanyń sózi yntaly júrekke jetetinin, degenmen kóp jaǵdaıda «oılaǵany aıt pen toı» aıtýshy men tyńdaýshynyń «kóbi nadan», «uıqyly-oıaý boıkúıez» keletinin, sóıtip, «qaıran sózdiń qor» bolatynyn aıtyp ketken-di. Abaı atamyz «jaqsysy men jamany birdeı» (Qadyr) qara buqaranyń psıhologııasyna (oryssha «psıhologııa tolpy»; ókilderi Karl Iýng, Gıýstav Lebon, Zıgmýnd Freıd), Aımaýytulynsha aıtsaq «jan júıesine» tereń boılaǵandyqtan, Otyz altynshy sózinde «Sokratqa ý ishkizgen, Ioanna Arkti otqa órtegen, Ǵaısany darǵa asqan, paıǵambarymyzdy túıeniń jemtigine kómgen kim? Ol – kóp, endeshe kópte aqyl joq. Ebin tap ta, jónge sal» deıdi.
Taǵzym • 03 Sáýir, 2024
Qazaqstan Respýblıkasy Parlamenti Senatynyń alǵashqy tóraǵasy, kórnekti memleket jáne qoǵam qaıratkeri О́mirbek Baıgeldi dúnıeden ozdy.
Taǵzym • 03 Sáýir, 2024
Kórnekti memleket jáne qoǵam qaıratkeri О́mirbek Baıgeldiniń ómirden ozýy dúıim Qazaq eliniń qabyrǵasyn qaıystyrdy. El aǵasy aldaǵy 15 sáýir kúni mereıli 85 jasqa tolar edi.
Pikir • 03 Sáýir, 2024
Keleli máseleler talqyǵa túsip, kesek-kesek oılar aıtylatyn kelisti jıyn – ult uıytqysy bolǵan Ulttyq quryltaı Qazaqstannyń jańa kelbetiniń aıshyqty nysanyna aınaldy. Oıly ortanyń eldiń erteńine qatysty utymdy pikirlerimen bederlene tústi.
Tárbıe • 03 Sáýir, 2024
Dúıim jurttyń basyn qosyp, bir arnaǵa toǵystyrǵan Ulttyq quryltaıdyń úshinshi otyrysy tarıhy tasqa qashalyp jazylǵan Jaıyqtyń jaǵasy, Han ordasy bolǵan Saraıshyqtyń saıasyndaǵy kıeli Atyraý alabynyń irgesinde ótti.
Saraptama • 02 Sáýir, 2024
Memlekettik qurylys pen ulttyq biregeılikti qalyptastyrý úrdisi sımvoldyq júıeni qurýmen tyǵyz baılanysty. Nyshandyq belgilerdiń eń joǵary deńgeıine Eltańba, Tý jáne Ánuran sııaqty memlekettik atrıbýttar jatady. Nyshandar arqyly memleket óziniń jergilikti jáne álemdik deńgeıde tanylýyn qamtamasyz etedi. Resmı atrıbýtıka belgiler men sımvoldar arqyly álemge onyń biregeıligin jáne tarıhı jolynyń erekshelikterin jetkizedi. Bul rette memlekettik nyshandar jeńil oqylatyn jáne qundylyqtar júıesine saı bolýǵa tıis.
