Nobel
Álem • 04 Aqpan, 2026
Nobel kórmesi: Demokratııaǵa tóngen qater Venesýela mysalynda kórsetiledi
Nobel beıbitshilik syılyǵy aıasynda uıymdastyrylatyn bıylǵy kórme álemde demokratııaǵa tóngen qaterlerdi taldaýǵa arnalyp otyr. «Democracy on the Brink» atty ekspozısııa Venesýeladaǵy saıası úderisterdi mysalǵa ala otyryp, demokratııanyń jahandyq deńgeıde álsireýin jáne avtorıtarlyq úrdisterdiń kúsheıýin kórsetýdi maqsat etedi, dep jazady Egemen.kz.
Oqıǵa • 16 Qańtar, 2026
Nobel syılyǵynyń ıegeri Trampqa óziniń syılyǵyn tabys etti
Venesýela oppozısııasynyń sımvolyna aınalǵan Marııa Korına Machado Aq úıde Donald Tramppen kezdesip, álemdik deńgeıdegi mártebeli marapatyn AQSh prezıdentine tabystady, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Álem • 12 Qańtar, 2026
Nobel komıteti: Beıbitshilik syılyǵyn Trampqa berý múmkin emes
Venesýela oppozısııasynyń jetekshisi ári Nobel syılyǵynyń laýreaty Marııa Korına Machadonyń ózine berilgen Beıbitshilik syılyǵyn AQSh prezıdenti Donald Trampqa tabystaý týraly málimdemesine Norvegııa Nobel komıteti resmı jaýap qatty. Komıtet mundaı áreket uıymnyń erejesine saı kelmeıtinin málimdedi, dep jazady Egemen.kz.
Álem • 13 Jeltoqsan, 2025
Iranda Nobel syılyǵynyń laýreaty qamaýǵa alyndy
Iranda áıelder quqyǵy úshin jáne repressııaǵa qarsy kúresimen tanymal Nargız Mohammadı taǵy da ustaldy, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Ádebıet • 10 Jeltoqsan, 2025
Jazýshylar odaǵynyń tóraǵasy Nobel syılyǵynyń laýreatymen kezdesti
Qazaqstan Jazýshylar odaǵynyń tóraǵasy Mereke Qulkenov Nobel syılyǵynyń laýreaty, Qytaı jazýshysy Mo Iаnmen kezdesti, dep jazady Egemen.kz.
Tulǵa • 04 Jeltoqsan, 2025
Oljas Súleımenov Nobel syılyǵyna usynyldy
Qazaqstannyń «Baıtaq» jasyldar partııasy jazýshy Oljas Súleımenovtiń kandıdatýrasyn Nobeldiń «Beıbitshilik» syılyǵyna usyndy, dep habarlaıdy Egemen.kz partııanyń baspasóz qyzmetine silteme jasap.
Álem • 13 Qazan, 2025
Ekonomıka salasyndaǵy Nobel syılyǵy ıegerleri anyqtaldy
2025 jylǵy ekonomıka salasyndaǵy Nobel syılyǵy qoǵamnyń baı bolýy men órkendeýindegi ınnovasııa men tehnologııalyq progrestiń rólin tereń túsindirgen ǵalymdarǵa berildi, dep habarlaıdy Egemen.kz BBC-ge silteme jasap.
Ǵylym • 08 Qazan, 2025
Fızıka salasyndaǵy Nobel syılyǵy ıegerleri anyqtaldy
2025 jylǵy fızıka salasyndaǵy Nobel syılyǵynyń laýreattary bolyp brıtandyq Djon Klark, amerıkalyq Djon M. Martınıs jáne fransýz ǵalymy Mıshel H. Devore atandy. Ǵalymdar bul marapatqa elektr tizbegindegi makroskopııalyq kvanttyq-mehanıkalyq týnneldeý men energııanyń kvanttalýyn ashqany úshin ıe boldy, dep jazady Egemen.kz.
Ádebıet • 08 Qazan, 2025
Bıylǵy Nobel ádebıet syılyǵyn kim alady
9 qazan kúni álem jurtshylyǵy ádebıet salasyndaǵy eń bedeldi marapat Nobel syılyǵynyń ıegeriniń esimin bilmek. Bul kúndi jyl saıyn ádebıetsúıer qaýym asyǵa kútedi. Jeńimpaz 11 mıllıon shved kronyn (shamamen 1,2 mıllıon AQSh dollary) qaltasyna salady, dep jazady Egemen.kz.
