Rýhanııat • 04 Qańtar, 2023
Ádebıette árkimniń óz orny bar
Adam bolmysynyń kúrdeli qyrlaryn, ult bederin aıshyqtaǵan shyǵarmalardyń avtory – Tólen Ábdik esimi oqyrmanǵa etene tanys. Seksenniń seńgirine tolǵan mereıtoıy tusynda jazýshyny áńgimege tartqan edik.
Ádebıet • 29 Qarasha, 2022
Ymyrt úıirilgen shaqta nemese aınala tynyshtyq qushaǵyna oranyp, tún qoınaýynda ondyq shamnyń túbinde otyrǵanda; kóńil ishi alaburtyp, elegizip áldene izdep alasurǵanda, jan qumary bógde keńistikti izdep, ózinde joqty barmen toltyrýǵa umtylǵanda shynaıy oqyrman qolǵa poezııa kitabyn alady. Eger sol kitap Genrıh Geıneniń óleńderi bolsa, onda oqyrman júregi dittegen maqsatyna bek jeter dep oılaımyz.
Ádebıet • 29 Qarasha, 2022
«Surasań bizdiń aýyl Pistelide»
Avtobıografııalyq janrdaǵy kitaptar shynaıylyǵymen, qaltarys-bultarystaǵy avtordyń sheshimtal kózqarasy, qaıtalanbas sezimimen jandy baýraıdy. Qalamgerdiń jeke ómirin qaýzap, syrttaı baqylap qaǵazǵa túsirgen eńbegi oqyrmanǵa qyzyqty ári shytyrman. Tolstoıdyń «Balalyq shaǵy» men Geteniń «О́z ómirimnen: Poezııa men shyndyǵy» – álem ádebıetiniń asyl jaýharlary. Al otanymyzdaǵy Muhtar Maǵaýınniń «Men» romany jáne Qabdesh Jumadilovtiń «Tańǵajaıyp dúnıesi», Ázilhan Nurshaıyqovtyń «Men jáne meniń zamandastarym» romandary jeke taqyrypqa júk. Marhabat Baıǵuttyń «Aqtolǵaı» avtobıografııalyq esseler jınaǵy – jazýshy ómiriniń san túrli qatparlarynan til qatqan qundy shyǵarma.
Suhbat • 24 Qarasha, 2022
Roza Aıtmatova: Aǵam aqyrǵy ret Almatydan habarlasty
Bolmysy bııazy, ádepti, ınabatty Roza Aıtmatova sóz arasynda toqtap, oılanyp sóılep otyrdy. Ákesi, anasy jaıly aıtqanda kóz jıegine kólkigen jas tógilýge shaq turdy. Beıne bir jazýshynyń keıipkerleri sekildi sezimtal, artyq sózden ada. Ataqty Shyńǵys Aıtmatovtyń qadirli qaryndasymen áńgimelesýdiń sáti túsken edi.
О́ner • 23 Qarasha, 2022
Álemde sýret ónerin qalyptan tys magııasymen syrqattaǵan týyndylar legi kóp emes. Sonyń biri hám biregeıi norveg sýretshisi Edvard Mýnktiń «Aıqaıy».
Ádebıet • 22 Qarasha, 2022
Toqtaýsyz izdeý men sharq ura arpalys ústindegi ómir kisige lázzat syılady. О́ıtkeni jan qumary – bilý. Izdenis ústinde sanada jarq etken ıir-qıyr butaqtar kóleńkesin ózińizben bólisip otyrýdy qup kórdik, qadirli oqyrman.
Ádebıet • 10 Qarasha, 2022
Shyǵys – keń taqyryp, kemel taqyryp. Jaqynda ǵana Geteniń «Jańa Melýzınasyn» oqyp, ergejeıliler eli men aıdahar beınesiniń túbi qaıdan shyqqany jóninde oı júgirttik. Ergejeıliler Germanııanyń ejelgi folklorlarynan bastaý alsa, aıdahar beınesi alǵash shyǵystyq shýmerlerdiń eski tastarynan tabylǵan. Qaıbir irgeli týyndynyń túp-tamyryn zerdelegende shejireli Shyǵys órkenıetine tirelip jatamyz. Búgingi áńgimemizdiń negizgi tuzdyǵy da Shyǵys taqyryby haqynda bolmaq.
О́ner • 10 Qarasha, 2022
Tolstoı: «Mýzyka aqyldy topastandyrady» degen pikir aıtty. Biraq bul olpy-solpy, óner sanatyna enbeıtin arzan áýenge qatysty aıtylǵan. Máselen, Mosart shyǵarmalary jańa oı týdyryp, aqyldyń sergýine, jan dúnıeniń joǵarǵy bóliginde qııalmen qanat qaǵýǵa yqpal etedi.
Ádebıet • 07 Qarasha, 2022
Kitap degenińiz bir adamnyń shetsiz-sheksiz sátteri, ińirdegi muńy, keńistikke qaraǵandaǵy ubaq-shubaq oıy, qıly sezimi. Iаǵnı adam janynyń mozaıkasy ispetti. Ivan Býnınniń bir áńgimesinde «jattyń jany – jumbaq» desedi. Joq, óz janyń odan da jumbaq» dep keletin joldar bar. Túbinde sansyz juldyzdar jyltyldaıtyn japandaǵy qudyq syndy aqyn jany tipti bólek, tylsym.
Ádebıet • 04 Qarasha, 2022
Ádebıet aıdyny san túrli minezder toǵysy ispetti. Jeke tulǵalar týma minezi arqyly tanylmaq, minezi arqyly ózgeden erekshelenbek. «Iir-shıyr kóshesinde Máskeýdiń, kim biledi jazym bolar jazǵan bas...» degen óleńdi oqyǵanda erke, adýyn, tentek minezdi Esenın birden oıǵa oralady. Al «Aıdarymnan sıpap ótken samaldy, qazaǵymnyń alaqany dep bilem!» dep shegeleı, qolmen qoıǵan kirpishteı etip jazylǵan jyr joldarynyń minezinen Qadyr aqyn sulbasy qarańdaıdy.
