Tanym • 10 Qarasha, 2022
Osydan jyrma jyl buryn elorda tórinde ornalasqan Qajymuqan Muńaıtpasuly atyndaǵy daryndy balalarǵa arnalǵan sport mektep-ınternatynda qyzmetin atqaryp júrip, Semeı qalasyna kezekti issaparmen bara qaldyq.
Tarıh • 08 Qarasha, 2022
Bıyl Ekinshi dúnıejúzilik soǵystyń ardageri, qazaqtan shyqqan alǵashqy áskerı-ushqysh, Halyq Qaharmany Hıýaz Dospanovanyń týǵanyna júz jyl toldy. Bul shara respýblıka kóleminde óz deńgeıinde atap ótilip, týǵan ólkesi Atyraý halyqaralyq áýejaıyna batyr qyzdyń esimi berildi.
Tanym • 27 Qazan, 2022
54 myń jyl buryn ómir súrgen adam
Jýyqta genetık ǵalymdar Reseı Federasııasynyń ońtústik Sibir aımaǵyndaǵy Altaı taýynyń qoınaýynda ornalasqan Shaǵyr jáne Okladnıkov úńgirlerine uzaq jyl júrgizgen zertteý nátıjesinde neandertal adamnyń genin anyqtaýmen qatar, tuńǵysh ret olardyń genomdyq syzba beınesin jasap shyqty.
Tarıh • 26 Qazan, 2022
XX ǵasyrdyń kórnekti eýrazııatanýshy ǵalymy, tarıh jáne geografııa ǵylymdarynyń doktory, passıonar teorııasynyń avtory, ejelgi Uly dala turǵyndarynyń ómir súrý daǵdysyn tyńnan zerttegen tulǵa Lev Gýmılevtiń týǵanyna bıyl 110 jyl tolyp otyr.
Tanym • 18 Qazan, 2022
О́tken shilde aıynyń alǵashqy aptasynda kezekti eńbek demalysymyzdy alyp, týǵan jer, ósken óńir Baı-О́lkege barǵan edik. Osy saparymyzda, ádettegideı aımaq ortalyǵyndaǵy ólketaný mýzeıine bas suqtyq.
Qoǵam • 15 Qazan, 2022
Memlekettik til – táýelsizdik sımvoly
Qazaqstan Respýblıkasynyń Ǵylym jáne joǵary bilim mınıstrligi Til saıasaty komıteti Shaısultan Shaıahmetov atyndaǵy «Til-Qazyna» ulttyq ǵylymı-praktıkalyq ortalyǵy uıymdastyrǵan medısına salasyndaǵy ózge ult ókilderi arasyndaǵy «Memlekettik til – táýelsizdik sımvoly» atty respýblıkalyq baıqaýynyń jeńimpazdary Qaraǵandy jerinde anyqtaldy, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Rýhanııat • 13 Qazan, 2022
Úlken jazýshy, zerdeli qalamger Muhtar Maǵaýın: «Ulttyq rýhtyń ustyn-tiregi, qaınarkózi jáne kúsh-qýaty – sol halyqtyń qabileti» degen eken. Sol sııaqty úndiniń uly oıshyly Rabındranat Tagor, árbir halyq álem qaýymdastyǵy aldynda óziniń basqaǵa uqsamaıtyn erekshe ulttyq qabiletimen daralanyp turmasa, ol halyq joıylýǵa bet burǵan qasiret jolyndaǵy ult ekenin aıta otyryp: «Tabıǵı qabilet-zerdesinen aıyrylǵan halyqtyń keleshegi kúńgirt» dep oı qorytypty.
Suhbat • 10 Qazan, 2022
Dolda Keneshuly: Halqymnyń baılyǵy – ulttyń rýhanı murasynda
Qazaq dıasporasy qonystanǵan alys-jaqyn shetelderde áli de ádebı ortaǵa onsha tanys emes mádenı muralar barshylyq. Mysaly, Qytaı elinde týyp-ósip, sol eldegi qazaqtardyń aýyz ádebıeti úlgilerin jáne baıyrǵy dombyra jáne sybyzǵy kúılerin jınaýmen aınalysqan Dolda Keneshuly degen aǵamyz bar. Bul kisi qyrýar baılyq: 100-ge jýyq qıssa-dastan, 50-diń ústinde arab, parsy, shaǵataı tilderinde jazylǵan qoljazba, kóne kitaptar, ondaǵan myń shýmaq óleń-jyr, halyq án-kúıleri, maqal-mátel, ańyz-áńgimelerdi qoltyqtap 2005 jyly atamekenge kóship keldi. Kele sala qolyndaǵy qundy muralardy ultjandy azamattarǵa kórsetti. Nátıjesinde, qolyndaǵy mol qazynanyń bir bóligi, ıaǵnı 128 sybyzǵy jáne 300-ge tarta dombyra kúıleri, 400-deı halyq áni úlgileri, jazýshy Ulyqbek Esdáýlet, sazger Aıtqalı Jaıymov, dombyrashy Bilál Ysqaq, sybyzǵyshy Edil Qusaıynovtardyń atsalysýymen 2007 jyly jeke-jeke kitap bolyp, «Atamura» baspa óndirisinde basylyp shyqty. Qazaq eline oralǵan soń da mura jınaýshynyń eńbegi baǵalanyp «Dostyq» ordenimen marapattaldy. Qazirgi tańda seksenniń seńgirine shyqqan aqsaqalǵa elordada jolyǵyp, áńgimelesken edik.
Tarıh • 10 Qazan, 2022
Qarashekpendiniń qazaq jerin otarlaýy
HIH ǵasyrdyń basynda Reseıde egindikke jaraıtyn 140 mln desıatına jer boldy. Sonyń 70 mıllıonyn 30 myń pomeshık ózara ıelenip aldy. Al qalǵan 30 mln desıatına jer ondaǵan mln mujyq-sharýaǵa jetpedi. Mujyqtar buǵan narazylyq tanytyp, pomeshıkterdi óltirip, búlik kóterýge deıin bardy. Reseı úkimeti budan qutylatyn jalǵyz jol qazaqtyń jerin tartyp alyp, orys sharýalaryna bólip berip, qonystandyrý dep tapty.
Tanym • 10 Qazan, 2022
Ejelgi ǵundar mádenıetine tán asa qundy artefaktilerdiń uıyq mekeni – ejelgi О́túken qoınaýy nemese qazirgi mońǵol ústirti. Mysaly, Noın-ýla qorǵanynan tabylǵan jádigerler HH ǵasyrdyń teńdessiz murasy sanalsa, ótken jyldary Mońǵolııanyń Aryqanǵaı aımaǵy terrıtorııasynda ornalasqan «Gol-mod» qorǵan-obasyna júrgizilgen arheologııalyq qazba jumystary kezinde taǵy da asa qundy dúnıeler tabyldy.