Álem • 07 Qazan, 2025
Nobel syılyǵy fızıka salasynda kvant qupııalaryn ashqan ǵalymdarǵa tabystaldy
2025 jylǵy Nobel syılyǵy fızıka salasynda kvanttyq fızıkaǵa tyń serpin bergen úsh ǵalymǵa buıyrdy. Laýreattar qatarynda Ulybrıtanııalyq Djon Klark, fransýz zertteýshisi Mıshel Devore jáne amerıkalyq Djon Martınıs bar, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Álem • 06 Qazan, 2025
Shvesııada Nobel aptalyǵy bastaldy
Stokgolm qalasynda dástúrli Nobel aptalyǵy óz shymyldyǵyn túrdi. Alǵashqy marapat ıegeri 6 qazanda belgili bolmaq. Bul kúni fızıologııa nemese medısına salasy boıynsha Nobel komıtetiniń tańdaýy jarııalanady, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Álem • 13 Tamyz, 2025
Jeti memleket Trampty Beıbitshilik salasyndaǵy Nobel syılyǵyna usyndy
AQSh prezıdenti Donald Tramp beıbitshilik salasyndaǵy Nobel syılyǵyna qaıtadan usynyldy, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Ádebıet • 22 Qazan, 2024
Nobel syılyǵynyń ıegeri anasyna qandaı ýáde bergen
Japon jazýshysy Kendzabýro Oe 1994 jyly «aqyndyq qýaty arqyly adamzat aldyndaǵy qıynshylyqtardy aıqyndaıtyn kórkem keńistik jasap shyǵarǵany» úshin Nobel syılyǵymen marapattalady. Alaıda bul jańalyq anasyn asa qýantpaǵan sııaqty.
Suhbat • 10 Qazan, 2024
«Til – eki júzdi qylysh, ony ustaı almaısyń»
Jyl saıyn beriletin ádebıet salasy boıynsha Nobel syılyǵyn bıyl Ońtústik Koreıalyq jazýshy Han Kań aldy. Ol osy eldegi atalǵan alpaýyt syılyqty jeńip alǵan tuńǵysh qalamger.
Ǵylym • 09 Qazan, 2024
Aqýyzdy zerttegen ǵalymdar Nobel syılyǵyn aldy
Bıyl hımııa boıynsha Nobel syılyǵy aqýyzdyń kompıýterlik dızaıny men olardyń úsh ólshemdik qurylymyn jasaǵan ǵalymdar Devıd Beıker, Demıs Hassabıs jáne Djon Djamperge berildi. Bul jóninde 9 qazanda Nobel komıteti habarlady, dep jazady Egemen.kz.
Ǵylym • 09 Qazan, 2024
Nobel komıteti jasandy ıntellektini oılap tapqan ǵalymdardy marapattady
Fızıka baǵyty boıynsha bıylǵy Nobel syılyǵy «jasandy neırondyq jelilerdi qoldana otyryp mashınalyq oqytýdy qamtamasyz etetin irgeli jańalyqtar men ónertabystar» úshin Djon Hopfıld (AQSh) jáne Djeffrı Hıntonǵa (Kanada) tabystaldy, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Medısına • 07 Qazan, 2024
Medısına salasyndaǵy Nobel syılyǵynyń laýreattary anyqtaldy
Medısına boıynsha 2024 jyldyń Nobel syılyǵy amerıkalyq ǵalymdar Vıktor Ambos pen Gerı Ravkanǵa buıyrdy, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Mádenıet • 26 Shilde, 2024
Nobel syılyǵynyń laýreaty «Berel» qoryq-murajaıyndaǵy eksponattardy joǵary baǵalady
Klımattyń ózgerýine qosqan úlesi úshin Nobel syılyǵyn alǵan Re Kvon Chýng «Berel» qoryq-murajaıyna bardy. Sapar barysynda Ońtústik Koreıadan kelgen qonaq Uly dalanyń myńjyldyq tarıhyna, saqtar men túrkilerdiń mádenıetine tánti boldy, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Bilim • 14 Mamyr, 2024
QazUPÝ ǵalymdary Nobel syılyǵynyń laýreaty Rae Kvon Chýngpen kezdesti
Abaı atyndaǵy Qazaq ulttyq pedagogıkalyq ýnıversıtetinde Songdodaǵy Inchhon ulttyq ýnıversıtetiniń qurmetti professory, 2007 jylǵy Nobel syılyǵynyń laýreaty Rae Kvon Chýngpen kezdesý ótti, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Álem • 28 Naýryz, 2024
Nobel syılyǵynyń ıegeri Danıel Kaneman kóz jumdy
Minez-qulyq ekonomıkasynyń negizin salýshylardyń biri Danıel Kaneman 90 jasynda qaıtys boldy. Bul týraly onyń asyrap alǵan qyzy Debora Treısman jýrnalısterdi qulaǵdar etken. Ol oqıǵanyń mán-jaıyn naqtylamaǵan eken, dep jazady Egemen.kz.
Ǵylym • 04 Qazan, 2023
Astanada halyqaralyq Nobel festıvali ótedi
5-6 qazan kúnderi elordada «Nobel Fest: Sıfrlyq Apgreıd» halyqaralyq Nobel festıvali ótedi. Alqaly basqosýǵa Nobel syılyǵynyń laýreattary, ǵylym, aqparattyq tehnologııalar, ekonomıka jáne ınnovasııalar salasyndaǵy álemdik jetekshi sarapshylar qatysady, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Tanym • 16 Naýryz, 2023
Eınshteın týraly aıtylatyn derekter qanshalyqty ras?
Adamdy estigeni men aıtqany qalyptastyrmaıdy, eńbegi men áreketi qalyptastyrady. Albert Eınshteın
Qazaqstan • 24 Qazan, 2022
Elordada V Nobel festıvali ótedi
26-28 qazan aralyǵynda Astanada V Nobel festıvali ótedi, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Ǵylym • 03 Qazan, 2022
Shved ǵalymy Nobel syılyǵynyń laýreaty atandy
Shved paleogenetıgi Svante Pıaebo fızıologııa jáne medısına boıynsha Nobel syılyǵynyń laýreaty atandy. Nobel komıteti oǵan «joıylyp ketken gomınınderdiń genomdary men adam evolıýsııasyna qatysty jańalyqtary» úshin syılyq berdi, dep habarlaıdy Egemen.kz Euronews-ke silteme jasap.
Oqıǵa • 21 Maýsym, 2022
«Novaıa gazeta» basshysy Nobel medalin satyp jiberdi
Reseılik jýrnalıst Dmıtrıı Muratovqa Nobel syılyǵy 2021 jyly berilgen, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Qazaqstan • 18 Naýryz, 2022
Nobel laýreattary qazaqstandyq stýdentterge sıfrlyq bolashaq týraly aıtady
Nobel festıvali - Ortalyq Azııa men Kavkazdaǵy iri ǵylym-bilim berýdi maqsat etken shara. Qazaqstanda sáýir aıynda ótedi. Ǵylym merekesi 10 kúnge sozylady: 12-22 sáýir aralyǵynda. Bıylǵy taqyryp - "Eksponensıaldy ınnovasııalar álemi". IV halyqaralyq onlaın-festıval álemdik ǵylym juldyzdaryn, jańashyldardy, vızıonerler men bıznes-spıkerlerdi jınaıdy. Bıyl Nobel festıvali bir ýaqytta Qazaqstan, О́zbekstan, Ázirbaıjan, Grýzııa, Túrkııa jáne Saýd Arabııasynda ótedi, dep habarlaıdy Egemen.kz
Ádebıet • 18 Qarasha, 2021
Jaqsy jazatyn bir aqyn dosymnyń Táńirden tilegen jalǵyz tilegi bar: osy ǵumyrynda Nobel syılyǵyn alsam deıdi. Týǵan kúninde jurttan «Nobel buıyrsyn» dep aıtýyn ótinedi. Quttyqtaýshylar da aq-adal nıetpen «Nobel syılyǵyn al» dep jamyrasyp jatady. Ol aqynyńyz basqa aqyndarǵa uqsamaıdy: Memlekettik syılyqty armandamaıdy. Al «Alash» syılyǵyna bas qatyryp jatpaıdy: ǵumyry jetip, osy jazýynan tanbasa, bul syılyqtardy áıteýir bir alatynyna senedi. Qyzyq.
Ádebıet • 17 Qarasha, 2021
«Baqbaq». Kavabatanyń sońǵy demi
1972 jyly sáýir aıynyń jeksenbi kúni tústen keıin japonnyń ádebıet atalymy boıynsha tuńǵysh Nobel laýreaty Iаsýnarı Kavabata jalǵa alǵan kópqabatty úıde ózine qol jumsady. Bul berisi Japonııa ádebıeti, árisi álem ádebıeti úshin aýyr tragedııa edi. Qaıǵyly oqıǵadan soń birneshe saǵattan keıin esikten gazdyń ıisin sezgen qyzmetshi áıel polısııaǵa habar beredi. Áp-sáttegi aýyr qaza japondyq ádebı ortany ǵana emes, sonymen birge búkil dúnıeni dúrliktirdi.
Ádebıet • 01 Qarasha, 2021
Nobel syılyǵy Alashqa qashan buıyrady?
Ár jyly Nobel syılyǵy beriler sát taıaǵan saıyn «Qazaq jazýshysy qashan Nobel syılyǵyn alady?» degen uly saýal kókiregimizdi tyrnaıdy. Sosyn, amalsyz keler kúnderden úmit kútemiz. Nobel syılyǵy qazirgi ádebıettiń ólshemi bola almaıdy dep muryn shúıirýge taǵy bolmaıdy. Mysaly, japon ádebıetin jarty álemge tanytqan osy Nobel syılyǵy edi.
Tanym • 20 Qazan, 2021
Aıtmatovtyń uly: Ákem Nobel syılyǵyn almaı qalǵanyna muńaıǵan joq
20 qazanda álem tanyǵan jazýshy Shyńǵys Aıtmatovtyń uly Eldar Aıtmatov Egemen Qazaqstan gazetiniń jýrnalısi Dúısenáli Álimaqynǵa bergen suhbaty jaryq kórdi. Suhbat arasynda jaýzshyǵa Nobel syılyǵy berilgeli jatqan tusta sheshim ózgerip, syılyq Gorbachevtyń enshisinde ketkeni jaıly aıtylady.
